Opinie

Cruijff als nepotist

Johan Cruijff heeft grote zakelijke belangen bij Ajax, onthulde De Volkskrant zaterdag. Het was een gerucht dat al geruime tijd rondzong bij Ajax, nog onlangs wijdde Het Parool er één suggestief zinnetje aan, maar daarbij bleef het. Want Cruijff is heilig, geen sportjournalist durft zijn vingers aan hem te branden.

Dat het onthullende artikel geschreven werd door twee niet-sportjournalisten – Tom Kreling en Huib Modderkolk – verbaast me dan ook niets. Hun artikel zal wel weer gebagatelliseerd worden door jaloerse collega’s – dat hoort tot de vaste patronen in de journalistiek - maar dat doet niets af aan de verdienste ervan: het doorprikken van de mythe van Cruijff als onbaatzuchtige redder van Ajax.

Cruijff deed het allemaal uit pure clubliefde, suggereerde hijzelf en zijn bewonderaars; daarom zou hij in 2011 de macht hebben gegrepen met zijn ‘fluwelen’(!) revolutie, waarmee hij de zittende machthebbers en allerlei dissidente stafleden liet sneuvelen.

Misschien was Cruijff oprecht bezorgd over wat er misging bij Ajax, feit is dat hij zijn zorgen kon combineren met zijn zakelijke belangen. Zo werden 32 medewerkers van Ajax verplicht een opleiding aan het Cruyff Institute, een bedrijf van Cruijff, te volgen. Dat Cruyff Institute moet een interessante bron van inkomsten voor Cruijff zijn: hogescholen en roc’s betalen er jaarlijks een onbekend bedrag aan.

Cruijff schoof ook steeds mensen naar voren die zijn zakelijke belangen ondersteunen, zoals onlangs nog Tscheu La Ling, die als adviseur moet toezien op het uitvoeren van het plan-Cruijff. Cruijff had Ling het liefst als directeur gezien, maar ook met dit adviseurschap krijgt hij zijn zin.

Mijn indruk is dat de Volkskrant-journalisten op financieel gebied rond Cruijff niet alles boven water hebben kunnen krijgen, maar er spelen bij Ajax niet alleen geldkwesties. Cruijff wordt in het Volkskrant-artikel beschreven als een nepotist: „Cruijff heeft een netwerk van familie, oude vrienden en vertrouwelingen die hij laat opdraven als er functies te vergeven zijn. Hij zorgt voor hen. En hij krijgt er loyaliteit voor terug.”

Cruijff zou fanatieke supporters van de club om steun hebben gevraagd, en ze in ruil daarvoor een plaats in de bestuursraad hebben gegeven. „Weken erna bedreigen supporters interim-bestuurder Martin Sturkenboom bij zijn huis en kantoor”, vervolgt de Volkskrant, daarmee suggererend dat Cruijff de supporters tegen het bestuur heeft opgezet. Hopelijk is dat overdreven, maar wel is duidelijk dat Cruijff nooit een matigende rol heeft gespeeld.

Zal deze publiciteit Cruijff noodlottig worden? Nee! Ik heb het al eerder geschreven: zijn macht is niet te breken. Niet alleen heeft hij zelf veel macht, hij heeft ook machtige beschermers, vooral in de media, De Telegraaf voorop.

Ik voorzie op termijn een nieuwe uittocht van zijn tegenstanders of mensen die hij als zodanig beschouwt, omdat ze niet (meer) precies doen wat hij wil: Overmars, Bergkamp, zelfs Frank de Boer. Op bestuurlijk vlak is het vertrek van president-commissaris Hans Wijers op den duur onvermijdelijk. Hij zal merken dat hij niets in de melk heeft te brokkelen als het erop aankomt. Zijn kandidaat voor de directie, Roger van Boxtel, is al door Cruijff – via De Telegraaf – afgeschoten.

Nog meer goed nieuws voor PSV? Is dit dan nog niet voldoende, Eindhoven?

Frits Abrahams