Rijtjeshuis en toch ‘klokje’ van 2,7 ton

De eerste verdachte stond gisteren voor de rechter in een grootschalig onderzoek naar zwartsparen.

De verdachte in de rechtzaal leeft een internationaal bestaan. Hij komt uit Amerika, woont met zijn partner in Denemarken en werkt al jaren bij de Zwitserse fabrikant van exclusieve horloges Richard Mille. Zijn schoonfamilie woont in Wit-Rusland.

Maar voor het Openbaar Ministerie, FIOD en de Belastingdienst telt maar één ding: de 60-jarige Theodore D. woonde tot 2012 gewoon in een rijtjeshuis in het slaperige Zeewolde en had er een adviesbedrijf aan huis. Hij had in Nederland dus zijn belastingen moeten betalen. Eind april werd hij aangehouden op Schiphol. Hij wordt verdacht van belastingfraude, witwassen en valsheid in geschrifte.

De zaak gisteren in Almelo was de eerste die voor de rechter kwam in een grootschalig onderzoek van de fiscus naar zogeheten zwartspaarders. De Belastingdienst heeft over een periode van drie jaar de gegevens verzameld van alle circa honderd miljoen opnames en betalingen in Nederland met buitenlandse bankkaarten.

Duizend door de fiscus geselecteerde kaarthouders werden nader onderzocht. Onder hen bevinden zich Nederlanders die bij hun belastingaangifte meldden geen buitenlands vermogen te bezitten.

De afgelopen jaren kwam er meer aandacht voor zwartsparen. Sinds 2002 bestaat er een inkeerregeling voor spijtoptanten, die later werd verruimd. In 2010 sloot Nederland een verdrag met Zwitserland om toegang te krijgen tot bankgegevens van Nederlanders. Maar ook het bestrijden van witwassen staat hoger op de politieke agenda. De FIOD kreeg er deze kabinetsperiode ruim 200 mensen voor bij.

Theodore D. had rekeningen in Letland, Oostenrijk en de Verenigde Staten. Hij zou een 31-jarige vriend die kosteloos in zijn woning in Zeewolde verblijft, regelmatig opdracht hebben gegeven om voor in totaal een half miljoen euro geldbedragen van verschillende rekeningen af te halen en die op andere rekeningen te storten. Ook zou de vriend geld fysiek naar Denemarken hebben gebracht. Theodore D.’s adviesbedrijf heeft volgens het OM bovendien valse facturen opgemaakt om inkomsten te verhullen.

Na de aanhouding op Schiphol werd de woning van Theodore D. in Denemarken onderzocht en zijn administratie in beslag genomen. Gesprekken van in ieder geval zijn partner zijn getapt.

De zaak werd gisteren nog niet inhoudelijk behandeld. De officier van justitie zei op informatie uit meerdere landen te wachten en dat dat veel tijd kostte. En dus was de vraag vooral of de verdachte – sinds twee weken uit voorlopige hechtenis – niet alsnog vast moest zitten.

Een verklaring van de persoonlijk assistent van Richard Mille zou vals zijn. Op de in beslag genomen computer is namelijk een factuur aangetroffen van een horloge van het merk Richard Mille van rond de 277.000 euro die Theodore D. volgens de officier van justitie in 2012 heeft gekocht in Zwitserland. Het was dus zijn eigen horloge, terwijl de assistente zwart op wit verklaarde dat het horloge – een RM 002 – van de zaak was. In een getapt gesprek bespreken de partner van Theodore D. en de assistent ook nog eens hoe een verklaring van haar over dat horloge de zaak kan beïnvloeden.

Theodore D. hoorde het allemaal geïrriteerd aan. Het verhaal van de officier van justitie was „vol leugens” zei hij. Het horloge. De verklaring. De tapgesprekken. „Ik weet níét waar ik moet beginnen”, zei hij.

Van de rechter mag Theodore D. zijn rechtszaak, onder voorwaarden, in vrijheid afwachten.