Brieven

Richt monument op

Vandaag is het voor heel Nederland 17 juli 2014. Heel Nederland is even nabestaande van MH17, zoals ik dat al een jaar ben. Bizar genoeg is het volgens vrolijke banieren in de stad Den Haag op 17 juli ook International Criminal Justice Day. Maar van gerechtigheid rond deze internationale misdaad zal voorlopig wel niets terechtkomen. Het Russische ‘njet’ tegen het VN-tribunaal spreekt boekdelen. Gelooft werkelijk iemand dat de verantwoordelijken ooit ter verantwoording worden geroepen? Ik niet. Vandaar dat het artikel van Hans van Houwelingen (14/7), waarin hij kunst wil inzetten om recht te doen aan de inzittenden van MH17, mij als nabestaande zo trof. Van Houwelingen stelt voor het zogenaamde krimgoud, dat zich tijdens de annexatie van de Krim toevallig in Nederland bevond, tentoon te stellen ter nagedachtenis aan de ramp. Een mooie geste. Maar ik zou deze wat verder willen doortrekken. Deze ramp, deze misdaad, verdient een monument. Maar dan wel nieuwe kunst, in plaats van tweedehands. Nieuwe kunst om herinnerd te worden aan de waarde van die tweehonderdachtenegentig levens. Kunst die zich richt op de toekomst. Kunst die zich richt op de wereld. Want nabestaanden hebben geen monument nodig om zich 17 juli 2014 te herinneren. Maar de wereld mag, nee moet permanent worden herinnerd aan de waarde van het leven, de waarde van vrede en aan het belang van gerechtigheid. Het lijkt mij dat juist dat Den Haag, met zijn vrolijke banieren, de uitgelezen plaats zou zijn voor zo’n monument. Beter dan Schiphol. Omdat deze 298 mensen niet dood zijn omdat ze daar in een vliegtuig stapten. Den Haag geeft als VN-stad erkenning aan alle verloren levens, de Nederlandse, maar ook de buitenlandse. Maar Den Haag biedt als stad van vrede en recht vooral hoop. En dat is deze dag alles wat waar we ons aan vast kunnen klampen. Want gerechtigheid is heel ver weg.

Broer van Klaas-Willem van Luik die op weg naar huis in Brunei zomaar in een oorlog verzeild raakte. Hij werd 54 jaar.

Griekenland

De euro is Frans-Duits

De euro was en is een Frans-Duits project. Duitsland zelf aanvaardde zelf vóór de euro (in 1953) wel schuldvermindering. Waarom wilde Duitsland die schuldvermindering nà de invoering van de euro (in 2015) weigeren aan Griekenland? Historische vraag. Griekenland in de EG was eerder een Frans project. Frankrijk als enige lidstaat hanteerde en hanteert het culturele argument. President Pompidou was voordien leraar klassieke talen, Giscard d'Estaing noemde Griekenland la mère de toutes les démocraties, Hollande plaatst Griekenland au coeur de notre civilisation. Griekenland onder Tsípras blijkt vindingrijk (polytropos, ook: 'wendbaar') als Odysseus. Diens project was het Trojaanse paard. Dat dus niet 'Trojaans' was, maar Grieks. Dit besliste wel de strijd. Jeroen Dijsselbloem lijkt mij geen gymnasiast.

Rudolf Misset