Merkels G7? ‘Een paar mooie uren’

De Griekse crisis is een van de belangrijkste onderwerpen op de G7. Die zou leiden tot grote agitatie in de Duitse regering.

Actievoerders van de non-gouvernementele organisatie ONE, vrijdag in München, aan de vooravond van de G7-top. ONE zet zich in voor bestrijding van extreme armoede, vooral in Afrika.
Actievoerders van de non-gouvernementele organisatie ONE, vrijdag in München, aan de vooravond van de G7-top. ONE zet zich in voor bestrijding van extreme armoede, vooral in Afrika. Foto TOBIAS HASE/EPA

Angela Merkel werkt in de hoge conferentiezaal op de eerste etage van het Bundeskanzleramt in Berlijn vragen af van correspondenten. Met het oog op de G7-top zondag en maandag in Beieren had de Duitse bondskanselier eerder deze week de buitenlandse pers uitgenodigd. Ze staat aanvankelijk op de automatische piloot, maar houdt halt als een Griekse journalist haar vraagt of een „politieke oplossing” van de Griekse eurocrisis niet mogelijk is. Merkel die een ontspannen indruk maakt, glimlacht vaag, en zegt dan: „Ik weet dat men in uw land graag een onderscheid maakt tussen een technische en een politieke oplossing van de financiële problemen. Ik maak dat onderscheid niet. Je kunt de cijfers niet buiten beschouwing laten. Uiteindelijk moet de rekensom kloppen.”

Merkel heeft een hele agenda opgesteld voor de ontmoeting met de regeringsleiders van de VS, Canada, Japan, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Italië. Die varieert van de laagintensieve oorlog in het oosten van Oekraïne, en de strijd tegen de islamitische terreurorganisatie IS in het Midden-Oosten tot het klimaat en ontwikkelingsthema’s over vrouwen en ebola. In verband daarmee komen ook de president van Irak en de regeringsleiders van Afrikaanse landen als Nigeria en Liberia maandag langs, net als VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon en de vertegenwoordigers van andere belangrijke internationale organisaties zoals het IMF en de Wereldhandelsorganisatie WTO.

Ruzie Merkel en Schäuble

Maar de belangrijkste onderwerpen staan waarschijnlijk niet op de agenda. Zo ligt het meest voor de hand dat er in het Schloss Elmau, dat achter het wintersportstadje Garmisch Partenkirchen bij de Oostenrijkse grens ligt, vooral veel zal worden gepraat over het dreigende bankroet van Griekenland. En over de vraag wat de consequenties zijn van een mogelijke Grexit, een uittreden van Griekenland uit de eurozone. Merkel wil dat voorkomen. Maar, zegt ze „een land dat wil rekenen op onze solidariteit moet zelf ook inspanningen leveren”.

De kwestie-Griekenland zou tussen Merkel en minister Wolfgang Schäuble geleid hebben tot grote spanningen. Schäuble staat voor de harde aanpak en schuwt het dreigen met Grexit niet. Merkel wil de Grieken binnenboord houden. Het lijkt op de voortzetting van de good cop-bad cop tactiek, die beide Duitse politici de laatste jaren gebruiken in de Griekse crisis. Maar volgens de Duitse boulevardkrant Bild zou er nu wel degelijk sprake zijn van een verwijdering tussen Merkel en Schäuble. Die laatste zou zelfs gedreigd hebben terug te treden als hem het compromis met Athene niet bevalt. Dit wordt van regeringszijde overigens ontkend.

Maar wat niet wordt tegengesproken, is dat de minister van Financiën geïrriteerd is over het feit dat Merkel hem niet gekend heeft in de topontmoeting die zij afgelopen maandag organiseerde op haar ministerie over de Griekse kwestie. Met de Franse president François Hollande, IMF-voorvrouw Christine Lagarde, Mario Draghi van de Europese Centrale Bank en voorzitter Jean-Claude Juncker van de Europese Commissie werd een „allerlaatst compromisvoorstel” voor Griekenland opgesteld. „Dat was een solonummer van de dame,” zo citeert Bild een adviseur van Schäuble.

Tegen de correspondenten zegt Merkel monter dat er natuurlijk wel eens verschillende zienswijzen zijn tussen haar en Schäuble, maar dat zij hem ontzettend waardeert. „Hij is een asset voor de regering.”

Vriendschappelijk verbonden

Merkels belangrijkste kracht ligt erin dat zij doet alsof er geen politieke tegenstellingen bestaan. Er zijn wel problemen, maar die kan men gezamenlijk aanpakken, als het moet in kleine stapjes. De leiders van de G7 zijn volgens Merkel „een beetje vriendschappelijk met elkaar verbonden”. Ze delen dezelfde waarden en gaan dit weekeinde „een paar goede uren doorbrengen op een mooie plek”, zoals Merkel zei tegen de zender N-TV. En als je er andere waarden op nahoudt, zoals de Russische president Vladimir Poetin demonstreerde door de Krim te annexeren en een geheime oorlog te voeren in Oekraïne, dan wordt je uit de club gestoten.

Zondagochtend praat Merkel voor het eigenlijke begin van de top onder vier ogen met de Amerikaanse president Barack Obama. Niet over de spionage door de NSA „want dat hebben we al zo vaak besproken”. Maar wel over TTIP, het omstreden trans-Atlantische handelsverdrag. „Ik wil dat voor het eind van dit jaar rond hebben,” zegt Merkel.

Met Obama is ook een uitstapje gepland naar het dorp Krün in de buurt van het kasteel om te praten met burgers. Maar burgers die tegen de G7 zijn en een tentenkamp hebben opgezet bij Garmisch Partenkirchen, worden met een kilometerslang hek van kippengaas en twintigduizend agenten op afstand gehouden.