HSBC dreigt opnieuw met vertrek naar Azië

Bank schrapt wederom banen, nu 25.000 wereldwijd.

De consumententak van HSBC verhuist naar Birmingham en gaat verder onder een nieuwe naam.
De consumententak van HSBC verhuist naar Birmingham en gaat verder onder een nieuwe naam. Foto Simon Dawson / Bloomberg

Voor het eind van het jaar wordt de knoop doorgehakt: verhuist de Britse bank HSBC uit Londen? Daarmee dreigde de bank, de grootste in Europa, al meerdere malen. De strenge regulering, de onzekerheid over het Britse lidmaatschap van de Europese Unie en met name de hoge bankbelasting maken het „onmogelijk” het huidige dividendbeleid voort te zetten, zei topman Stuart Gulliver vorige maand.

Nu zet hij zijn dreigement door. Vanochtend kondigde Gulliver aan dat de bank het komende half jaar onderzoekt welke vestigingslocatie het gunstigste is als hoofdkwartier voor HSBC: Londen, Hongkong, waar de bank in 1865 werd opgericht en waar zij in 1992 vertrok, of een andere stad. Een verhuizing zou een klap betekenen voor de Londense City.

Gulliver kondigde verder aan dat er opnieuw banen worden geschrapt: 25.000 van de 266.000, waaronder één op de zes in het Verenigd Koninkrijk. De klappen vallen bij zowel de consumententak als de investeringstak. HSBC bouwt verder zijn activiteiten in Brazilië en Turkije af.

Sinds 2011 is de Britse bank al uit veertien andere landen verdwenen, zij zit nog in 73 landen. Samen met de nieuwe ontslagronde – de tweede forse in vier jaar – moet dat 3,2 miljard pond (4,4 miljard euro) opleveren. Verdere kostenbesparingen moeten komen uit digitalisering en automatisering.

Investeerders vragen HSBC al langer om een strategiewijziging: de winst stijgt niet, de aandelen doen het slechter dan voorspeld.

Zuidoost-Azië

Uit de presentatie van Gulliver werd duidelijk waar de interesse van de bank de komende jaren heengaat: in 2017 moeten in Azië 40 procent van alle activiteiten van HSBC plaatsvinden. Dat is nu 33 procent. Er wordt verder ingezet op toename van investeringen in de Parelrivierdelta bij Hongkong en in Zuidoost-Azië, onder meer in Indonesië en Maleisië.

„De wereld raakt steeds meer verbonden en de verwachting is dat Azië sterk zal groeien en de komende decennia het centrum van de wereldhandel zal worden”, zei Gulliver vanochtend.

De vraag is wat de Britse regering kan doen om HSBC te behouden. In het Verenigd Koninkrijk wordt de regelgeving voor banken alleen maar strenger. De cijfers van vanochtend laten zien dat HSBC 11,2 miljard pond besteedde aan bijbehorende kosten. Het aantal werknemers in het toezicht nam toe van 3.200 naar 7.200.

HSBC heeft bovendien – net als alle Britse banken – zijn consumententak fysiek moeten scheiden van de investeringstak. De eerste verhuist binnenkort van Londen naar Birmingham en gaat opereren onder een andere naam. „Het Verenigd Koninkrijk heeft het concept van wereldwijd bankieren verworpen”, zei Gulliver vorige maand tegen The Financial Times.

Belangrijker voor Gulliver is een „stabiel en voorspelbaar belastingbeleid”. In maart verhoogde minister van Financiën George Osborne voor de negende keer de bankbelasting, ditmaal van 0,156 procent naar 0,21 procent van alle passiva die Britse banken wereldwijd bezitten (buitenlandse banken in het Verenigd Koninkrijk betalen alleen over schulden in dat land). Dat levert de schatkist 4 miljard pond (5,4 miljard euro) per jaar op, en is bedoeld ter compensatie van de kosten van de financiële crisis, die anders door de belastingbetaler gedragen zouden worden.

Belastingklimaat

Maar het zorgt ook voor groot ongenoegen: de bankbelasting kostte HSBC vorig jaar 750 miljoen pond. Afgelopen week riep onder andere de British Bankers’ Association minister Osborne op tot herziening van zijn belastingbeleid „om te verzekeren dat de bankensector concurrerend blijft”. Ook Standard Chartered (87.000 werknemers in 70 landen) liet doorschemeren wegens deze belasting te overwegen zijn hoofdkwartier te verplaatsen.

Gulliver zei vanochtend elf criteria te zullen gebruiken bij de beslissing over eventuele verhuizing. Daaronder niet alleen het belastingklimaat, maar ook economische stabiliteit, die in gevaar kan komen door een mogelijke terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie, en politieke steun voor de bankensector.

Aan het laatste ontbrak het de afgelopen jaren in het Verenigd Koninkrijk, niet het minst omdat HSBC betrokken was bij een aantal grote schandalen. De Zwitserse tak hielp klanten bij belastingontduiking, in de VS kreeg de bank een boete wegens witwassen voor Mexicaanse drugskartels, in Europa was HSBC betrokken bij manipulatie van de Libor-rente en in het Verenigd Koninkrijk bij een groot verzekeringsschandaal.