Column

Homopionier in een orthodox dorp

In de kerk van de Hersteld Hervormde Gemeente in Opheusden zingt de gemeente op hele noten. Als de muziek is verstomd, vraagt dominee Den Ouden God om vergeving van de zonden van zijn bevindelijk gereformeerde kudde. Behalve voor de zieken en pasgeborenen in zijn tweeduizend zielen tellende gemeente bidt hij ook voor de slachtoffers van geweld in Syrië, Oekraïne en Rusland. Uit elk woord dat hij spreekt, klinkt dankbaarheid voor Gods genade.

In het diepgelovige dorp aan de rand van de Biblebelt in de Gelderse Neder-Betuwe bepaalt het strenge protestantisme ieders leven. Afwijkend gedrag wordt niet getolereerd, zo ondervond ook de 19-jarige Niels Scheurwater, toen hij twee jaar geleden voor zijn homoseksualiteit uitkwam.

Dominee Den Ouden en zijn ouders reageerden positief, vertelt hij, maar in de rest van Opheusden, waar iedereen alles van elkaar weet, had niemand enig begrip voor hem. „Mijn ouders werden ineens met de nek aangekeken”, vertelt hij. „Veel mensen in ons dorp meenden dat de satan in me gevaren was. Ze stuurden me kaartjes met bijbelteksten, waarop ook stond: ‘Ik bid voor je en hoop dat je voor God kiest.’”

Jarenlang had Niels zijn homoseksualiteit ontkend, omdat het in zijn streng christelijke milieu een groot taboe is. „Op de middelbare school dacht iedereen in hetzelfde straatje”, zegt hij. „Afwijkende meningen werden niet getolereerd.”

Hij hield zich dan ook gedeisd en als hij eens een opmerking maakte, kreeg hij van zijn klasgenoten vaak te horen: ‘Hou je bek, homo.’

Pas toen hij van de reformatorische middelbare school in Kesteren kwam en op de fotografieopleiding in Ede belandde, durfde hij voor zijn geaardheid uit te komen. Op die opleiding liepen mensen van allerlei pluimage rond, bij wie hij zich vrij voelde. „Ik heb het toen aan mijn beste vrienden verteld. En daarna ging het als een lopend vuurtje.”

Ineens waren Niels’ schaamte en schroom voorbij. Voor zijn afstuderen maakte hij onlangs een fotoserie over zes andere christelijke homoseksuele jongeren, die dezelfde problemen hadden als hij. „Mijn opleiding is erg commercieel gericht”, zegt hij. „En mijn docenten dachten dat ik dit soort foto’s nooit zou kunnen verkopen. Maar ik wilde een artistiek statement maken van hoe ik het beleefd heb. Dat is beter dan ‘kloterefo’s’ schreeuwen.”

In Barneveld organiseerde Niels vervolgens de fototentoonstelling Gay in de Biblebelt. Maar als lokale pionier van de homo-emancipatie in het hart van het streng orthodoxe christendom, kreeg hij er opnieuw van langs. „Zo zei op Radio 1 een beller tegen me: ‘Waar haal je het lef vandaan om de naam van God nog in de mond te nemen?’”

Niels, die inmiddels in Amsterdam woont en werkt als fotograaf, trekt zich er nog maar weinig van aan. „Ik weet zeker dat God veel breder denkt dan de Opheusdenaren die menen dat alle homo’s zijn zoals op de Gay Pride: halfnaakte mannen in een string op een boot.”

Binnenkort gaat Niels in de hoofdstad op zoek naar een kerk waar hij zich op zijn gemak voelt. Want zijn geloof in God is ondanks alles onaangetast.