Geprikkeld Nederland slaat net op tijd toe

Oranje is na gelijkspel tegen Canada zo goed als door. Na de wanprestatie tegen China toonden de speelster zich veerkrachtig. Een getergde invalster maakte het verschil. „De trainingen waren scherper, meer irritaties.”

Lieke Martens (links) in duel met Canadadese Josée Bélanger. Rechts:Manon Melis gestuit door Allysha Chapman.
Lieke Martens (links) in duel met Canadadese Josée Bélanger. Rechts:Manon Melis gestuit door Allysha Chapman. Foto’s ANP/Jasper Ruhe

Door de nasleep van een zware hersenschudding voetbalt Kirsten van de Ven met een zwarte band om haar voorhoofd. Maar die ging gisteravond af.

Het was bijna half elf ’s avonds en de invaller bij Oranje had oog in oog gestaan met keepster Erin McLeod van Canada. Dit was haar moment. Het moment om na 73 lange minuten op de reservebank te laten zien dat ze in vorm is. Ze scoorde. Trok daarna haar band af van haar hoofd om haar blonde lange haren te laten wapperen in de avondlucht van Montreal.

Dit was niet de wraak van een boze invalster, zei ze. Dit was een gelijkmaker van een dertigjarige routinier die zich in dienst had gesteld voor het team. „Ik had het gevoel dat ik het team kon helpen.”

Alsof het voortschrijdend inzicht was geweest, maakte ze even later een memorabel doelpunt. Ziedend hard in de kruising, maar belangrijker dan de schoonheid was de waarde: door het doelpunt heeft Nederland hoogstwaarschijnlijk de achtste finale van dit WK gehaald. Mede doordat Nieuw-Zeeland niet van China won (2-2).

Het gelijkspel tegen gastland Canada (1-1) betekent dat Oranje als één van de beste nummers drie naar de volgende ronde gaat. Zo wordt geprofiteerd van het feit dat dit WK voor het eerst 24 landen meedoen in plaats van 16. Daardoor gaan de vier (van de zes) beste nummers drie door.

Bondscoach glimt

Er bestaan scenario’s dat Nederland het alsnog niet redt. Maar dan moeten alle concurrenten precies doen wat ze niet moeten doen. „Laten we nog even afwachten”, zei bondscoach Roger Reijners na afloop. Het klonk voorzichtig, maar hij glom. Uitschakeling had hem zijn baan kunnen kosten, na eerder al een mislukt EK. Nu was hij opgelucht en fier.

En terecht. In het verouderde Olympisch Stadion van Montreal had zijn ploeg veerkracht getoond na een duel dat akelig was begonnen. Binnen tien minuten lag de bal achter Loes Geurts. Wie donderdag de tweede wedstrijd tegen China had gezien, wist genoeg: weer geen scherpte, te veel nervositeit en slap verdedigen.

Maar Nederland herpakte zich. De pit kwam terug en plots werden er weer kansen gecreëerd. Vooral dat laatste stemde de bondscoach tevreden. Hij heeft met Manon Melis, Vivianne Miedema en Lieke Martens een voorhoede die voor dit WK enorm werd geroemd, maar dat heeft niemand terug kunnen zien in de twee eerdere wedstrijden. Alleen Martens haalde haar niveau. De andere twee werden het mikpunt van kritiek en spot in Nederland. Was Miedema nou dat enorme talent en Melis Nederlands topschutter aller tijden?

Moeder verdedigt spits

Digitale dolksteken waren het, die Miedema niet waren ontgaan. „Je probeert je af te sluiten, maar via mijn ouders en vrienden kreeg ik wel het nodige mee”, zei ze. Haar moeder ontgaat niks. Die discussieerde gisteravond nog op Twitter met mensen die kritische noten plaatsten over de aanval van Oranje. Ook dat is vrouwenvoetbal: een spits die nog vurig wordt verdedigd door haar moeder.

Terwijl juist Miedema niet in de war raakt van kritiek. „Die heeft ons misschien wel op het goede moment wakker geschud”, zegt ze over de storm China.

Volgens haar ging Nederland in extase naar het WK. Benieuwd naar de sfeer in het stadion, naar de sterkere tegenstanders en naar hun ‘WK-droom’, het woord dat ze stuk voor stuk gebruiken in een vaste tweet op de wedstrijddag. Er ontbrak nog één ding en dat waren vlinders in de buik. Op stevige kritiek na een draak van een wedstrijd was niemand berekend. „Dit WK is zo groot: dat is eigenlijk niemand van ons gewend”, zegt Miedema.

De verrassende nederlaag tegen China heeft de sfeer doen veranderen. „De trainingen waren scherper, met meer onderlinge irritaties ook. Waardoor? Door tikjes en het niet krijgen van een bal bijvoorbeeld. Alleen maar een goed teken, dat ik in de tweede week de tikjes kreeg die ik in de eerste week niet kreeg.”

Kirsten van de Ven had zich de kritiek minder aangetrokken. „Het is makkelijk om op basis van één duel je mening te geven”, zei ze. „Veel mensen die kritiek hadden, hebben ons niet vaak zien spelen. Dit gelijkspel voelde ook niet als revanche.”

De speelster van het Zweedse Rosengard is jarenlang basisspeler geweest, maar dat veranderde toen ze werd geveld door een hoofdblessure. Ze kreeg een bal tegen haar hoofd en liep een hersenschudding op die zich niet zomaar liet verhelpen. Uren bracht ze door in donkere kamers. Koppen doet ze sindsdien alleen nog met mate. Waar ze aan dacht nadat ze had gescoord? „Dat ik er lang op heb moeten wachten.”

Eerst in kamers vol duisternis en nu op een reservebank in een stadion waar 45.420 toeschouwers plaatshadden. De in het rood gehulde Canadezen waren niet eens muisstil geweest na de zinderende gelijkmaker. Wat ze hadden geuit, waren meer kreten van opwinding en respect.