Klap op rif leidt tot lessen over crisismanagement

Om als eerste te finishen moet je eerst finishen. Geen zeiler ter wereld raakte de afgelopen maanden meer doordrongen van die oude oceaanwijsheid dan Wouter Verbraak.

De navigator werd eind vorig jaar in één klap wereldberoemd toen hij met het Deense Vestas Wind op een rif in de Indische Oceaan crashte. De gevolgen waren enorm: het team was uitgeschakeld in de Volvo Ocean Race en Verbraaks grootste droom was veranderd in zijn ergste nachtmerrie: de aanvaring, de hachelijke uren op een krakend rif, de keiharde schuldvraag, de twijfels over de elektronische navigatiesystemen en zijn ontslag bij Vestas Wind.

Hij had genoeg redenen om zich even terug te trekken in zijn eigen wereld, thuis in het zuiden van Engeland met zijn gezin, maar Verbraaks reactie op het ongeluk zou niet misstaan in een handboek over crisismanagement. Vanaf de eerste dag speelde de Nederlander open kaart met de zeilwereld, nam de verantwoordelijkheid, gaf interviews en lezingen aan iedereen die hem wilde horen.

Deze week verschijnt Beyond the Break, een boek waarin de zeilende meteoroloog zijn fascinatie voor wind, wolken en stromingen beschrijft, van de opleiding op de Noordzee door zijn ouders tot de lessen van de grote navigators, zoals jeugdheld Marcel van Triest.

Het boeiende relaas van Verbraak, de enige zeiler die in één Volvo Ocean Race op drie verschillende boten meedeed (2008-2009), gaat verder dan de draaikolk waarin zijn carrière die noodlottige nacht terecht kwam. Professioneel zeilen is vergelijkbaar met ondernemen, leerde Verbraak tijdens in de America’s Cup en de Ocean Race: fysiek en mentaal fit zijn, realistische doelen stellen, samenwerken, ego’s temmen. En verantwoordelijkheid nemen.

Op dat vlak geeft hij een pijnlijk inkijkje in de houding van zijn schipper, de Australiër Chris Nicholson. Als Verbraak vanaf Mauritius eindelijk via Facebook kan vertellen wat er is gebeurd krijgt hij de wind van voren. „Wouter, ik weet niet wat je probeert te doen, maar als je denkt dat je het verhaal kunt verwateren door over de elektronische kaarten en de late wijziging van de exclusion zone te schrijven, kun je dat vergeten”, citeert hij Nicholson. „De stranding is geheel en alleen jouw schuld.” Het was de laatste keer dat de schipper hem recht in de ogen keek, zegt Verbraak.

Met zijn openheid over de crash wil Verbraak juist dat de hele zeilwereld lessen trekt. Zelf wil hij ook verder: „Meer oceaanracen, om op een dag weer op de startlijn te liggen van mijn jeugddroom, de Volvo Ocean Race.”