Manuscripta draait dit jaar op minder uitgevers

Bij de traditionele opening van het boekenseizoen, blijven dit jaar opvallend veel uitgevers weg.

Sinds 2007 wordt op Manuscripta de aftrap gegeven door auteurs die over hun te nieuwe boek vertellen en uitgevers die hun nog te verschijnen titels presenteren. Het is een evenement dat jaarlijks door de CPNB, de Stichting voor het propaganderen van het boek, wordt georganiseerd.

Inmiddels hebben tenminste vijftien uitgevers aangegeven niet naar Zwolle te gaan, waar Manuscripta dit jaar plaatsvindt. Daarbij gaat het niet om de kleinste uitgevers. Vooraanstaande uitgeverijen als Van Oorschot, Querido, De Arbeiderspers, Nieuw Amsterdam, De Wereldbibliotheek, Prometheus en Lebowski zullen afwezig zijn. Balans aarzelt nog of ze wel zullen gaan, maar ook deze uitgeverij neigt naar een nee.

De redenen voor het afzeggen lopen uiteen. Lebowski bijvoorbeeld doet mee aan Überamstel, een festival dat een dag later plaatsvindt voor de uitgeverijen die zich in op het industrieterrein op Overamstel hebben gevestigd (naast Lebowski zijn dat Hollands Diep, Meridiaan, Carrera. Podium en Maven Publishers). „Ik vermoed dat dit wel een nieuwe trend is: de presentatie van je boeken en auteurs zelf vormgeven,” laat Oscar van Gelderen namens Lebowski weten.

Bij Singel Uitgevers, waar onder meer de uitgeverijen Querido, De Arbeiderspers, Nijgh & van Ditmar en Athenaeum Polak & van Gennep onder vallen, organiseren ze eveneens zelf hun presentatie. Nathalie Doruijter namens de Singel uitgeverijen: „Wat ons betreft weegt de investering die je maakt voor Manuscripta niet op tegen wat je ervoor terugkrijgt. Er komen te weinig echte lezers op af. Je geeft veel weg, organiseert van alles, maar voor veel bezoekers is het niet echt aantrekkelijk om geïnformeerd te worden over een boek dat pas drie maanden later zal verschijnen. Bezoekers willen een boek meteen kunnen kopen. Daarom organiseren we in het najaar een bijeenkomst rondom enkele van onze titels. Het is als uitgeverij leuk om je lezers te ontmoeten, en zeker voor een auteur geldt dat. Een ontmoeting met onze lezers willen we dus wel, maar dan vanuit een door ons georganiseerd publieksevenement.”

Een te grote investering waar je te weinig voor terugkrijgt, dat is ook de reden dat uitgeverijen als Van Oorschot en Nieuw Amsterdam (waar ook Wereldbibliotheek en Bas Lubberhuizen onder vallen) niet te gaan. Henk ter Borg, uitgever non-fictie bij Nieuw Amsterdam: „Het is veel werk voor weinig resultaat en de kosten zijn hoog. Als auteurs van ons voor een bepaald onderdeel worden uitgenodigd zullen we uiteraard wel moeite doen.” Prometheus gaf de reden niet bloot, maar liet weten niet te gaan. De uitgeverijen zijn wel vertegenwoordigd op de Uitmarkt in Amsterdam eind augustus. Vooralsnog gaan de uitgeverijen die in de uitgeefconcerns WPG en VBK zitten wel.

Peter Rosendaal, persvoorlichter van de CPNB, meent dat je niet altijd iedereen tevreden kan stellen bij elk evenement dat je organiseert. Hij gelooft dan ook niet dat het wegblijven van de uitgeverijen iets te maken heeft met de steeds vaker geplaatste vraagtekens die gezet worden bij de collectiviteitsgedachte binnen het boekenvak. Rosendaal: „Uitgevers zijn vrij om te doen wat ze willen. We zijn in 2007 gestart om het boekenseizoen echt te openen. Dat uitgeverijen nu een dag later met hun aftrap komen is prima, het geeft aan dat we daarin geslaagd zijn. In Utrecht hadden we 15.000 bezoekers en met de uitgeverijen die komen gaan we keihard knallen. Onze filosofie is dat we meer het land in moeten en dat is dan ook de reden dat we ons dit jaar hebben aangesloten bij het Stadsfestival Zwolle. Er staan nog genoeg grote uitgeverijen. Jammer als sommigen besluiten niet te komen, maar met het programma komt het sowieso goed.”

Meer informatie over het festival: manuscripta.nl