Zanger van Braak ging actievoeren voor makers

Voor veel bezoekers van het Noorderslag-festival was hij wellicht een onbekende. Maar als juryvoorzitter besteeg Hans Kosterman jaarlijks het podium om aan te kondigen wie ditmaal de Popprijs in ontvangst mocht nemen. En zo was hij menigmaal ook de eerste die werd getroffen door de traditionele bierdouche voor de winnaar. Dat hoorde er nu eenmaal bij.

Na zijn overlijden, vorige week donderdag, verschenen er advertenties van allerlei belangenorganisaties voor componisten, muzikanten en auteurs waarin hij bestuursfuncties had bekleed.

Kosterman kende het muziekvak. Hij was vanaf eind jaren 70 zanger en liedjesmaker bij de Utrechtse popgroep Braak, op zijn site beschreven als „een beetje linksig, intellectualistisch”. In 1980 kreeg Braak een subsidie van 4.000 gulden van de gemeente Utrecht om een nummer te schrijven over „de vervreemding van de jaren 80” die toen nog moesten beginnen. „Dat zegt iets over de verwachtingen die in Braak, en in songschrijver Kosterman, werden geprojecteerd”, zegt pophistorica Lutgard Mutsaers, auteur van het boek Pop Utrecht. Na een paar geflopte singles viel de groep echter in 1984 uit elkaar. Het bekendste Braak-nummer was het door Kosterman geschreven Donker om je heen – vooral in de hitversie die André Hazes er in datzelfde jaar van maakte.

Kosterman ging rechten studeren en runde enige tijd een advocatenkantoor met een aantal studiegenoten. Maar zijn ware bestemming vond hij vanaf 1990 bij de muzikantenvakbond BV Pop, die later opging in de kunstenaarsvakbond FNV Kiem. „Vanuit het lokale strijdperk van creatieve popmuzikanten voor eigen podia, broedplaatsen en een hapje uit de subsidieruif, is Hans keihard doorgegaan met het rechtmatig en professioneel voeren van actie voor makers”, aldus Mutsaers. „Hans heeft voor mij alle wurgaspecten uit mijn contracten gehaald, helemaal voor niets”, beaamde zijn stadgenoot Henk Westbroek deze week in De Utrechtse Internet Courant. „Omdat hij er verstand van had en mij wilde helpen”.

Soms voerde hij ook actie in de organisaties waar hij werkte. Zo bestreed hij als bestuurslid van het auteursrechtenbureau Buma/Stemra de macht van de muziekuitgevers. Dat leidde tot de instelling van een ledenraad die auteurs meer inspraak gaf. Hij werd de eerste voorzitter. „Ik ken geen bestuur waar Hans niet in zat”, zei Henk Westbroek spottend op de begrafenis.

Hans Kosterman werd in 2013 uitgeschakeld door een hersenbloeding. Na een lang ziekbed overleed hij, net 70 jaar oud.