Balen van al dat inchecken en opladen

Sinds een jaar komen reizigers nergens zonder ov-chipkaart. Perfect is dat systeem nog niet.

Een NS-beveiliger houdt toezicht op de toelatingspoortjes op Rotterdam Centraal Station. Foto Robin Utrecht

Het is een unicum: geen ander land dan Nederland heeft een chipkaart als vervoersbewijs voor het hele openbaar vervoer. Maar een jaar nadat het papieren treinkaartje werd afgeschaft en overal alleen nog met die chipkaart kan worden gereisd werkt het systeem nog lang niet vlekkeloos, blijkt uit gegevens van OV loket, de ombudsman voor het openbaar vervoer.

De grootste ergernissen van reizigers zijn de prijs van de chipkaart, 7,50 euro, en het minimumsaldo dat daarop moet staan als je geen abonnement hebt, 20 euro. NS benadrukt dat enkeltjes nog altijd mogelijk zijn, zij het dat reizigers een euro toeslag betalen voor de wegwerpchipkaart of een e-ticket moeten printen.

Volgens OV loket klagen abonnementhouders vooral over veranderde voorwaarden die reizen met de trein omslachtiger en duurder maken. Zo is er de verhoogde toeslag om in de spits hun reis van eerste naar tweede klas op te waarderen: dat kost nu 25 euro. Maar omgekeerd kunnen reizigers met een eerste klas Traject Vrij kaart niet meer afwaarderen naar de tweede klas.

Ook gebruikmaken van de samenreiskorting is omslachtiger geworden, vinden reizigers. Tot de komst van de ov-chipkaart volstond een papieren kaartje. Nu heeft iedere reiziger een ov-chipkaart met minimaal 10 euro saldo nodig en moet de korting bij iedere kaart, voor iedere rit, aan een automaat worden opgeladen.

Al dat in- en uitchecken en opladen vinden veel mensen sowieso vervelend. De in- en uitcheckpalen staan volgens OV loket soms op onlogische plaatsen. In april lanceerden Translink Systems (TLS), uitgever van de ov-chipkaart, en de meeste vervoerders uitcheckgemist.nl om gemakkelijker geld terug te vragen.

Toch valt het volgens NS wel mee met het aantal vergeten in- en uitchecks. „Van de dagelijkse reizigers vergeet zo’n half procent het wel eens, bij incidentele gebruikers is dat twee procent”, zegt een woordvoerder. Op stations met poortjes is in- of uitchecken vergeten niet mogelijk. Nog een bron van ergernis: de dalurenkorting. Die geldt wel als iemand zijn reis begint buiten de spits en in de spits overstapt op een trein van dezelfde vervoerder. Maar reizigers die overstappen naar een ander spoorbedrijf verliezen de dalkorting en betalen voor de rest van de rit de volle mep.

De chipkaart is goed voor de vervoerder maar niet gebruiksvriendelijk voor de klant, vinden OV loket en reizigersorganisatie Rover. Daarom wil NS reizigers meer keuze bieden. Er wordt geëxperimenteerd met achteraf betalen. En TLS onderzoekt de mogelijkheid om in te checken met een bankkaart of mobiele telefoon. Een woordvoerder van TLS: „Het systeem is nu volwassen, en het is tijd om het gemak van reizigers te verbeteren.”