Handvol kajaks is kansloos tegen Shells olieplatform

Het platform verlaat de haven, op weg naar Alaska.

Activisten in de haven van Seattle kijken het olieplatform Polar Pioneer van het Brits-Nederlandse Shell na.
Activisten in de haven van Seattle kijken het olieplatform Polar Pioneer van het Brits-Nederlandse Shell na. Foto Sy Bean/The Seattle Times/AP

Al voor zonsopgang verzamelen tegenstanders van oliewinning door Shell in het Arctische gebied zich bij de haven van de Amerikaanse stad Seattle, na een nachtelijk alarm per sms: het reusachtige boorplatform Polar Pioneer, dat sinds vorige maand in de haven ligt om te worden voorbereid op een missie naar het poolgebied voor proefboringen, staat op punt van vertrek naar Alaska.

Enkele tientallen ‘kajaktivisten’ peddelen maandag in de ochtendschemering het water van Elliott Bay op om de uitgang van Terminal 5 te blokkeren, in de hoop het platform te kunnen tegenhouden. In kajaks met vlaggen met het opschrift ‘Red het Arctisch gebied’ vormen ze een linie tegenover het dok – het sluitstuk van wekenlange protesten in Seattle tegen de plannen van Shell om deze zomer te boren in het afgelegen poolgebied.

Maar als de Polar Pioneer rond 6 uur bij daglicht loskomt van de kade wordt snel duidelijk dat de activisten van onder meer Greenpeace weinig kunnen beginnen om het vertrek te verhinderen, zoals ze hoopten. Vier sleepboten trekken het gevaarte langzaam maar gestaag de baai in. Vanaf het water is de skyline van Seattle te zien. Helikopters vliegen mee.

„Het is overweldigend zo groot als het is”, zegt Vivien Sharples, die met een partner in een tweepersoonskajak zit. „Het is een triest om het te zien bewegen, als je bedenkt wat het gaat doen.”

Boten van kustwacht en politie waarschuwen de peddelaars dat ze buiten een veiligheidszone van bijna 500 meter van het varende platform moeten blijven. Wie dat niet doet kan worden gearresteerd. Meer dan twintig activisten worden opgepakt; sommigen van hen werken niet mee en worden uit hun kajaks getrokken. Onder de arrestanten is Mike O’Brien, raadslid in Seattle en uitgesproken tegenstander van oliewinning voor de kust van Alaska.

„Er is geen goede rechtvaardiging om in het ongerepte poolgebied te gaan boren”, zegt Mandy Varona uit Seattle, die in een bootje op het water dobbert. „Je moet wel erg arrogant zijn om naar het Arctische gebied te gaan om olie te halen, zonder je iets aan te trekken van wat anderen daarvan vinden. Shell schept hier veel kwade wil mee.”

Ongeveer anderhalf uur na trossen los is de Polar Pioneer vanuit Elliott Bay de bredere Puget Sound opgeloodst. Het boorplatform zal zich begin juli in Alaska bij een vloot van ongeveer dertig schepen voegen. „We kijken uit naar de proefboringen in de Chukchi-zee”, zegt Curtis Smith, woordvoerder van Shell Alaska, naar aanleiding van het vertrek.

De activisten keren teleurgesteld terug naar de wal. „We zaten in de verdediging”, zegt Sharples. „Persoonlijk dacht ik altijd dat het moeilijk zou zijn om het platform tegen te houden. Maar we hebben ons punt gemaakt, de wereld houdt Shell in de gaten. Er zijn dingen veranderd door wat we hier hebben gedaan.”

Kajaktivisten van het eerste uur vormen een kring en uiten hun woede en verdriet over de afloop van de actie, die wekenlang is voorbereid. Ze roepen nog een keer samen hun strijdkreet: boren in het poolgebied? „Shell no!” Dan is het tijd om de kajaks op te ruimen en de protesttent op te doeken.

Heel in de verte koerst het boorplatform richting Alaska.