Israël rekent op wapens in ruil voor Irandeal

Israël was tegen het atoomakkoord met Iran. Nu verwacht Netanyahu een cadeautje van de VS.

Premier Netanyahu noemt de Irandeal een „historische vergissing”. Foto Ahikam Seri/Reuters

Zijn strijd tegen de Irandeal mag hij dan hebben verloren, het is niet uitgesloten dat de Israëlische premier Netanyahu er toch nog iets aan overhoudt. Volgende week brengt de Amerikaanse minister Carter (Defensie) een bezoek aan Israël, en gespeculeerd wordt dat hij een cadeautje zal aankondigen: extra wapens.

Keer op keer waarschuwde Netanyahu voor de overeenkomst, die Iran volgens hem in staat stelt om verder te werken aan het ontwikkelen van een kernbom. Deze opvatting leidde de afgelopen tijd tot grote spanningen met president Obama, die juist van mening is dat de deal het Midden-Oosten veiliger maakt. De toch al slechte verhoudingen tussen de twee leiders bereikten een dieptepunt toen Netanyahu twee maanden geleden het Amerikaanse Congres toesprak over de gevaren van een nucleair Iran, zonder Obama daarover in te lichten.

Nu Obama het akkoord toch heeft gesloten, heeft hij wat goed te maken. Israëlische media speculeren over de aard van de militaire steun die Carter zou aankondigen: een squadron F-35-gevechtsvliegtuigen, meer geld voor defensiesystemen zoals de raketafweerinstallatie Iron Dome, of simpelweg extra kogels – in de Gaza-oorlog van vorig jaar heeft Israël zich bijna door zijn reserves heen geschoten.

Officieel houdt Israël de boot af. In de woorden van minister Steinitz (Infrastructuur, Likud): ,,Het is verkeerd om het woord ‘compensatie’ te gebruiken, omdat er geen echte compensatie bestaat voor een nucleaire dreiging.” Toch zal Israël naar verwachting geen nee zeggen tegen aanvullende militaire steun, boven op de 2,75 miljard euro die jaarlijks al vanuit Washington op het legerhoofdkwartier in Tel Aviv terechtkomt.

Ook al bieden vliegtuigen, afweerinstallaties of kogels geen bescherming tegen een kernbom, Israël kan deze materialen best gebruiken. Israël is weliswaar bezorgd over een kernbom op Tel Aviv, maar beschikt samen met bondgenoot Amerika over voldoende kernwapens om Iran af te schrikken. De angst is veeleer dat het opheffen van de sancties de dreiging vergroot van door Iran gesteunde groeperingen als Hezbollah en Hamas. Die opereren aan de grenzen van Israël en vormen met hun raketten een reële bedreiging voor de veiligheid van de Israëliërs.

Wat kan Netanyahu anders nog dan militaire steun binnenslepen, nu de deal is gesloten? Sommige Israëlische commentatoren speculeren over de ‘militaire optie’: Israël zou, zoals het in 1981 in Irak deed, Iraanse kernreactoren kunnen bombarderen. Volgens de meeste deskundigen behoort dit niet meer tot de mogelijkheden, al zei minister Steinitz dat Israël ,,natuurlijk het recht en ook de plicht heeft om zichzelf te verdedigen tegen een land dat oproept tot onze vernietiging”.

In elk geval bestaat er binnen Israël brede steun voor Netanyahu’s standpunten. Zijn partijgenoten proberen elkaar te overtreffen in de woorden waarmee ze het akkoord afkeuren: het akkoord is een ‘historische capitulatie’ (staatssecretaris Hotovely van Buitenlandse Zaken) en een ‘license to kill’ (minister Regev van Cultuur).

Ook de grootste oppositiepartij, het centrum-linkse Zionistische Kamp, steunt de premier volop. Oppositieleider Isaac Herzog, die zei dat ,,onze nationale veiligheid geen zaak is voor onenigheid”, reist binnenkort naar de VS om te lobbyen voor extra wapens.