Yahya (14) zat vast in een IS-kamp en leerde een pop onthoofden

Syrische jongens met een IS-strijder op straat in Raqqa. AP

Het lukte Yahya (14) eerst niet de pop te onthoofden. Een keer probeerde hij het, twee keer, drie keer. Toen leerden de IS-strijders hem hoe hij het zwaard moest vasthouden, en welke beweging hij moest maken. “Dat hoofd is van een ongelovige”, zeiden ze hem.

Persbureau AP sprak Yahya (niet zijn echte naam), die met zijn 10-jarige broertje bijna vijf maanden vastzat in een IS-trainingskamp in Raqqa. Ze wisten te ontsnappen toen de bewakers even weg waren. Zijn verhaal kan worden toegevoegd aan het rijtje getuigenissen en (propaganda)films over kindtrainingskampen van de Islamitische Staat. Kinderen krijgen daar Koranles en leren hoe ze moeten doden, met messen en geweren.

Yahya zat in zo’n ‘welpenkamp’ met ongeveer 120 kinderen. Allemaal yezidi’s. Yahya, zijn broer en moeder en honderden andere yezidi’s werden gevangengenomen toen IS de Irakese stad Sulagh innam in augustus. Ze werden naar Raqqa meegenomen en Yahya en zijn broer gingen naar een trainingskamp voor kinderen tussen de 8 en 15 jaar oud. Hun Koerdische namen moesten ze vergeten, er kwamen Arabische namen voor in de plaats.

Acht tot tien uur per dag kreeg Yahya training: lichaamsoefeningen, wapentrainingen, Koranstudie. Yezidi’s zijn vies en moeten worden gedood, kreeg hij te horen. Hij leerde iemand neerschieten van dichtbij. De jongens moesten elkaar geregeld slaan. Yahya sloeg zijn broertje een tand eruit: zou hij weigeren, werd hij gedood, zeiden de strijders tegen hem.

“Ze zeiden tegen ons dat het ons sterker zou maken. Ze sloegen ons overal.”

Kind onthoofdt soldaat

Vorige week kwam voor het eerst een video naar buiten waarin een jongen van zo’n tien jaar oud een Syrische regeringssoldaat onthoofdt; vermoedelijk in de Syrische stad Homs.

Al vaker kwamen beelden naar buiten van executies door kinderen uit naam van IS. Zo is op een recente video te zien hoe 25 kinderen Syrische regeringssoldaten door het hoofd schieten in een Romeins amfitheater in Palmyra, ooit een populaire toeristische attractie. De soldaten zitten geknield op een rij, handen achter hun rug gebonden; de kinderen zijn gekleed in beige legeruniformen. Op de tribunes zitten mannen en jongens die de massa-executie bekijken.

Ook in andersoortige gruwelvideo’s van IS spelen kinderen de hoofdrol. Er zijn beelden van kinderen die spelen tussen lijken, beelden van kinderen die hoofden vasthouden en beelden van een 14-jarige jongen die wordt gemarteld.

‘Honderden jihadkampen’

In een video van IS van het kamp waar Yahya zat, Farouq genaamd, is te zien dat een IS-strijder zegt dat de jongens (gekleed in camouflagekleding) de jihad hebben bestudeerd, zodat “de Almachtige God hen in de komende dagen in kan zetten in de frontlinies om de ongelovigen te verslaan”. In video’s van andere kampen is te zien hoe jongens onder prikkeldraad door kruipen en leren schieten.

Volgens AP claimt IS honderden trainingskampen te hebben. Kinderen leren daar vechten en ze worden gebrainwasht, om hen loyaal te maken aan het extremistische gedachtegoed van IS. Ook in moskeeën en scholen worden kinderen geïndoctrineerd en tegen hun ouders opgezet. Met cadeautjes, snoep en propaganda proberen IS-strijders op straat hun sympathie te wekken.

Ook andere strijdende partijen in Syrië rekruteren jonge kinderen. Ze vechten aan het front, worden ingezet als loopjongens en sluipschutters, bewaken controleposten, behandelen gewonden op het slagveld, en zijn ideale spionnen.

Deel 2 van de reportage van Vice over IS, over de indoctrinatie van kinderen:

‘Islamitische übermenschen

IS wil, net als andere totalitaire organisaties, een nieuw soort mens creëren, een generatie van “islamitische übermenschen”, die zich volledig identificeren met het kalifaat en die geweld zien als een manier van leven, schreef onze redacteur Toon Beemsterboer eerder in NRC Handelsblad. Burgers van de Islamitische Staat, niet van het land van afkomst. Jonge kinderen zijn gemakkelijker om te vormen tot dit nieuwe soort mens. Psychiater Otto Kernberg zei eerder tegen The Guardian:

“Individuen die geboren worden in een totalitair systeem en vanaf zeer jonge leeftijd hierin worden opgeleid, hebben maar heel weinig keuze om te ontsnappen aan de totale identificatie met dat systeem.”

Volgens het Syrische Observatorium voor de Mensenrechten zijn dit jaar minstens duizend Syrische kinderen bij IS ‘aangesloten’. Minstens 52 kinderen zijn omgekomen in gevechten. Acht van hen pleegden een zelfmoordaanslag. The Guardian schrijft:

“Probeert IS doelbewust een maatschappij te creëren met een honger naar geweld en agressie? Het is onmogelijk de intenties van IS te kennen, maar het eindresultaat van het bewind in Syrië en Irak is hoe dan ook een zwaar getraumatiseerde generatie, en vele uitdagingen van binnenuit de samenleving.”

AP

Een IS-strijder deelt cadeautjes uit aan Irakese schoolkinderen in Mosul. AP

Vriend van Yahya wilde in kamp blijven

Yahya en zijn broertje ontsnapten in maart. De strijders hadden het kamp even verlaten, om een aanval voor te bereiden; de bewakers sliepen. Ze probeerden een vriend te overtuigen ook mee te gaan, maar hij weigerde. Hij was een moslim geworden, zei hij, die houdt van de islam.

Tijdens hun gevangenschap mochten ze af en toe hun moeder opzoeken, die in een huis in de buurt zat met andere yezidi’s. Met zijn drieën reisden ze naar de Syrische stad Minbaj, waar ze verbleven bij een Russische IS-strijder, in ruil voor geld. Daarna vluchtten ze naar de Koerdische stad Dohuk in Noord-Irak.