Blijft Epke bij de NOS?

Het IOC heeft de uitzendrechten van de Olympische Spelen verkocht aan Discovery. De NOS staat in de wachtkamer.

Epke Zonderland tijdens zijn winnende oefening. Met commentaar van de NOS. Foto ANP/ROBIN UTRECHT

‘Nu de afsprong! Dubbelsalto. The Flying Dutchman. En hij staat! Ongekend. Epke Zonderland heeft hier de oefening van zijn leven geturnd.”

Zo won turner Zonderland bijna drie jaar geleden de gouden medaille op de rekstok tijdens de Olympische Spelen in Londen. Historische tv, mede door het commentaar van NOS-verslaggever Hans van Zetten.

Blijven Epke en zijn opvolgers te zien bij de publieke omroep? Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) meldde deze week dat zij de Europese uitzendrechten voor de zomer- en winterspelen verkoopt aan Discovery. Het moederbedrijf van Eurosport betaalt 1,3 miljard euro om de Spelen van 2018, 2020, 2022 en 2024 uit te zenden in vijftig Europese landen. Omroepen als NOS, BBC en ARD verliezen de meeste Olympische sport.

Vier vragen over de Spelen op tv.

1Moet ik vanaf 2018 extra betalen om de Spelen te zien?

Nee. Discovery en IOC hebben afgesproken dat een deel van de sport op het open net – niet achter de decoder – wordt uitgezonden. Het gaat om minstens 200 uur Zomerspelen en 100 uur Winterspelen. Dat zal mogelijk op Eurosport zijn, dat in 98 procent van de Nederlandse huishoudens kan worden ontvangen. De Mediawet stelt bovendien verplicht dat evenementen ‘van nationaal belang’, zoals de Spelen, op een open net worden getoond. Wettelijke minimum van de verslaggeving: zes uur per dag.

Verder wil Discovery sublicenties verkopen. De NOS zet in op een „ruime licentie”, aldus directeur Jan de Jong in een reactie. Ook commerciële omroepen als RTL en SBS zouden kunnen bieden op zo’n sublicentie.

2Is dat een slag voor de publieke omroep?

Ja, sport is populair op tv. Zeker bij de NOS. „Dit is voor ons en alle andere publieke omroepen in Europa een serieuze dreun”, zei NOS-directeur De Jong, die ook al de Champions League is kwijtgeraakt. Sport is bovendien een belangrijke aanjager van nieuwe digitale activiteiten bij de publieke omroep. De NOS toonde tijdens vorige Spelen live online sport die niet op tv werd getoond.

De deal heeft ook financiële gevolgen voor de publieke omroep. De NOS moet mogelijk meer betalen voor sublicenties. En de Ster-inkomsten zullen lager zijn. Ster boekte vorig jaar nog een record dankzij de Spelen in Sotsji (en het WK in Brazilië).

Een woordvoerder van de European Broadcasting Union (EBU), die namens de publieke omroepen die rechten verwerft, reageerde gisteren teleurgesteld. „Deze ontwikkeling illustreert hoe het IOC de Spelen op een andere manier positioneert: van een gratis evenement voor alle Europese kijkers naar een toernooi voor betaal-tv en andere gesloten platformen.” Hij denkt dat Discovery zo weinig mogelijk beelden wil laten zien op zijn openbare kanalen.

3Waarom koos het IOC voor Discovery?

IOC-baas Bach droomde on- langs hardop van een tv-zender die alleen Olympische Spelen toont. „We stapten meteen op het IOC af en vertelden dat onze visie was om de Olympische vlam 365 dagen per jaar te laten branden”, zei Discovery-topman David Zaslav maandag tegen CNN. Discovery krijgt nu toegang tot het beeldarchief van het IOC. En er komt een Olympisch zender. Het Nederlandse IOC-lid Eurlings zei gisteren tegen de NOS dat men vooral om de digitale plannen Discovery had gekozen.

Grootaandeelhouder van Discovery is de Amerikaan John Malone, mede-eigenaar van Liberty Global, het moederbedrijf van Ziggo. Malone bezit dus bijna de hele keten: hij heeft de rechten, de zenders en de distributeurs.

De EBU wilde ook niet teveel bieden, omdat de eerste twee van de vier Spelen in Zuid-Korea en Tokio worden gehouden. Dat zijn minder aantrekkelijke tijdzones: er is weinig sport op (Europese) primetime.

4 Waarom houden mediabedrijven zoveel van sport?

Tv en topsport zijn geknipt voor elkaar, schreven onderzoekers van Deloitte vorig jaar. „Topsport prachtig live drama.” Volgens Deloitte betaalden media in 2014 wereldwijd 22 miljard euro voor de rechten van reguliere competities, van voetbal tot grote Amerikaanse sport. Dat was 14 procent hoger dan in 2013.

Waarom? Mensen kijken massaal sport, ook jongeren, ze zappen niet en ze praten er graag over (via sociale media). Zo is sport de redding van tv, voor zenders en adverteerders.