En de winnaar is... geen gevierde held

Het was al geen verrassing meer, maar de Brit Chris Froome heeft de Tour gewonnen.. Hij kreeg te maken met verdachtmakingen, woede van een deel van het publiek en een laatste, ultieme aanval van Nairo Quintana. Maar Froome overwon.

Chris Froome in de gele trui, hier op weg naar Saint-Jean-de-Maurienne. Foto Benoit Tessier/REUTERS

Of hij dat spandoek nog had gezien, in volle inspanning en onder apocalyptische weersomstandigheden, een paar kilometer onder de top van Plateau de Beille? „Of course”, antwoordt Chris Froome na de laatste Pyreneeënrit, en voor de eerste en enige keer deze Tour breekt een spontane glimlach door op zijn gezicht. ‘Simba Wa Nyika’, luidt de tekst in het Swahili, de taal van zijn geboorteland Kenia. Daaronder de Engelse vertaling: ‘Lion of the Savannah’ en ‘Go Froomey Go!’ Een uitspraak van David Kinjah, de Afrikaanse trainer die hem ooit de eeuwige liefde voor wielrennen bijbracht. „Het is altijd gevoelig om die woorden te zien”, zegt Froome zichtbaar emotioneel. „Dit komt dicht bij mijn hart.”

Eindelijk eens geen gezeur van met name de Franse media over de ‘verdacht’ hoge waardes bij de ultieme aanval waarmee hij in de eerste Pyreneeënrit de Tour zo goed als besliste. Even niet praten over gehackte fysieke gegevens, of de eeuwige vergelijking met paria Lance Armstrong. Niet denken aan de woede van een deel van het publiek. Gebaren van dopingspuiten in de arm, spugen en schelden, tot een paar dagen later in Mende zelfs een beker met urine in zijn gezicht.

Alleen op het laatste moment twijfel

„Ik ken de historie van mijn sport”, blijft Froome telkens in every inch a gentleman, als waardig ambassadeur van ‘het schone wielrennen’. Nee, de Brit met Keniaanse roots wordt niet boos als hij weer eens moet zweren dat hij echt geen doping gebruikt. Maar zijn diepste drijfveren? Op dat spandoek van ‘Sky-superfan’ Rusty Morris ziet hij op de zwaarste momenten in de Tour weer wat de basis is van zijn topprestaties. Even terug in Afrika.

„Ik heb er hard genoeg voor gewerkt om me dit niet te laten afnemen”, antwoordde de winnaar van de Tour de France 2015 twee weken lang op vragen of de kritiek vanuit pers of publiek een smet zou zijn op de gele trui. Pas op het allerlaatst, na een ultieme aanval van nummer twee Nairo Quintana op Alpe d’Huez, had hij even twijfel. „Er waren momenten dat ik dacht: dit gaat de verkeerde kant op. Het was strijd op de uiterste limiet, ik stierf duizend doden.” Maar hij hield het vol.

Froome (30) wist al vóór zijn tweede Tourzege wat hij wil. „Je moet meer dan eens de Tour winnen om als een van de groten de geschiedenis in te gaan”, stelde hij in het blad Procycling. Ook na 2013 en 2015 is hij nog niet klaar. „Ik wil dit doen tot ik 36, 37 of 38 ben”, sprak hij op Alpe d’Huez, toen het geel binnen was.

Vier Tourzeges had zijn score nu al kunnen zijn. In 2012 was hij bergop al sterker dan zijn ploeggenoot en eindwinnaar Bradley Wiggins, maar stalorders hielden hem aan de ketting. En na de winst in 2013 kreeg vorig jaar de stress te veel invloed op de titelverdediger, die bij valpartijen de linkerpols en rechterhand brak en in de kasseienrit afstapte. „Vorig seizoen brak bij Chris door ziektes iedere keer de opgaande lijn”, vertelde ploegbaas David Brailsford van Sky op de tweede rustdag in Sisteron. Ook de ploeg was niet sterk genoeg. De vertrouwde succesformule was na de Tourzeges van 2012 en 2013 aan verandering toe.

Liefst drie nieuwe meesterknechten kocht miljoenenploeg Sky – budget van ruim 35 miljoen euro, veruit het hoogste van alle teams. De Tsjech Leopold König, vorig jaar zevende in de Tour, de Nederlander Wout Poels en de ervaren Ier Nicholas Roche, zoon van de oud-Tourwinnaar. In de eerste week bouwde de ploeg op voormalige Britse baantoppers als Ian Stannard, Peter Kennaugh en Geraint Thomas. Froome sprokkelde zijn eerste seconden winst. In de bergen schoof Brailsford de Australiër Richie Porte en zijn drie aanwinsten naar voren.

Thomas – al close met Froome sinds hun gezamenlijke tijd bij de Zuid-Afrikaans-Britse ploeg Barloworld in 2008 en 2009 – leek de revelatie van de Tour te worden en was als eerste luitenant zelfs lang op weg naar het podium. „G is echt fantastisch”, loofde zijn kopman. En toen de Welshman op de laatste vrijdag alsnog door het ijs zakte, bleek een sterke Poels ‘the last man standing’ in dienst van de gele trui. En op Alpe d’Huez bleek ook Porte op de laatste zaterdag weer uitgerust genoeg voor nuttig kopwerk na een ultieme poging van Nairo Quintana om alsnog de Tour te winnen. Zijn ploeg tot de laatste druppel uitgewrongen, zelf al eerder op het geplande moment het verschil gemaakt.

Onmenselijk? Nee, aanleg

De eerste Pyreneeënrit, na elf dagen koers, was geschreven op de atletische vermogens van Froome. Vlakke aanloop, dan vanuit het wiel van Porte en Thomas exploderen op het steilste deel van de slotklim naar La Pierre-Saint-Martin. „Dat was mijn gameplan”, onthulde hij zaterdag.

Nooit eerder werd de beslissende aanval in de Tour zo precies uitgedrukt in cijfers, die Sky na lang aarzelen vrijgaf om maar af te zijn van aanhoudende beschuldigingen over ‘onmenselijke’ prestaties en ‘beter dan Armstrong’. In de details bleek hoe Froome die dag het verschil maakte.

Vier minuten met een gemiddeld vermogen van 449 watt op de pedalen duwen en de concurrentie kookt over. Dan 24 seconden accelereren met 556 watt om de als enige overgebleven Quintana te lossen en ten slotte weer vier minuten van 435 watt gemiddeld om het verschil uit te diepen tot ruim een minuut. Ook dankzij een andere unieke kwaliteit: meer dan honderd pedaalomwentelingen per minuut. „Niet onmenselijk”, concludeerde bewegingswetenschapper Louis Delahaye, trainer van Lotto-Jumbo. „Froome is waarschijnlijk in aanleg de beste renner van dit peloton.”

Al zestien keer eerder had de kopman van Sky in wedstrijden of training een dergelijke prestatie geleverd, becijferde zijn trainer Tim Kerrison. Zoals schaatser Sven Kramer ‘woont’ in tijden onder de 6.14 op de vijf kilometer. Altijd maar weer pijnigt Froome tijdens hoogtestages op Tenerife zijn lichaam met dit soort versnellingen. „Dat is het knapste”, zegt Steven Kruijswijk, die dit voorjaar met Lotto-Jumbo gelijktijdig met Sky op het Spaanse eiland trainde. Wat ‘stonden’ Porte en Froome mager, zagen de Nederlanders. Maar vooral: wat trainden ze vaak en hard op de intervallen bergop. „Daarmee sloopt hij hier de concurrentie”, stelt Kruijswijk.

En anders heeft ‘Simba’ altijd nog zijn leeuwenhart. Tegen drie vijanden – Quintana, Valverde en Nibali – zaterdag in zijn eentje de afdaling in van de Croix de Fer, op weg naar Alpe d’Huez? In zijn gele trui neemt Froome brutaal de kop. Wie niet bang is in de Afrikaanse savanne, is dat zeker niet in de Tour de France.