Dijsselbloem: NS had mij eerder moeten informeren over fraude

Dijsselbloem vanavond met staatssecretaris Mansveld tijdens het Kamerdebat over NS.
Dijsselbloem vanavond met staatssecretaris Mansveld tijdens het Kamerdebat over NS. Foto ANP / Martijn Beekman

De NS-top had minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem als aandeelhouder eerder moeten informeren over de fraude bij een aanbesteding in Limburg. Dat zei Dijsselbloem vanavond in het Kamerdebat over het machtsmisbruik door NS bij de aanbesteding daar.

Een aantal partijen verweet Dijsselbloem vanmiddag dat hij als aandeelhouder niets tegen het “valse spel” van NS heeft gedaan. “Het kabinet wist ervan, maar deed niets”, zei CDA-Kamerlid Martij van Helvert, onder meer doelend op de eerste berichten over de onregelmatigheden bij NS in maart.

Dijsselbloem zei dat hij en zijn ministerie door de NS-top “veel te laat en onvolledig” zijn geïnformeerd over de problemen met de aanbesteding in Limburg. In een vorige week gepubliceerd rapport constateerde de ACM (Autoriteit Consument & Markt) dat de NS-top op de hoogte was van concurrentiegevoelige informatie van Arriva en Veolia. Dat Dijsselbloem zelf zo laat werd ingelicht heeft zijn vertrouwen in NS-topman Timo Huges aangetast, zei hij. Huges stapte afgelopen vrijdag op.

Ministeries mochten informatie niet delen

Dijsselbloem zei verder dat het ministerie van Economische Zaken en staatssecretaris Wilma Mansveld (Spoor) wel deels eerder (in maart) waren ingelicht door de Autoriteit Consument & Markt (ACM). Maar die informatie kregen ze vertrouwelijk van de ACM en mochten ze niet delen met het ministerie van Financiën. EZ kreeg delen van het rapport omdat het verantwoordelijk is voor de mededingingswet en Mansveld kreeg delen van het rapport omdat ze verantwoordelijk is voor de spoorwet. Dijsselbloem kreeg die stukken als aandeelhouder niet van het onafhankelijke ACM. Het definitieve rapport kreeg hij pas op 4 juni.

Onze economieredacteur Mark Duursma volgt het debat en twitter erover:

Twitter avatar markduursma Mark Duursma Dijsselbloem (aandeelhouder) en Mansveld (concessieverlener) kregen definitieve ACM rapport pas op 4 juni, zegt Dijsselbloem #spoorfraude
Twitter avatar markduursma Mark Duursma Dijsselbloem: pas op 4 juni kregen we ACM rapport zonder anonimisering, 5 juni werd duidelijk dat Huges gelogen had over Qbuzz #spoorfraude
Twitter avatar markduursma Mark Duursma Dijsselbloem gaat met ACM praten over vertrouwelijke rapporten. Hij dacht dat ie niets kon doen als rapport nog niet def. is #spoorfraude

Verschillende partijen vroegen Mansveld, die al in maart de eerste signalen over de fraude kreeg, herhaaldelijk of zij niet heeft overwogen aandeelhouder Dijsselbloem toch te informeren of op een andere manier in te grijpen. Mansveld reageeerde ietwat ontwijkend op deze vragen:

Twitter avatar markduursma Mark Duursma Mansveld ontwijkt vragen van CDA en D66 over haar late reactie op fraudesignalen. Ze deelde ACM-rapport niet met Financiën. #spoorfraude
Twitter avatar markduursma Mark Duursma Mansveld hield zich aan vertrouwelijkheidsregels ACM. Vindt nu ook, net als Dijsselbloem, dat ze daar met ACM over moet praten #spoorfraude

Dijsselbloem behoudt vertrouwen in RvC

Op de vraag van de Kamer of Dijsselbloem nog vertrouwen heeft in de Raad van Commissarissen (RvC) van NS zei de minister volmondig ja. Volgens hem werd de RvC net als hemzelf “veel te laat en onvolledig” werd geïnformeerd door de NS-top.

Twitter avatar markduursma Mark Duursma Dijsselbloem: ik hoefde RvC van NS niet onder druk te zetten, zoals wel is gesuggereerd. Allebei vertrouwen in Huges verloren. #spoorfraude

Een aantal partijen in de Kamer vroeg Dijsselbloem naar een opvatting over de ‘dubbele pet’ die NS momenteel heeft. Het staatsspoorbedrijf dingt mee naar regionale concessies, maar biedt tegelijk aan de meedingende concurrenten ondersteunende diensten aan. Dijsselbloem zegde toe dat het kabinet over het takenpakket van NS gaat nadenken, maar waarschuwde eveneens voor overhaaste politieke beslissingen:

Twitter avatar markduursma Mark Duursma Dijsselbloem roept op om geen ad hoc besluiten te nemen over andere structuur NS. ‘Dan hebben we over 10 jaar weer een enquete’ #spoorfraude