Beursgang in spijkerbroek

Een van de grootste Nederlandse ‘flitshandelaren’ gaat zelf naar de beurs en is 1,5 miljard waard.

Op de handelsvloer klinkt geroezemoes. CNBC staat aan op de tv-schermen aan pilaren. Tientallen jonge mannen aan strakke, witte bureaus houden geconcentreerd zes beeldschermen per persoon in de gaten. Er klinkt een piepje. „De dollar daalt”, roept een jongen in T-shirt.

Dit is het hart van Flow Traders in Amsterdam. Flow van ‘in een flow zitten’ en van de financiële term ‘orderflow’. Hier geen mannen strak in het pak zoals op de Zuidas. „Wij zijn geen old school financiële dienstverlener. Wij zijn veel meer een techbedrijf. Bij een presentatie bij ABN Amro heb ik een pak aan, maar liever loop ik in mijn spijkerbroek”, zegt topman Dennis Dijkstra die naast jeans ook gympen draagt.

Flow Traders is een van de grote hogesnelheidshandelaren van Nederland, net als Optiver en IMC, én een wereldspeler. Nederland is een van de pioniers in deze handel. Door middel van slimme algoritmes, geavanceerde apparatuur sluiten ze honderden transacties per seconde en verdienen ze aan minieme verschillen tussen aan- en verkoopprijs.

Flow Traders gaat op 10 juli zelf naar de beurs. Volgens de vandaag gepresenteerde prospectus brengt het 40 procent van de aandelen naar de markt en wordt het totale bedrijf tussen de 1,4 miljard tot 1,7 miljard euro waard.

Dijkstra runt Flow Traders met collega-topman Sjoerd Rietberg. „Altijd vier ogen. Ons bedrijf is ook opgericht door twee mensen”, zegt hij, doelend op Jan van Kuijk en Roger Hodenius die eerder bij Optiver werkten, in 2004 Flow begonnen en tegenwoordig nog commissaris zijn. De nationale rijkenlijst Quote 500 dicht de oprichters een vermogen toe van respectievelijk 125 miljoen en 100 miljoen euro. Aangezien beiden 20,27 procent van de aandelen bezitten mogen die bedragen na de beursgang flink naar boven worden bijgesteld.

Waar Optiver in opties handelt is Flow Traders de wereldwijde marktleider in de handel van trackers, oftewel ETP’s. Via een AEX-tracker kunnen beleggers voor 50 euro in de hele AEX beleggen en hoeven ze niet alle aandelen afzonderlijk te kopen. Dat heet ‘passief beleggen’ en is enorm in opmars. Volgens investeringsmaatschappij BlackRock zal het belegde vermogen in trackers in 2019 zijn verdubbeld tot 6.000 miljard dollar.

Hoe verdient Flow Traders geld?

Dennis Dijkstra: „Wij verschaffen liquiditeit. Als iemand een AEX-ETP wil verkopen, dan kopen en verkopen wij die en dekken ons dan voor hele korte tijd af zodat wij geen risico hebben. Dat doen we met meer dan 4.000 verschillende ETP’s op 94 beurzen in 32 landen. Wij verdienen aan de ‘spread’, het verschil tussen aan- en verkoopprijs.”

Snelheid is cruciaal in deze sector. De laatste trend is beursdata via microgolven door de lucht versturen zoals tussen de beurzen van Chicago en New York. Doet u dat ook?

Dijkstra: „Ja. Wij handelen in producten die ontzettend competitief geprijsd zijn. Om dat te kunnen doen moet je zorgen dat je elk moment over de laatste informatie van over de hele wereld beschikt.”

Sjoerd Rietberg: „Neem de goudprijs. Die komt met name uit Chicago en daarom is het van belang dat je snelle toegang hebt tot die marktdata. Want als ik die tien seconden later doorkrijg dan de rest van de wereld, liggen zij voor. Dat is alsof je nu een huis koopt op basis van de huizenprijzen van 2007. Dan koop je 20 procent boven de markt.”

Dijkstra: „Maar voor ons is het belangrijker dat wij een goede order versturen dan een snelle. Een order gaat eerst door 28 checks voor hij naar de markt gaat.”

Onder meer door de vorig jaar verschenen bestseller Flashboys van Michael Lewis kregen ‘flitshandelaren’ de nodige kritiek. Zo zouden ze bijvoorbeeld profiteren van de huis-tuin-en-keuken-belegger en pensioenfondsen die niet zo snel zijn.

Is de term flitshandel een goede omschrijving van uw activiteiten?

Dijkstra: „Nee. Bij flitshandel kom je al snel uit bij dat boek van Lewis. Hij beschrijft de Amerikaanse markt met ‘dark pools’ waarbij je de handel niet ziet, en rare ‘flash orders’. Dat doen wij niet. Wij werken met normale ordertypes op normale beurzen. Die zijn gewoon zichtbaar.”

Het beeld bestaat dat u profiteert van markten die omlaag gaan, zoals nu vanwege Griekenland.

Rietberg: „Als er onzekerheid in de markt is, wordt er veel gehandeld en worden de marges wat groter en dus verdienen wij meer. Maar dat is niet vanwege de dalende koersen, maar omdat er meer handel is. Belangrijk om te beseffen is dat wij geen visie of mening over de markt hebben. Wij zijn marktneutraal en houden ’s nachts ook geen posities vast. We beginnen en eindigen elke dag met 0 euro aan belangen in ETP’s.”

Na het Amerikaanse Virtu is Flow Traders de tweede hogesnelheidshandelaar met een beursgang dit jaar. Volgens Rietberg en Dijkstra heeft Flow Traders daar een aantal redenen voor. De belangrijkste is dat investeringsmaatschappij Summit het in 2007 genomen belang van 30 procent wil verkopen. Dat verklaart ook dat ‘maar’ 40 procent van de aandelen wordt uitgezet. Een andere belangrijke reden is de naamsbekendheid, van belang bij het aantrekken van talent en nieuwe institutionele klanten. Dijkstra: „Ik denk ook dat het goed is voor het imago van de industrie. Het is goed om aan het publiek en investeerders uit te leggen dat de nieuwe effectenmarkten elektronisch zijn.”

Virtu leed in 1,238 dagen slechts een dag verlies. Hoeveel zijn dat er bij u?

Dijkstra: „Vier dagen sinds 2012.”

Is het gevaar niet groot dat anderen u kopiëren en van de troon stoten?

Rietberg: „Wij handelen op 94 beurzen en voldoen overal aan de regels. Dat is voor iedere nieuwkomer een serieuze drempel om de markt te betreden. Wij zijn al meer dan tien jaar actief op deze markt. Al die kennis en ervaring zit in het bedrijf en in de software. Alle marktomstandigheden, alle foutjes: daar hebben we van geleerd en dat zit in onze systemen. Dat is eigenlijk niet te repliceren.”