‘Grieken maken de langste werkweken van alle eurolanden’

Dat schreef hoogleraar financiële geografie Ewald Engelen deze week op zijn blog

illustratie nrc next
illustratie nrc next

De aanleiding

Tijd om wat leugens over de Grieken recht te zetten, vond Ewald Engelen. De hoogleraar financiële geografie ontkrachtte deze week op zijn blog „halfwaarheden en leugens” die journalisten en politici volgens hem al vijf jaar verspreiden, uitzonderingen daargelaten. Binnen acht uur na plaatsing was het blogje al 27.000 keer gelezen, twitterde hij.

Om welke leugens gaat het? Volgens Engelen is het onterecht dat de belastingbetalers gepresenteerd worden als de redders van Griekenland. Nationale regeringen zouden met de miljardenleningen aan de Grieken juist hun eigen banken gered hebben, want die zouden zonder steun aan Griekenland omvallen.

Het is volgens Engelen ook niet waar dat de Grieken, ondanks gemaakte afspraken, nagelaten hebben hun begroting op orde te krijgen: het tweecijferige begrotingstekort is juist omgebogen in een klein overschot.

Nog meer ‘onzin’: Griekse burgers hebben de huidige ellende aan zichzelf te danken. Nee, stelt Engelen, het waren niet ‘de Grieken’, maar het was de Griekse elite die er een potje van maakte.

Bovendien zijn Grieken helemaal geen „luie, verwende hedonisten, die met 55 met pensioen gaan, een onderontwikkeld arbeidsethos hebben en liever aan het strand liggen dan werken”. Integendeel, schrijft Engelen, Grieken maken de langste werkweken van alle eurolanden. Dit laatste gaan we checken.

Waar is het op gebaseerd?

Engelen baseert zich op statistieken van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO). De OESO houdt voor 33 landen bij hoeveel uur mensen gemiddeld werken per week.

De meest recente statistieken komen uit 2013. En inderdaad, vergeleken met de andere eurolanden in de lijst staat Griekenland met een werkweek van 42,1 uur op één. Op plek twee staat Slowakije, op drie Tsjechië. Onderaan? Duitsland (35,3 uur), Denemarken (33,6 uur) en, als allerlaatste, Nederland, met een werkweekje van 30 uur.

En, klopt het?

Er is een ‘maar’. De lijst van de OESO is niet compleet, want niet alle eurolanden zijn lid van de club. Vier van negentien eurolanden ontbreken (Cyprus, Letland, Litouwen en Malta).

Maar onderzoeken van andere organisaties laten zien dat de Griekse werkweek ook langer is dan die van de vier ontbrekende landen. De Grieken werken echt de meeste uren per week, blijkt uit de EU Labour Force Survey en statistieken van de internationale arbeidsorganisatie ILO, beide met data uit 2014.

Hoe kan het dat Grieken veel langere werkweken maken dan andere eurolanden? Een belangrijke verklaring is dat mensen in landen als Nederland, Denemarken en Duitsland veel vaker parttime werken dan in Griekenland. Daar is fulltime de norm.

Een andere verklaring is dat Griekenland veel meer zzp’ers telt dan de rest van de eurozone, zo stelt Eurofound, de EU-denktank voor betere arbeidsomstandigheden. Veel Griekse zzp’ers werken in de landbouw. Zij werken gemiddeld meer uren dan mensen met een werkgever.

Zegt dit wat over de productiviteit van de Grieken? Nee, de ranglijst van meest productieve eurolanden ziet er heel anders uit. Volgens Eurostat, het statistisch bureau van de EU, horen Nederland, Denemarken en Duitsland juist tot de meest productieve landen, en Griekenland tot de minst productieve.

Conclusie

Het is waar, Grieken maken de langste werkweken van de eurozone. Dat blijkt uit onderzoeken van de OESO, de EU en de ILO. Grieken werken veelal fulltime en vaak als zzp’er in de landbouw – zij maken al snel meer uren per week dan gemiddeld. De bewering van Ewald Engelen klopt dus.

Ook een bewering zien langs komen die je gecheckt wilt zien? Mail nextcheckt@nrc.nl.