EU-pleidooi: nauwere muntunie om toekomstige crisis hoofd te bieden

De voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, is een van de architecten van het stappenplan.
De voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, is een van de architecten van het stappenplan. Foto EPA / Julien Warnand

De eurozone moet worden verdiept, en eurolanden moeten meer zeggenschap over economisch beleid opgeven, om te voorkomen dat er bij een volgende crisis opnieuw moet worden geïmproviseerd. De Europese Commissie, lidstaten en het Europees Parlement stellen dat vandaag voor in een 30 pagina’s tellend stappenplan.

Zo moet er, tussen 2017 en 2025, onder meer een Europees depositogarantiestelsel komen; een Europese begrotingsraad; een Europees ‘stabilisatiemechanisme’ om externe schokken op te vangen; en uiteindelijk een Europese schatkist. In essentie is het plan een pleidooi voor meer risicodeling op EU-niveau, om te voorkomen dat lidstaten in tijden van crisis op zichzelf zijn aangewezen en elkaar - onbedoeld - de grond in concurreren.

De timing is saillant, te midden van de Griekse crisis. De auteurs noemen Griekenland niet en benadrukken dat geen ‘transferunie’ wordt beoogd, waarbij sterke landen de zwakkere financieel stelselmatig ondersteunen.

Rapport donderdag besproken op EU-top

Het rapport werd geschreven door Jean-Claude Juncker van de Europese Commissie, “in nauwe samenwerking met” nog vier voorzitters, van de Europese Raad van regeringsleiders (Tusk), de Eurogroep (Dijsselbloem), de Europese Centrale Bank (Draghi) en het Europarlement (Schulz). Het zal donderdag tijdens een regulier EU-top van regeringsleiders, voor het eerst worden besproken.

De auteurs willen naar eigen zeggen “ambitieus maar pragmatisch” zijn. Heikele onderwerpen, zoals gemeenschappelijk schuldpapier (eurobonds), zijn vermeden. De auteurs vinden wel dat de eurozone “een meer bindend karakter” moet krijgen.