NRC Zomergids: de vijf beste longreads van de eerste helft van 2015

Ook zo druk? In de vakantie heb je alle tijd. NRC gidst je deze week door de beste films, artikelen, muziek, series en boeken. Vandaag: de beste longreads van de eerste helft van 2015. Voor in de tuin of op het strand.

Ook zo druk? In de vakantie heb je alle tijd. Tijd om te lezen, te luisteren, in te halen of om juist vooruit te kijken. NRC gidst je deze week door de beste films, artikelen, muziek, series en boeken. Vandaag: de beste longreads van de eerste helft van 2015. Voor in de tuin of op het strand.

Wat IS écht wil (The Atlantic)

De Canadese journalist en politicoloog Graeme Wood zag hoe terreurbeweging Islamitische Staat (IS) uit het niets verscheen, in razend tempo een enorm gebied in Syrië en Irak veroverde en uiteindelijk met veel bombarie een kalifaat uitriep. Tienduizenden jihadisten van over de hele wereld sloten zich bij de groep aan.

Terwijl de internationale gemeenschap het er gauw over eens werd dat er iets gedaan moest worden om de terreurgroep te stoppen, probeerden maar weinigen te begrijpen hoe de ideologie en strategie van IS nou in elkaar stak. Sommige politici en opiniemakers achtten het een tijdlang zelfs taboe om zulke meedogenloze extremisten proberen te “begrijpen”.

Wood achtte het echter noodzakelijk om de beweegredenen en dynamiek van de organisatie te begrijpen. Hij verdiepte zich een jaar lang in de ideologie van IS, las alle officiële documenten die hij in handen kon krijgen en sprak met tal van strijders en tussenpersonen. Hij kwam erachter dat de meeste politici en beleidsmakers niets begrepen van de “apocalyptisch-fundamentalistische” modus operandi van IS en beschreef die in dit indrukwekkende artikel.

Een must-read van The Atlantic voor iedereen die zich interesseert voor het conflict in Syrië en Irak (10.966 woorden, leestijd circa 49 minuten).

Het thuisfront: Wat gebeurt er met een gezin als papa op een militaire missie gaat? (Dagblad van het Noorden / Leeuwarder Courant)

De net 33 geworden korporaal Ferdinand Nicolai, die drie maanden daarvoor is uitgezonden naar de VN-missie in Mali, zit op zijn verjaardag in zijn eentje te mokken in de werkplaats in Kamp Castor. De taart die de commandant heeft meegenomen hoeft hij niet; hij is niet in the mood. Aan de missie ligt het niet: Nicolai houdt van het militaire bestaan, het werk in Mali is leuk en de collega’s zijn prima kerels.

Maar het is de eerste keer dat hij op missie gaat sinds hij trouwde met Karin en vader van een zoon en een dochter werd. Het valt hem zwaar. Maar ook het thuisfront in het Friese Harkema heeft het moeilijk met de afwezigheid van Nicolai, hoe hard ze ook hun best doen om contact te houden.

Een korte documentaire over Ferdinand Nicolai en zijn uitzending – en thuiskomst.

Dagblad van het Noorden en de Leeuwarder Courant volgden een half jaar lang vier gezinnen van militairen die werden uitgezonden naar de VN-missie in Mali. In een schitterend vormgegeven productie is de zien hoe iedere militair en zijn familie anders omgaat met het gemis (7.694 woorden, leestijd circa 35 minuten).

De wetsuitman (Dagbladet / NRC)

Afgelopen winter spoelden twee lichamen aan, één in Noorwegen en één in Nederland. Opmerkelijk was dat beide personen identieke wetsuits droegen. De politie-afdelingen van drie landen werkten samen om de identiteit vast te stellen van de slachtoffers, maar slaagden hier niet in. Het leek erop dat er niets anders op zat de onbekenden een anoniem graf te geven.

De Noorse onderzoeksjournalist Anders Fjellberg besloot toen hij dit las het heft in eigen hand te nemen. Hij verrichtte speurwerk in eigen land en toog daarna af naar Texel, waar een van de lichamen gevonden was. Uiteindelijk sprak hij ook tal van mensen in het grote vluchtelingenkamp (“de jungle”) buiten het Franse Calais en nam hij contact op met familieleden in Libanon.

Hij slaagde er niet alleen de identiteit van één “wetsuitman” te achterhalen, maar reconstrueerde ook het levensverhaal van de Syrische jongeman met nog een heel leven voor zich die zich gedwongen zag zo’n wanhopige beslissing te nemen. Een fascinerend en meeslepend verhaal (vertaald in het Nederlands door NRC, 4.854 woorden, leestijd circa 22 minuten).

De kunstenares zonder geheugen (The New Yorker)

Tientallen jaren was de nu 64-jarige Lonni Sue Johnson een succesvol kunstenares en illustrator. Ze maakte tekeningen en covers voor The New Yorker en voor het befaamde Museum of Modern Art. Maar op een dag kreeg haar leven een abrupt andere wending. Door een beschadiging van haar hippocampus (een deel van de hersenen) acht jaar geleden kan ze niets onthouden dat langer dan vijf minuten geleden is gebeurd.

Toch zette ze haar tekencarrière dapper voort – zij het nu voor haarzelf in plaats van voor een werkgever. Uren achtereen tekent ze geometrische vormen, tekenfilmdieren en ontwerpt ze hersenkrakers. Soms verliest ze de tijd zo uit het oog dat ze in slaap sukkelt achter haar bureau. Haar zus en moeder hebben haar geadviseerd te stoppen, maar dat is voor Sue Johnson geen optie. De tekeningen helpen haar grip te krijgen op het voor haar ernstig gefragmenteerde leven.

In deze longread van The New Yorker wordt duidelijk hoe het is om als succesvol illustrator ineens te moeten leven met een ernstige vorm van geheugenverlies (9.845 worden, leestijd circa 44 minuten).

Wikipedia-gebruiker ‘Giraffedata’ corrigeerde meer dan 47.000 keer dezelfde fout (Medium)

Acht jaar geleden stoorde de Amerikaanse Wikipedia-gebruiker Bryan Henderson zich aan een fout op de populaire online encyclopedie. Toen hij zag dat de fout vaker gemaakt werd, nam hij de “missie” op zich om het internet te verlossen van deze grammaticale verwarring. Sindsdien verving hij meer dan 47.000 keer de zinsnede ‘comprised of’ voor het correcte ‘composed of’ of ‘contains’.

Je zou verwachten dat de Wikipedia-gemeenschap Henderson dankbaar zou zijn voor zijn monnikenwerk. Maar ‘Giraffedata’ stuitte tot zijn verbazing geregeld op wat weerstand. Mensen beweerden dat ‘comprised of’ gewoon correct was. Sommigen draaiden Hendersons wijzigingen zelfs opzettelijk terug. Hij liet zich er echter niet door uit het veld slaan. Anderen namen het weer voor hem op en bombardeerden hem tot ‘held’ vanwege zijn onvermoeibaarheid.

Journalist Andrew McMillen was benieuwd wat Henderson nou dreef om dag in dag uit voor het slapen gaan gemiddeld 70 tot 80 keer dezelfde grammaticale fout te wijzigen en besloot hem te interviewen. Lees hier het resultaat (2.764 woorden, leestijd circa 12 minuten).

Nog meer lezen?

Natuurlijk waren er meer mooie longreads die de top-5 net niet haalden. Zo wijdde The New York Times een mooie productie aan het zeer menselijke en empathische gevangeniswezen in Noorwegen, dat erop gericht is criminelen zo effectief mogelijk klaar te stomen voor rehabilitatie in de samenleving. Gezien het zeer lage recidivecijfer in het Scandinavische land lijkt de aanpak te werken.

Ook zocht Vanity Fair uit wat de personen die voor de financiële crisis van 2008 de topposities op Wall Street bestierden nu doen. De Washingtonian reisde naar een dorpje in de VS waar elektromagnetische straling verboden is en waar appen of mobiel bellen er dus niet in zit. Dit verbod trekt hordes mensen aan die menen te lijden aan overgevoeligheid voor elektromagnetische straling. En Mashable had een prachtige productie met veel video’s over een groep YouTube-gebruikers die samen mogelijk een nieuwe lichamelijke aandoening ontdekten (hoewel wetenschappelijk bewijs vooralsnog ontbreekt): Autonomous Sensory Meridian Response (ASMR).

Nog meer jaarlijstjes met nog meer longreads vind je (onder andere) bijlongform.org en bij longreads.com. Onze selectie met de vijf beste longreads van vorig jaar vind je hier.

Meer weten? Kijk op nrc.nl voor de aflevering over films, boeken (morgen), series (donderdag) en muziek (vrijdag). Heb je tips en/of suggesties? Laat een reactie achter in de comments.