Heb ik niet gezegd, Factcheck niet in staat tot eerlijk citeren

Bram Vermeulen, correspondent in Zuid-Afrika, legt mij allerlei flauwekul in de mond (30/6): „Blanke Afrikaners troffen leeg land aan.” Het staat tussen aanhalingstekens, oftewel een letterlijk citaat. Maar Vermeulen neemt de lezer in het ootje. Nergens gebruik ik de term ‘blanke Afrikaner’. De lezer moet denken: zie je wel, het gaat die slechte PVV’ers om ras. (Ik citeer Vermeulen in mijn boek als iemand die blanke Zuid-Afrikanen beschrijft als ‘een vreemde diersoort’.) Ik spreek al helemaal niet over ‘leeg land’.

Onder het kopje ‘conclusie’ lezen we: „Zijn [Bosma’s] stelling dat het oosten van Zuid-Afrika onbewoond was voordat de blanken arriveerden, is onwaar.” Waarheid: ik praat ook al niet over het ‘oosten’. Wat Vermeulen onder het tapijt schuift, is een complete genocide. Het is de Mfecane, een vernietigingsoorlog met 2 miljoen doden. Daarna stond het centrale Hogeveld nagenoeg leeg.

Vermeulen brengt Jan van Riebeeck (1652) als bewijs van iets dat rondom 1840 plaatsvindt, 1500 kilometer verderop. Natuurlijk had Van Riebeeck contact met de Khoisan. Maar die woonden helemaal niet op het Hogeveld. De Khoi en de San zijn ook helemaal geen bantoevolkeren. Alles wordt op een hoop gegooid: eeuwen, volkeren, gebieden. Elk onderscheid verdwijnt. Alles gaat de blender in. Het riekt naar PVV en kan dus niet deugen. Schieten maar.

Conclusie: de Factcheck is niet in staat tot eerlijk citeren en onderbouwt iets wat ik niet zeg met dingen die niet kloppen of geen relevantie hebben voor de stelling. Pijnlijk.

Tweede Kamerlid PVV

Onjuist gebruikt als bron

Correspondent Bram Vermeulen heeft een nuttige bijdrage geleverd aan het ontmantelen van Martin Bosma’s claim, dat het Zuid-Afrikaanse ‘Hogeveld’ leeg was toen de witte kolonisten er aankwamen midden 19e eeuw.

De heer Bosma (Tweede Kamer, PVV) heeft nog andere serieuze fouten gemaakt met betrekking tot de feiten. Zijn 2095 voetnoten tellende boek bevat referenties naar mijn werk die verre van juist zijn. Op pagina 91 haalt Bosma mij aan als autoriteit voor zijn bewering dat Albert Luthuli, president van het Afrikaans Nationaal Congres in 1961, de politiek van de gewapende strijd ondersteunde. In werkelijkheid beweer ik het tegenoverstelde. Op pagina 90 citeert hij mijn boek External Mission: The ANC in Exile als bron voor zijn bewering dat leden van de Zuid-Afrikaanse Communistische Partij in 1953 Josef Stalin bezochten. In feite refereert die pagina aan Chinabezoek in 1960, zeven jaar na Stalins dood. Wat meneer Bosma’s boek ook mag zijn, accuraat is het in ieder geval niet.

Stephen Ellis Desmond Tutu-professor, Vrije Universiteit Amsterdam

Gezichtsbedekkende kleding

Gaat om meer dan boerka

NRC verwijst het wetsvoorstel inzake het dragen van gezichtsbedekkende kleding naar de prullenbak (26/5). Ben benieuwd of u op de redactie tegenover een collega met boerka zou willen werken? Stel: een verpleegkundige met boerka die uw moeder verzorgt? Zou u aan de gemeentebalie te woord gestaan willen worden door een ‘gesluierde’ persoon? Een onderwijzeres met boerka: u zou bezwaar maken als uw kind in die klas zou zitten. Die 0,003 procent kon in 2025 wel fors hoger zijn. Hoe zou dan het commentaar luiden, als het nog geschreven kan worden? Men moet elkaar recht in de ogen kunnen kijken: zo zijn onze omgangsmanieren in dit vrije land. Het commentaar versimpelt het wetsvoorstel: het gaat om meer dan de boerka.

E.H.de Voogd