37 onhandige woorden en nu zit de Nobelprijswinnaar thuis

Arjen van Veelen bekijkt elke week waarover wij ons opwinden op sociale media. Vandaag: de gelauwerde biochemicus die na een grapje de wind van voren kreeg.

En toen moest hij zelf huilen. Thuis, op de bank, met zijn vrouw naast hem. Het was de bizarre ontknoping van een Twitter-rel rond Tim Hunt, de 72-jarige biochemicus en Nobelprijswinnaar. Op een congres had hij een grapje gemaakt over jonge vrouwen (‘girls’) in de mannenwereld van het lab: „Je wordt verliefd op ze, ze worden verliefd op jou en als je kritiek op ze levert, gaan ze huilen.”

Het publiek ter plaatse, wetenschapsjournalisten, moest een beetje lachen.

Op Twitter reageerden vrouwelijke bèta-wetenschappers met de hashtag #distractinglysexy: foto’s van vrouwen in niet per se sexy labjassen en veiligheidsbrillen. En grappen als: ‘Ben blij dat Marie Curie er in slaagde even te stoppen met huilen om radium en polonium te ontdekken.’ University College London, waar Hunt professor was, reageerde anders; met het dringende verzoek zijn ontslagbrief te schrijven.

En dus zat Hunt even later, zonder een fatsoenlijke kans op wederhoor, thuis te huilen, vertelde hij dit weekend in een interview met The Guardian. Bas Heijne vroeg zich zaterdag in z’n column al af wie er nu precies gebaat is met zo’n heksenjacht. En als je dat interview in The Guardian leest, schrik je inderdaad van de wreedheid van het proces.

Maar toch. Ook dagen later bleek Hunt nog steeds niet echt te snappen er mis was met z’n geintje. Tegen de BBC had hij eerder gezegd dat die opmerking ironisch bedoeld was, maar óók dat hij dat deel over huilen wel meende. Want, zo legde hij uit, als mensen gaan huilen als je ze kritiek geeft, dan ben je geneigd ze minder snel kritiek te geven, waardoor de waarheid ondersneeuwt.

De man leek me vooral bang voor huilende vrouwen. Dat is zijn eigen probleem. En zelfs als vrouwen vaker zouden huilen, is de vraag of huilen op je werk zo onprofessioneel is. Alsof mannen die met de vuist tegen de muur slaan de wereld verder helpen.

Hij gaf het interview aan The Guardian samen met z’n vrouw, als zo’n Amerikaanse politicus die is vreemdgegaan. Zijn vrouw is hoogleraar immunologie en naar eigen zeggen feminist. Ze vertelde dat haar man vaak kookte. Het klonk iets te veel als ‘Nee, ik ben geen racist, want mijn vrouw is Surinaams en ik ga regelmatig naar de Chinees.’

In Engeland is zo’n 85 procent van de bèta’s man, ook van de studenten. En inderdaad, in zo’n mannenwereld leidt één jonge vrouw de boel af, net als Miley Cyrus in een onderzeeboot. Dan is de oplossing dus omgekeerd: méér vrouwen binnenhalen, dat haalt de druk er af — bij iedereen.

Er zijn genoeg briljante wetenschappers met abjecte privé-opinies, en dat is prima, maar Hunt was ook adviseur van een van de grootste fondsvertrekkers, de European Research Council. Dan doet je mening over vrouwen er extra toe. Twitter is wreed, en soms terecht.