Een jaar later is het gevoel van angst verdwenen

Inna Tipynova staat in de kamer waar een slachtoffer van de vliegtuigramp door het dak is gevallen. Foto Pierre Crom/ANP

We rijden Donetsk uit en stuiten op het 34ste Russische hulpkonvooi, een stoet van tientallen vrachtwagens, bedrukt met de vlag van de Russisch Federatie.

Ik ben terug in Oekraïne, op de plek waar vorig jaar vlucht MH17 neerstortte.

Vanochtend reisde ik met verslaggever David naar Grabovo, een route door een mooi, bebloemd heuvelachtig landschap en uitgestrekte velden. Velden vol zonnebloemen. Dit jaar zijn ze niet zo snel gegroeid.

Het gevoel van angst van een jaar geleden is verdwenen. Bij alle plekken die ik onderweg tegenkom, heb ik een verhaal. Hier stonden honderden auto’s in de file voor benzine, daar was een wegblokkade van de rebellen, hier trok ik een kogelvrij vest aan, daar wachtten bewoners op drinkwater.

Het herdenkingsmonument voor de slachtoffers van de MH17-ramp in Grabovo is af. Het is niet meer dan een steen op een heuveltje gedroogde aarde, bedekt met grind dat bij de eerste stevige regenbui zal wegspoelen. In Oost-Oekraïne hangt alles met plakband aan elkaar.

Op de steen staat gegraveerd: ‘In herinnering aan de 298 overledenen, onschuldige slachtoffers van de burgeroorlog.’

Pro-Russische rebellen inspecteren de omliggende velden op munitie, mijnen en mogelijke resten van het vliegtuigwrak. De drie gevonden stukken aluminium worden naast de knuffels bij het monument gelegd.

Ondertussen wordt het gras gemaaid en worden beschadigde elektriciteitspalen verwijderd. De stank van kerosine die hier een jaar geleden hing is verdreven door de geur van zomerbloemen en vers gemaaid gras.

Een colonne van tien gepantserde voertuigen met honderd pro-Russische rebellen arriveert onverwachts in Grabovo. Zij nemen de komende dagen positie in rondom de plek waar MH17 vorig jaar neerstortte. Ze vrezen acties van rivaliserende rebellengroepen.

Morgen, vrijdag 17 juli, is hier de wereldpers aanwezig, een mooie gelegenheid om de macht te tonen.

Twee van de 298 slachtoffers zijn nog niet geïdentificeerd. Het rampgebied is hun laatste rustplaats, een tot gisteren vreedzaam en gedemilitariseerd gebied.

We brengen nog een bezoek aan Inna Tipynova, de bewoonster van het huis waar vorig jaar een slachtoffer door het dak viel. Het stoffelijk overschot werd pas na 24 uur geborgen.

Inna zou meer over deze vrouw met zwart kort haar en een zwarte jurk willen weten, beelden van haar gezicht willen zien. „Het zou mij helpen om vredig verder te leven”, zegt ze.

Onze laatste bestemming is het waterstation van Petropavlivka. Op het gesloten industrieterrein ligt het 2,5 meter lange rompstuk van het vliegtuig. De blauwe letters van Malaysian Airlines zijn goed te zien.

Terug in Donetsk zijn er weer kanonschoten te horen. De gevechten rondom het vliegveld worden intenser, een herinnering aan de situatie van vorig jaar.