Den Haag en Saoedi’s in conflict over diplomaat

WikiLeaks heeft 61.000 Saoedische documenten gelekt. Oprichter Julian Assange beloofde er een half miljoen.
WikiLeaks heeft 61.000 Saoedische documenten gelekt. Oprichter Julian Assange beloofde er een half miljoen. ANP

Nederland heeft op het hoogste niveau geprobeerd de immuniteit te laten opheffen van de Saoedische ex-ambassadeur Walid al-Khareji die werd verdacht van mensenhandel. Dat blijkt uit de berichten van het Saoedische ministerie van Buitenlandse Zaken die klokkenluidersite WikiLeaks sinds vrijdag heeft gepubliceerd. Riad ging echter niet in op het verzoek.

Toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Frans Timmermans wilde telefonisch overleggen met zijn Saoedische ambtgenoot over opheffing van de immuniteit van de “voormalig en huidig ambassadeur” op beschuldiging van mensenhandel, en een zaak die was aangespannen door een werkster die vond dat ze seksueel werd geïntimideerd en te lang moest doorwerken zonder betaling.

Dit meldt een interne nota of conceptnota van het Saoedische ministerie. De Saoediërs wilden hier echter niets van weten. De auteur van de nota, kennelijk het hoofd protocol van het Saoedische ministerie, vermeldt dat het opheffen van de immuniteit onacceptabel is “om de relatie tussen de beide landen te bewaren”, en dat als Nederland een zaak heeft, dit via de diplomatieke kanalen kenbaar gemaakt moet worden.

Naam ambassadeur niet genoemd

Uit de gelekte nota’s blijkt ook dat Nederland probeerde de immuniteit van de ambassadeur te laten opheffen zodat met hem en diens gezin kon worden gepraat. In een nota van 15 januari 2013 vraagt de Nederlandse ambassade in Riad om een afspraak voor ambassadeur in algemene dienst Bob Hiensch, met de staatssecretaris en hooggeplaatste ambtenaren bij het Saoedische ministerie van Buitenlandse Zaken, om “de visie van het ministerie te leren kennen over de zaak waarover ambassadeur Westhoff diverse malen heeft gesproken met het hoofd protocol (…)”. Op de aanvraag is door een Saoediër aangetekend dat 1 februari een geschikte datum zou zijn.

De naam van de voormalige ambassadeur wordt in bovenstaande documenten niet genoemd. Wel komt in andere documenten de naam van voormalig ambassadeur Walid al-Khareji met naam en toenaam terug. In een (ongedateerd) bericht, waarin de Saoedische ambassade overleg vraagt met een advocaat over de berichtgeving van EenVandaag over de kwestie. De ambassade stelt dat de ex-medewerkster niet onder de Nederlandse arbeidswet valt en dat zij niet slecht behandeld kan zijn omdat ze al twaalf jaar bij de ambassadeur in huis werkte en vrijwillig haar kinderen had laten overkomen. De ambassade eist rectificatie.

Aanklacht mensenhandel

Khareji was van 2002 tot 2009 ambassadeur in Den Haag. In 2011 diende een ex-medewerker een aanklacht tegen hem in wegens mensenhandel. Of de beschuldiging van seksuele intimidatie ook hem betreft, is niet bevestigd. Buitenlandse Zaken en de Saoedische ambassade waren niet bereikbaar voor commentaar.

61.000 documenten gelekt

Saoedi-Arabië heeft zijn burgers opgeroepen om 61.000 uitgelekte documenten te negeren. WikiLeaks-oprichter Assange beloofde een half miljoen stukken. Golfstaten wilden 10 miljard dollar betalen voor vrijlating van de afgezette Egyptische president Mubarak aldusThe Guardian op basis van WikiLeaks.

Veel documenten zijn ongedateerd, maar de meeste lijken te komen uit de periode 2012-2013. Over de handelscrisis heefft WikiLeaks tot nu toe geen berichten gepubliceerd. De authenticiteit van de geciteerde documenten kon niet worden geverifieerd. Uit de documenten blijkt ook dat de zoon van Osama bin Laden bij de Amerikanen heeft gevraagd om een akte van overlijden van zijn vader. Die zou niet beschikbaar zijn.