Iran en de Verenigde Staten ruziën openlijk over Midden-Oostenbeleid

De nucleaire deal met Iran heeft er nog niet voor gezorgd dat de Amerikanen en Iran op één lijn zitten in hun Midden-Oostenbeleid. In een interview met de Saoedische tv-zender Al Arabiyya noemt de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry uitspraken van de hoogste geestelijk leider in Iran, ayatollah Ali Khamenei “verontrustend”.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry tijdens de presentatie van de nucleaire deal met Iran. In een interview met tv-zender Al Arabiya reageerde Kerry kritisch op uitspraken van Iraanse hoogste geestelijke leider Ali Khamenei Foto AP/ Ronald Zak

De nucleaire deal met Iran heeft er niet voor gezorgd dat de Amerikanen en Iran op één lijn zitten in hun Midden-Oostenbeleid. In een interview met de Saoedische tv-zender Al Arabiyya noemt de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry uitspraken van de hoogste geestelijk leider in Iran, ayatollah Ali Khamenei “verontrustend”.

Afgelopen zaterdag liet Khamenei in een toespraak weten dat zijn land ondanks het akkoord over het afbouwen van Iraans nucleaire programma door zou gaan met steunen van haar haar regionale vrienden, inclusief “de onderdrukte Palestijnse staat, Jemen, Syrië, Irak en Bahrein”. Ook zei Khamenei dat het beleid van de VS “180 graden” anders is dan dat van Iran. Na de uitspraken van de opperste leider in een moskee in de Iraanse hoofdstad Teheran scandeerden aanhangers ‘dood aan Amerika, dood aan Israël’.

‘Verenigde Staten blijft zorgen voor veiligheid in de Golfregio’

In een reactie aan Al Arabiyya geeft Kerry aan dat hij niet weet hoe hij deze uitspraken moet interpreteren. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken hoopt dat dit niet het officiële beleid van Iran is.

“Wanneer dit het beleid is dan is het heel storend. Zeer verontrustend, we zullen moeten afwachten wat dit betekent”.

De uitspraken van Kerry lijken te zijn bedoeld om de sunnitische bondgenoten van de Verenigde Staten gerust te stellen. Begin augustus reist de minister naar de Golfregio om de nucleaire deal met Iran te bespreken met onder meer bewindvoerders uit Saoedi-Arabië. Zij zijn bang dat nucleaire akkoord en het versoepelen van de sacnties er toe zal leiden dat Iran meer financiële middelen krijgt om zijn shi’itische bondgenoten in de regio te steunen.

Golflanden als Saoedi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten beschuldigen Iran van inmenging in Syrië (Iran steunt het regime van Bashar al-Assad), Irak, Libanon en Jemen. Kerry neemt deze beschuldigen serieus en laat weten dat zijn bezoek aan de regio laat zien dat de Verenigde Staten “zeer attent is om de veiligheid in de regio te garanderen”. In de oorlog in Jemen is de Verenigde Staten een bondgenoot van Saoedi-Arabië; de Amerikanen helpen met inlichtingen.

‘Nucleaire deal nederlaag voor Israël’

In het Iraanse parlement, dat vandaag debatteert over het afbouwen van het Iraanse nucleaire programma, noemde de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken, Javad Zarif de deal een grote nederlaag voor Israël.

“Nog nooit was het zionistisch regime [Israël] zo geïsoleerd, zelfs ten opzichte van zijn bondgenoten”.

Met de overeenkomst is volgens Javad Zarif ook de Israëlische propagandacampagne geneutraliseerd die decennialang Iran heeft afgeschilderd als een agressieve staat die kernwapens wil. Niet alle Iraanse parlementariërs en geestelijken zijn tevreden met de nucleaire deal, ze vinden dat Zarif te veel heeft toegegeven aan de buitenlandse mogendheden.

Fabius volgende week naar Iran

Gisteren stemde de VN-Veiligheidsraad unaniem in met de nucleaire deal waardoor sanctieverlichting voor Iran een stap dichterbij is gekomen. Dat opent ook de weg voor handelsmissies naar de Islamitische Republiek Iran.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken, Laurent Fabius liet vanochtend weten dat hij volgende week naar Iran afreist om te praten over “allerlei verschillende onderwerpen”. Tijdens dit bezoek ontmoet hij ook de Iraanse president Hassan Rouhani.