Niet alles gebeurt voor een green screen

In de nieuwe Mission: Impossible-film Rogue Nation hangt Tom Cruise aan een vliegtuig, 1,5 kilometer boven de grond. Hij vindt het leuk, het publiek is enthousiast, maar zou de filmster dit nu wel moeten doen?

Beeld: Universal Pictures

Het lijkt alsof de makers van Mission: Impossible Rogue Nation even wilden bewijzen dat niet alles nep is in Hollywood. Twee weken voor de première van het vijfde deel van de spionnenreeks, plaatste de studio een filmpje op het officiële YouTube-account waarin te zien is hoe één van de spectaculaire scenes wordt opgenomen. In de scene klampt superspion Ethan Hunt (Tom Cruise) zich vast aan een opstijgend vliegtuig. Normaal zou zo’n scene opgenomen worden in de studio. De acteur voor een green screen waar dan later de achtergrond aan wordt toegevoegd, misschien een stevige ventilator die in zijn gezicht blaast voor het windeffect. Zo gaat dat in films als The Avengers, Star Wars en zelfs Titanic.

Maar niet bij Tom Cruise. De 53-jarige acteur wil dat zijn actiescènes zo realistisch mogelijk ogen. Dus wordt Cruise in het filmpje vastgesnoerd aan het vliegtuig dat vervolgens opstijgt met hem hangend aan de zijkant. Visual Effects-chef David Vickery voegt er aan toe: „Ik dacht dat we dit in één take zouden doen, maar we deden er acht keer over.”

Rogue Nation is het vijfde deel van de Mission: Impossible-films. De franchise begon als tv-serie in de jaren 60 en 70, maar daar hebben de films niet zoveel meer mee te maken, afgezien van de fameuze soundtrack. Het draait allemaal om Ethan Hunt, de beste spion van de Impossible Mission Force (IMF). De films volgen het recept van de klassieke James Bond-film. Kortom: exotische locaties, knappe vrouwen, gadgets, despotische schurken en over-de-top actie.

Het plot is niet zo belangrijk, het draait om de stunts van Cruise. Elk deel lijkt hij zichzelf te willen overtreffen. In het tweede deel beklom hij een klif in Dead Horse Point State Park in de Verenigde Staten. In deel 3 deed hij een vrije val van een hoog gebouw in Shanghai. En in Ghost Protocol, het vierde deel van de reeks, klom hij op tegen het hoogste gebouw ter wereld, de Burj Khalifa in Dubai. Hoe moest die stunt overtroffen worden? 

Lastig om een vliegtuig te regelen

Tijdens een promotiemoment in Las Vegas vertelde Cruise over hoe de nieuwe stunt in Rogue Nation tot stand kwam. Het vereiste maanden voorbereiding, Cruise zou op hoge snelheid 1,5 kilometer boven de grond hangen. Als hij bij het opstijgen ook maar geraakt werd door een meeuw zou hij door de snelheid ernstig gewond raken.

Eerst werd met een windmachine op de grond getest hoe Cruises z’n lichaam zou reageren op zoveel windweerstand. Het bleek dat zijn oogleden bijna achter de oogkassen werden geblazen. Daarom droeg Cruise tijdens het opnemen extra grote contactlenzen die zijn ogen open hielden. Daarnaast droeg hij een harnas om eventuele klappen op te vangen. In Las Vegas vertelde hij het publiek: „Tijdens de tweede take werd ik door ‘iets’ geraakt. Ik dacht serieus dat mijn ribben gebroken waren.”

Het bleek lastig om vliegtuigbouwer Airbus zo ver te krijgen een vliegtuig voor de scène beschikbaar te stellen. Het leek Airbus geen goede publiciteit voor hun nieuwe militaire transportvliegtuig, de A400, als één van de grote Amerikaanse filmsterren er eventueel vanaf zou vallen. Dus werden er eerst testvluchten gedaan met een levensgrote dummy. Vogelspotters werden in de wijde omgeving ingezet om te letten op eventuele gevaren.

Die stunts zijn de pr

Cruise doet naar eigen zeggen alle stunts zelf. En filmpjes daarvan zijn – vooral bij de Mission:impossible-reeks - telkens goede pr. Net als nu was bij het vorige deel Ghost Protocol de meest spectaculaire scène al ver van tevoren bekend. Foto’s en beelden van hoe hij honderden meters boven de grond aan de Burj Khalifa hing werden voor de première al verspreid. De film bracht bijna 600 miljoen dollar op, één van de meest succesvolle films van de afgelopen jaren voor Cruise.

Waarom hij de stunts zelf doet? Zelf zegt hij het voor de film en het publiek te doen. In een tijd waarin veel films met digitale special effects worden gemaakt, waardeert het publiek als de stunts en de acteurs echt zijn, zegt Cruise vaak tijdens interviews. En hij lijkt gewoon graag gevaar op te zoeken. Tijdens het filmen in Dubai liet hij zich even fotograferen boven op de Burj Khalifa, ruim 800 meter boven de grond. Zonder touw, zonder duidelijke reden en, gek genoeg, zonder schoenen.

Het publiek houdt misschien niet meer zo van Tom Cruise als twintig jaar geleden, mede door zijn soms excentrieke gedrag en zijn devote geloof in Scientology. Zijn laatste grote films Edge of Tomorrow en Jack Reacher waren geen succes. Maar dat hij zijn eigen stunts doet wordt wel bewonderd. Het filmpje met de vliegtuigstunt werd in twee weken 7,3 miljoen keer bekeken, niet veel minder dan het aantal views voor de trailer.

Alleen: moet je dit wel doen?

Maar de vraag is: moet je dit wel doen als hoofdrolspeler? Mission: Impossible hangt volledig af van Cruise, zonder hem geen film. Moet je dan zo'n risico nemen?

Jason Statham (48) valt Cruise in ieder geval bij. De actiester van onder andere Furious 7 en The Expendables doet ook zijn eigen stunts. In een interview met The Telegraph zei hij: „Soms moet ik vechten met een stuntdouble waar dan later het gezicht van de acteur op wordt geplakt. Het is genant. Alleen maar een strakke broek en een cape aandoen maakt je nog geen superheld.”

Anderen zijn kritischer over de capriolen van acteurs als Cruise en Statham. Tijdens een interview met de Amerikaanse zender Opie Radio zei de 44-jarige acteur Mark Wahlberg (Transformers, The Italian Job): „Vroeger wilde ik ook altijd al mijn eigen stunts doen, maar ik heb nu vier kinderen. Ik ga dat niet meer doen.”

Danny Trejo is nog uitgesprokener. De 71-jarige acteur speelt vrijwel altijd een Mexicaanse schurk of protagonist in actiefilms zoals Machete Kills, Con Air en xXx. Tijdens een interview met Fox zei hij dat acteurs niet hun eigen stunts moeten doen. Als er iets met je gebeurt wordt de film uitgesteld of erger geschrapt. „Ik wil niet de banen van tachtig mensen riskeren alleen maar om te laten zien dat ik echte ballen heb.”

Duidelijk een ethisch dilemma waar Cruise niet mee kampt.