Wordt dit de laatste Sister Act?

Vanmiddag spelen Serena en Venus Williams tegen elkaar op Wimbledon. Als kind delfde Serena altijd het onderspit, maar nu overvleugelt ze haar oudere zus in alles.

Ze wilde net als Venus zijn. Haar aardigere, verstandigere, langere, sterkere, oudere zus tegen wie het kleine, iele meisje zo opkeek. Wanneer de familie Williams in de jaren tachtig restaurants bezocht, zorgde moeder Oracene altijd dat jongste dochter Serena als eerste kon bestellen. Anders zou ze precies hetzelfde nemen als grote zus Venus. „Ik zei nooit wat ik zelf dacht”, vertelt Serena Williams in haar autobiografie On the line. „Het was altijd Venus dit en Venus dat. Venus, Venus, Venus.”

Eén jaar, drie maanden en negen dagen – dat is het leeftijdsverschil tussen de twee. In haar jeugdjaren in de Californische stad Compton was de fysieke achterstand op Venus – in die jaren groter en sterker gebouwd – een kwelling voor Serena. Ze had een bijrol in het grote masterplan rond Venus. Zij was de attractie, de grote tennisbelofte. Niet Serena, kind in de schaduw.

Piepjonge tieners

Vanmiddag 14.00 uur Nederlandse tijd spelen ze in de vierde ronde op Wimbledon voor de 26ste keer tegen elkaar. Ruim zeventien jaar (!) na hun eerste onderlinge duel als prof op de Australian Open, toen ze nog veelbelovende, piepjonge tieners waren. Gezien hun leeftijd – Venus is 35, Serena wordt in september 34 – kan het vandaag zomaar een van de laatste Sister Acts zijn.

14-11 is de onderlinge stand in het voordeel van Serena, waarmee de Williams-clash de enige gelijkwaardige rivaliteit is in het vrouwentennis. Op de overige cijfers scoort de jongste ook beter: Serena won twintig grandslamtoernooien, Venus zeven. Serena stond 247 weken eerste op de wereldranglijst, Venus 11 weken.

Serena overvleugelt haar oudere zus in alles. Iets wat 25 jaar geleden nog ondenkbaar was.

„Duidelijk, Venus was het fenomeen, het wonderkind, de rijzende ster”, schrijft Serena in haar biografie, uitgegeven in 2009. Natuurlijk, zij had in die tijd ook talent, maar miste in haar prille jeugd nog de kracht die Venus wel had. Ze vergelijkt het treffend in het boek: Serena de lelijke eend versus Venus de woeste zwaan.

Serena voelde zich vergeten, ook door vader en coach Richard, die ze als haar grootste fan zag. „Hij bracht meer tijd met Venus door, werkte meer aan haar spel, praatte meer met journalisten en coaches over haar.” Bij oefenpartijtjes tussen de twee kon de jongste alleen bijblijven door vals te spelen. „Bij een close call was het mijn punt.”

De wedstrijd van vanmiddag komt op een smakelijk moment. Door de uitschakeling van enkele favorieten ligt de route naar de eindzege open voor Serena Williams. In dat geval komt ze op de drempel van een unieke ‘seizoengrandslam’: de Australian Open, Roland Garros, Wimbledon en de US Open binnen één kalenderjaar winnen. De eerste twee won ze, nu jaagt ze op de laatste twee.

Serena is met afstand de koningin van het vrouwentennis. Weliswaar een die zwoegt en vaak op het randje van uitschakeling verkeert, maar er schreeuwend en vechtend door komt. Een eigenschap die ze ontwikkelde in haar jeugdjaren, knokkend voor een beetje erkenning.

Smeken bij vader Richard

Eigenwijs als ze is, doet Serena er als junior alles aan serieus te worden genomen. Iedere dag smeekt ze vader Richard of ze mag deelnemen aan toernooien, want dat mag Venus toch ook? Maar hij vindt dat ze nog niet klaar is om in officiële wedstrijden te spelen. Ze bedenkt een list. Rond haar achtste verjaardag schrijft ze zichzelf in voor een jeugdtoernooi waaraan haar zus ook meedoet – zonder medeweten van haar ouders. „Ik wilde alleen maar wat Venus had.”

Ze rijdt mee naar het toernooi, en terwijl de familie op Venus let, begint Serena verderop op het tennispark onopgemerkt aan haar eerste potje. Ze wint haar partij, als jongste deelnemer van het toernooi. Pure geluksstemming bij de familie Williams, want ook Venus verslaat haar tegenstandster. Het is de premature doorbraak van de Afro-Amerikaanse tenniszusjes. De finale van het jeugdtoernooi eindigt in de allereerste officiële Sister Act, V. Williams vs. S. Williams.

En werd gewonnen door de negenjarige Venus: 6-2 en 6-2. Tot droefenis van Serena. „Ik bleef maar naar de gouden medaille van Venus kijken en wenste dat ik haar op een of andere manier had verslagen”, schrijft ze. Venus, beschermend als ze is, geeft de gouden medaille aan haar zusje. Serena: „Elke avond als ik thuis ben, kijk ik voordat ik naar bed ga naar de gouden eerste plaats van Venus op mijn eerste toernooi, en tel mijn zegeningen.” Vanaf haar vijftiende begon Serena in lengte te groeien en werd ze langzaam de powertennisster die ze nu is.

Haar zus vormt nu de grootste bedreiging op weg naar de Wimbledontitel. Venus, die door het syndroom van Sjögren vanaf 2011 terugviel op de ranglijst, is op gras in vorm, terwijl Serena worstelt. De uitslag voorspellen is onmogelijk, de onderlinge duels zijn vaak grillig. 25 jaar na hun eerste wedstrijdje blijft de zussenstrijd een ongemakkelijke. „Als de wedstrijd voorbij is, gaan we door met ons normale leven”, zei Serena vrijdag. „Ze is vandaag mijn zus. Ze is volgende week mijn zus. Ze is volgend jaar mijn zus. Dat is belangrijker dan een wedstrijd.”