De politie probeert de criminelen te verstoren

Er werd niks gevonden, dit weekend bij een grootschalige inval in de Amsterdamse horeca. Waarom was het dan?

In Amsterdam zijn zaterdagavond zestien mensen aangehouden bij invallen in drie horecazaken. Arrestatieteams vielen panden in Amsterdam-West en Osdorp binnen. Er zouden vuurwapens liggen. Maar die werden niet gevonden.

1 Wat is er aan de hand?

In Amsterdam vonden de afgelopen maanden diverse gewelddadige liquidaties plaats. Alleen al in de eerste helft van dit jaar waren dat er vijf. Dat is niet nieuw, er zijn al jaren liquidaties: 10 in 2014, 8 in 2013, 9 in 2012 en zelfs 15 in 2003. Nieuw is vooral de grofheid en zichtbaarheid ervan: waar afrekeningen vroeger diep in de nacht op afgelegen parkeerplaatsen gebeurden, vinden ze tegenwoordig vaker overdag plaats, in woonwijken, door schutters op scooters, niet zelden met gebruikmaking van automatische wapens. Midden op straat in Amsterdam-West werd vorige maand een 25-jarige man doodgeschoten. Rondvliegende kogels raakten een voorbijrijdende tram, een supermarkt en twee bankgebouwen.

Bij de liquidaties blijken soms uitvoerders betrokken die opvallend jong zijn en nauwelijks bekend bij de politie. Zij willen vaak niets verklaren over de liquidaties en de netwerken die erachter zitten, aldus de gemeente Amsterdam.

Om dat „zichtbare excessieve geweldsgebruik” aan te pakken – en omdat er zorgen zijn over het vertrouwen van burgers in het gezag van de politie – is in december besloten tot een nieuwe aanpak. Naast het opsporen van criminelen proberen politie en gemeente hun activiteiten te „verstoren”. En dat is wat er zaterdagavond gebeurde: drie zogenoemde „sleutelplaatsen” werden door de politie bezocht.

2 Wat zijn sleutelplaatsen?

Dat zijn plekken waar criminelen elkaar ontmoeten, aldus de politie. Ze is al een aantal jaar bezig die locaties in de hoofdstad in kaart te brengen. Het gaat vooral om horecazaken: „koffiehuizen, theehuizen en shisha-lounges”, maar ook bijvoorbeeld om spyshops, winkels die bewakings- en spionageapparatuur leveren.

Die zaken worden in de gaten gehouden, en als de politie het vermoeden heeft dat er strafbare dingen gebeuren, komt ze in actie. Zo was er vorige maand een inval in een koffiehuis aan het Dijkgraafplein in Osdorp. Er werd een pistoolmitrailleur gevonden. De gemeente kan vervolgens besluiten zo’n zaak te sluiten.

3 Waren de invallen van zaterdagavond gepland?

Niet alle drie. De avond begon met een niet geplande inval in Tafoghalt, een koffiehuis op de Admiraal de Ruijterweg in Amsterdam-West. De politie kreeg een melding dat er mensen met vuurwapens binnen zouden zijn.

Later op de avond, rond een uur of tien, waren er twee geplande controles. Een arrestatieteam viel koffiehuis The Challenger op de Jan van Galenstraat in Amsterdam-West binnen, omdat er wapens zouden zijn. Dat gebeurde ook bij een pand van de stichting Caglayan op de Wolbrantskerkweg in Osdorp. Bij de actie waren ook Openbaar Ministerie, inspectie SZW (Arbeidsinspectie), defensie, douane en belastingdienst betrokken.

4 Wat is er gevonden?

Weinig. Twee mensen zijn aangehouden op verdenking van illegaal gokken, twee voor het bezit van harddrugs. Eén persoon werd opgepakt omdat die probeerde te vluchten toen het arrestatieteam het pand op de Admiraal de Ruijterweg binnenviel. De meeste verdachten – elf in totaal – zijn aangehouden omdat ze zich niet konden identificeren.

5 En nu?

Het onderzoek naar de drie koffiehuizen loopt nog. Of de panden gesloten worden, is niet bekend.