Deense premier paait populisten met streng asielbeleid

Nieuwe, rechtse regering van premier Rasmussen steunt op slechts 34 van de 179 zetels in het parlement.

Zijn eerste grote daad wordt een strengere asiel- en immigratiewetgeving. Dat zei de nieuwe Deense premier Lars Løkke Rasmussen, die dit weekeinde zijn kabinet presenteerde. Daarmee lost hij een verkiezingsbelofte in en paait hij meteen ook zijn belangrijkste steunpilaar in het parlement: de populistische Deense Volkspartij (DF). Hoe de wet eruit gaat zien is nog onduidelijk. Het Deense asiel- en migratiebeleid behoort al tot het strengste van Europa.

Rasmussen is er de afgelopen week niet in geslaagd om andere partijen van het rechtse blok, dat anderhalve week geleden bij de verkiezingen samen 51,5 procent van de stemmen behaalde, te interesseren voor regeringsdeelname. Alle zeventien ministers behoren tot de liberale partij Venstre, die met slechts 34 van de 179 zetels de derde partij in het parlement is, na de sociaal-democraten (47 zetels) en DF (37 zetels).

Minderheidsregeringen zijn niet ongewoon in Denemarken: voordat de sociaal-democraten vier jaar geleden aan de macht kwamen, regeerde Venstre tien jaar lang met gedoogsteun van de populisten.

Deze keer werd er rekening mee gehouden dat DF de stap naar regeringsverantwoordelijkheid zou durven zetten. Maar Kristian Thulesen Dahl, die in 2013 het partijleiderschap van Pia Kjærsgaard overnam en de partij een wat gematigder profiel gaf, verzet zich tegen Rasmussens economische plannen.

Pensioenleeftijd omhoog

De premier wil de hoogste belastingtarieven verlagen en de pensioenleeftijd omhoog brengen. Dahl pleitte in de verkiezingscampagne juist voor hogere pensioenen en meer geld voor sociale zekerheid. De nieuwe regering heeft weliswaar plannen voor het versterken van de gezondheidszorg, ouderenzorg en veiligheid, maar die zijn weinig concreet en de financiering ervan is onduidelijk. Mogelijk komt een deel van het geld uit een besparing van 1 miljard Deense kroon (134 miljoen euro) op het migratiebeleid.

Door te regeren zonder coalitiepartner maakt Rasmussen het zichzelf niet eenvoudig. Hij zal voor elk besluit een meerderheid moeten zoeken. De kleinere rechtse partijen zijn lang niet op alle terreinen eensgezind en de Deense Volkspartij is wispelturig. In 1973 hield een Venstre-regering (toen met slechts 22 zetels) het in zijn eentje slechts veertien maanden vol.