Een akkoord? Nou, deze partijen moeten het ook willen

Het kabinet heeft zeven partijen van de oppositie gevraagd mee te praten over een ander belastingstelsel. Vanavond komen ze samen, op de SP na.

Ze zijn er nu écht uit, zeggen coalitiepartijen VVD en PvdA. Daarom hebben zeven oppositiepartijen een uitnodiging gekregen van staatssecretaris Eric Wiebes (Financiën, VVD) om vanavond te komen praten over de hervorming van het belastingstelsel.

Vorige week was er nog grote onduidelijkheid, en ook onenigheid, over de positieve indruk die de staatssecretaris voor de camera’s had gewekt. Er wás nog helemaal geen akkoord tussen de twee regeringspartijen.

Dus vermijden ze dat woord nu. Er is pas een akkoord, zei PvdA-leider Diederik Samsom, als het kabinet hier een meerderheid voor weet te krijgen. Hij doelt op de nieuwe verhoudingen in de Eerste Kamer, waar de coalitie nog maar 21 van de 75 zetels heeft.

Wiebes heeft vooralsnog alleen de partijen uitgenodigd waarvan de coalitie denkt dat hun ideeën aansluiten bij de fiscale uitgangspunten die het kabinet nu heeft opgesteld. Daarbij gaat het in elk geval om lastenverlichting op arbeid en een vereenvoudiging van het uitgedijde belastingstelsel.

Over hoe dat alles gefinancierd moet worden, buiten de 5 miljard aan meevallers die er door economisch herstel op de begroting is ontstaan, verschillen de partijen van mening. De BTW omhoog of juist niet? Milieuverontreiniging hoger belasten? Of grote vermogens afromen?

Staatssecretaris Wiebes nodigde de fractieleiders van CDA, D66, GroenLinks, ChristenUnie, SGP, SP én 50Plus persoonlijk uit. Daarvan is 50Plus de opmerkelijkste: die partij sprak tot nu toe nooit mee, zegt partijleider Henk Krol.

„De laatste keer dat ik was uitgenodigd”, zegt hij, „was onder de vorige staatssecretaris. Maar ja, nu hebben we twee zetels in de senaat.” Samen met de uiteengevallen ‘constructieve oppositie’, D66, ChristenUnie en de SGP, zou 50Plus het kabinet aan een meerderheid kunnen helpen.

De oppositie moest gistermiddag de besluiten of zij inhoudelijk met het kabinet wil spreken. Het kabinet wil het overleg achter de schermen houden, zoals ook eerdere akkoorden met de constructieve oppositie werden gesloten. Maar de oppositiepartijen eisen openbaarheid.

Na de bijeenkomst van de zeven oppositiepartijen, op de kamer van SP-leider Roemer, werd duidelijk dat de SP niet op de uitnodiging ingaat. De andere zes partijen wel. Daarbij nemen ChristenUnie en CDA scherpe posities in. Het CDA wil na het eerste gesprek van vanavond niet gaan onderhandelen met het kabinet. En de ChristenUnie wil alleen nog verder onderhandelen als het voorstel van het kabinet openbaar wordt.