Gevraagd wegens zijn ervaring met publieke en private functies

president-directeur NS

Oud-politicus en voormalig zorgbestuurder Roger van Boxtel moet proberen „rust en vertrouwen” terug te brengen bij het spoorbedrijf, dat een rampjaar doormaakt.

Roger van Boxtel had net zijn handen vrij. In april stopte hij als voorzitter van de raad van bestuur van zorgverzekeraar Menzis, vorige maand als fractievoorzitter van D66 in de Eerste Kamer. Op 1 augustus begint hij, voor de periode van één jaar, als president-directeur van NS.

Gisteren maakte NS de benoeming door de aandeelhouder, minister Dijsselbloem van Financiën, bekend, na een voordracht van de raad van commissarissen. Beide partijen wilden een snelle oplossing; NS mag niet te lang zonder leiding zitten. Nu kan er „een begin worden gemaakt met herstel van rust en vertrouwen”, meldt het persbericht.

Het wordt geen makkelijke klus voor Van Boxtel. NS heeft een rampjaar achter de rug en krijgt na de zomer te maken met de afwikkeling van verschillende fraudezaken en de uitkomst van de parlementaire enquête naar het Fyra-debacle. Het bedrijf is onthoofd: president-directeur Timo Huges vertrok op 5 juni, president-commissaris Carel van den Driest op 23 juni. Zijn taken worden waargenomen door commissaris Truze Lodder, oud-directeur van Het Muziektheater en De Nederlandse Opera.

Van Boxtel (61), geboren in Tilburg, opgegroeid in Amstelveen en opgeleid als jurist, heeft geen werkervaring met mobiliteit en infrastructuur. Wel is hij, na tien jaar bestuursvoorzitterschap van Menzis, vertrouwd met het snijvlak van publiek en privaat. Niet toevallig wordt dat aspect benoemd in het persbericht: NS vervult een belangrijke maatschappelijke rol, en heeft een tegelijk een commerciële opdracht. Van Boxtels voorganger Huges struikelde over die lastige combinatie: als voormalig staatsmonopolist moet NS andere vervoerders enerzijds ruimte geven en anderzijds met ze concurreren.

Wat ook van pas komt: Van Boxtel kent de politiek en het openbaar bestuur. Voor D66 – hij is actief voor de partij sinds 1977 – bekleedde hij tal van functies. Van 1994 tot 1998 was hij lid van de Tweede Kamer, als vicefractievoorzitter en woordvoerder volksgezondheid en minderhedenbeleid. In het kabinet-Kok II (1998-2002) was hij als minister zonder portefeuille belast met het grote steden- en integratiebeleid. In die hoedanigheid sprak hij zijn „diepe spijt” uit over het Nederlandse slavernijverleden. In 2002 verliet hij de politiek, om er de afgelopen vier jaar in terug te keren als lid van de Eerste Kamer.

Van Boxtel combineerde het senatorschap met zijn topfunctie bij Menzis (twee miljoen verzekerden). Hij sprak zelf de commercials in en verdiende een kleine vier ton per jaar. Dat wordt 430.000 euro bij NS. Met de commissarissen en aandeelhouder Dijsselbloem heeft Van Boxtel afgesproken, dat hij zal afzien van een bonus. Dan ontstaat daar in geval geen heisa over. Begin 2016 gaat de raad van commissarissen op zoek naar een definitieve opvolger van Huges.