Khamenei verhardt standpunt over akkoord Iraans atoomprogramma

Ayatollah Ali Khamenei spreekt vanochtend zijn topfunctionarissen toe tijdens een vergadering waarin hij opnieuw zijn standpunten over het atoomakkoord met het Westen - die hij gisteren uitsprak op staatstelevisie - herhaalde.
Ayatollah Ali Khamenei spreekt vanochtend zijn topfunctionarissen toe tijdens een vergadering waarin hij opnieuw zijn standpunten over het atoomakkoord met het Westen - die hij gisteren uitsprak op staatstelevisie - herhaalde. Foto AFP/HO/Iran

De Opperste Leider van Iran, ayatollah Ali Khamenei, verhardt zijn standpunt een week voor de deadline om een definitief akkoord te sluiten over het Iraanse nucleaire programma. In een toespraak die live op televisie werd uitgezonden leek Khamenei gisteravond het interim-akkoord dat Iran en de wereldmachten in april sloten op belangrijke punten tegen te spreken.

Khamenei zei dat eerst de meeste sancties die zijn opgelegd door de VN en westerse landen moeten worden opgeheven voordat Iran grote delen van het nucleaire programma ontmantelt en internationale inspecteurs kunnen verifiëren dat Iran zijn deel van het akkoord uitvoert. De deadline voor een definitieve deal ligt op 30 juni.

Khamenei zei verder buitenlandse inspecteurs te zullen weren van Iraanse militaire locaties wanneer ze “ongewone inspecties” willen uitvoeren. Ook wees hij het plan het Iraans onderzoek op het gebied van nucleaire verrijking voor tien jaar te bevriezen af. Deze bevriezing staat in het conceptakkoord.

Mogelijk onderhandelingsstrategie

Het is onduidelijk of de woorden van Khamenei letterlijk genomen moeten worden of dat het onderdeel is van de Iraanse onderhandelingsstrategie. Khamenei zegt de onderhandelaars te ondersteunen, maar zijn woorden geven weinig ruimte voor onderhandelingen aldus NRC-buitenlandredacteur Toon Beemsterboer:

“Iedereen worstelt ermee om de uitspraken van Khamenei te duiden. Het lijkt nu wel haast zeker dat er op de deadline van 30 juni geen deal ligt, maar dat de deadline wordt verschoven.”

Iran en de p5+1 (Verenigde Staten, Duitsland, Groot-Brittannië, Frankrijk, China, Rusland) kwamen op 2 april tot een basisakkoord over het aan banden leggen van het Iraanse atoomprogramma. Dit om te voorkomen dat de Iraniërs atoomwapens kunnen ontwikkelen in de toekomst. In het akkoord op hoofdlijnen staan afspraken over inspecties, de verrijkingscapaciteit van Iran en de hoeveelheid verrijkt uranium die Iran in bezit mag hebben.

Mogelijk uitstel van de deadline voor een definitief akkoord is niet nieuw. De huidige onderhandelingsronde begon in oktober 2013. De deadline voor het basisakkoord werd eerst op 1 april van dit jaar gezet, maar ook tot tweemaal toe uitgesteld.