Egyptische rechter: doodstraf voor Morsi en honderd anderen

Een rechter in Kairo heeft gisteren het doodvonnis bevestigd tegen oud-president Morsi en een honderdtal anderen, onder wie de voornaamste leiders van de verboden Moslimbroederschap. Tegen het vonnis is nog beroep mogelijk.

Morsi stond terecht wegens zijn ontsnapping uit de gevangenis tijdens de eerste dagen van de opstand tegen president Mubarak in 2011. Volgens de aanklacht was die ontsnapping onderdeel van een plan om Egypte te destabiliseren, en kreeg Morsi daarbij hulp van het Palestijnse Hamas en het Libanese Hezbollah. Die twee groepen hebben elke betrokkenheid ontkend.

Destijds werden die massale ontsnappingen gezien als onderdeel van de opstand tegen het gehate staatsapparaat. Morsi zelf zei in een telefoongesprek vanuit de gevangenis met de zender Al-Jazeera dat de cipiers waren weggelopen, en dat hij op instructies van de autoriteiten wachtte.

In een andere zaak was Morsi beschuldigd van spionage voor buitenlandse mogendheden, waaronder Qatar, Iran, Hamas en Hezbollah. Hij zou staatsgeheimen hebben doorgespeeld. Hiervoor kreeg hij levenslang.

De rechter begon het voorlezen van het vonnis met een lange speech waarin hij alle misdaden van de „satanische” Moslimbroederschap opsomde sinds het ontstaan van de beweging in 1928. Morsi’s bewind als president was volgens de rechter een „eindeloze nacht” waaraan pas een einde kwam met de „zon van 30 juni”. Dat is een verwijzing naar de massale demonstraties tegen Morsi in 2013, die daags nadien werden gevolgd door Morsi's afzetting door het leger.

Volgens mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch was het proces politiek gemotiveerd, en steunde de zaak bijna uitsluitend op getuigenissen van de ordediensten. De VS en de EU noemden de vonnissen respectievelijk „zeer verontrustend” en „een zorgwekkende ontwikkeling”.

De uitspraak was een bevestiging van een voorlopig vonnis van vorige maand. Dat moest eerst voor advies naar de grootmoefti, de hoogste religieuze autoriteit in Egypte. Volgens de rechter achtte die het doodsvonnis gerechtvaardigd als de aanklacht was bewezen. Doorgaans blijft het advies van de grootmoefti geheim.