En nu wacht de wereldkampioen

Vannacht nemen de voetbalsters van Oranje het op tegen Japan. Een wedstrijd tussen de debutant die met het nodige geluk de volgende ronde haalde en de zelfverzekerde regerend wereldkampioen.

Mana Iwabuchi, de spits van het Japanse team. Foto Jewel Samad / AFP
Mana Iwabuchi, de spits van het Japanse team. Foto Jewel Samad / AFP

In de zomer van 2011 rouwde Japan nog altijd om de slachtoffers van de zeebeving nabij Sendai. De pijn zat diep na de verwoestende tsunami (24.525 doden en vermisten), maar werd onverwacht verlicht door een sportploeg die een grote prestatie neerzette: die zomer werden de Japanse voetbalsters verrassend wereldkampioen.

De ploeg, vannacht om 04.00 uur tegenstander van Nederland in de achtste finale op het WK in Canada, dankte het succes voor een groot deel aan routinier Homare Sawa. In de finale van het WK in Duitsland maakte de aanvalster in minuut 117 van de verlenging de gelijkmaker waarmee Japan een strafschoppenserie afdwong, en later wereldwijde roem.

Japan nam de strafschoppen beter dan de VS en Sawa zou later dat jaar worden uitgeroepen tot FIFA-voetbalster van het jaar. Sawa, toen 32, werd in Japan gezien als „het symbool van een ploeg die licht in het duister bracht”, concludeerde Kyodo News.

Nu is Sawa 36. Op de vraag of ze niet een beetje oud wordt, had de Nederlandse bondscoach Roger Reijners vorige week driftig zijn hoofd geschud. Reijners draaide het om: „36 jaar, dus veel ervaring.”

Daarin schuilt ook meteen het grootste verschil tussen Nederland en Japan: ervaring. Waar Japan zes dertigers heeft en vier speelsters onder de 25, heeft Nederland drie dertigers en dertien speelsters onder de 25. Toen Sawa haar eerste WK speelde in 1995, was de beoogde Nederlandse ster Vivianne Miedema (18) nog niet eens geboren.

Nederland had geluk

Nederland versus Japan, dat is de zelfverzekerde regerend wereldkampioen tegen een WK-debutant die met het nodige geluk de volgende ronde haalde. Zou het deelnemersveld van het WK niet zijn uitgebreid naar 24 landen, dan was Oranje niet als één van de vier beste nummers drie doorgestroomd naar de achtste finale.

Japan plaatste zich overtuigender voor de volgende ronde. De ploeg won driemaal op rij en maakte zo vooralsnog de verwachtingen waar die kleven aan een regerend wereldkampioen.

In aanloop naar die wereldtitel in 2011 probeerde coach Norio Sasaki zijn ploeg te motiveren met foto’s van de verwoestingen die waren aangericht door de tsunami, die met een hoogte van 21 meter zo’n 400 vierkante kilometer land had overspoeld aan de noordoostkust van Japan. „De beelden raakten ons diep in de ziel”, zei huidig aanvoerder Aya Miyama destijds tegen The New York Times.

Het was volgens haar een prestatie waarin de aard van de hardwerkende Japanner zichtbaar was. „Vele levens zijn veranderd en daaraan kunnen we niks veranderen. Maar dit was de kans om te laten zien dat Japanners altijd blijven doorgaan.”

Japan is een voorbeeldploeg

Grote rol in het succes had dus Homare Sawa, die op haar vijftiende haar eerste interland speelde (inclusief vier doelpunten) en nu actief is op haar zesde wereldkampioenschap, wat zowel in de mannen- als vrouwenvoetbalwereld een record is. Onder haar leiding speelden de ‘Pure Japanse Schonen’ een sprankelend combinatiespel dat bijna nieuw was voor vrouwelijke begrippen. Met hun techniek blonken de speelsters uit, maar ook dankzij hun verfijnde tactiek.

Andere ploegen waren zozeer onder de indruk dat Japan tegenwoordig als een voorbeeldploeg wordt gezien. Trainer Sasaki erkende dat vorige week op zijn persconferentie voor het laatste groepsduel. In zijn ogen was het vrouwenvoetbal gewend geraakt aan snelle ballen vooruit zonder enige gedachtengang, en is dat beeld gekanteld door de flair waarmee Japan speelde. De coach van Kameroen, één van Japans tegenstanders, zei vorige week: „Het is alsof je op de Playstation tegen het beste team mag spelen.”

Hoe Japan opponent Nederland ziet? Als lange vrouwen, zo zei Sawa op de website van de FIFA. „Daar moeten we voor oppassen. Ze zijn ook mentaal sterk.” Haar team heeft alles te verliezen op dit WK. Debutant Nederland een stuk minder.