Amerikaanse Rode Kruis ontkent aantijgingen over noodhulp Haïti

Het Amerikaanse Rode Kruis haalde zo’n 480 miljoen dollar (ongeveer 428 miljoen euro) op voor Haïti, in 2010 verwoest door een zware aardbeving, maar bouwde van dat geld maar zes permanente huizen, melden ProPublica en NPR in een groot artikel. Het Rode Kruis heeft afkeurend gereageerd op het onderzoek.

2010: Haïtianen in hoofdstad Port-au-Prince en hun zelfgemaakte 'huizen'.
2010: Haïtianen in hoofdstad Port-au-Prince en hun zelfgemaakte 'huizen'. Foto EPA/ Shawn Thew

Het Amerikaanse Rode Kruis haalde zo’n 480 miljoen dollar (ongeveer 428 miljoen euro) op voor Haïti, in 2010 verwoest door een zware aardbeving, maar bouwde van dat geld maar zes permanente huizen. Die aantijging doen ProPublica, een site die zich bezighoudt met onderzoeksjournalistiek, en NPR in een groot artikel. Het Rode Kruis heeft inmiddels afkeurend gereageerd op het stuk.

In het onderzoek onthullen de journalisten hoe moeizaam het liep met enkele hulpprogramma’s die het Rode Kruis op poten had gezet, maar een van de voornaamste beschuldigingen is dat aangekondigde projecten van de organisatie om permanente woningen te bouwen maar tot zes daarvan hebben geleid, terwijl bekend is dat andere hulporganisaties er samen in totaal duizenden hebben gebouwd.

Het Rode Kruis had “geen expertise”, wordt in het stuk gezegd. Dat had te maken met het feit dat het de organisatie niet lukte Haïtianen aan te nemen met genoeg kennis en dat zij zelf niet bekwaam genoeg was in het opzetten van de projecten.

De internationale hulporganisatie is al meerdere keren het doelwit geweest van bijzonder kritische stukken van ProPublica. Zo onthulde de site al eens dat er binnen de organisatie zelf wordt getwijfeld over hoe ethisch verantwoord die is, dat de organisatie ineffectief reageerde in de nasleep van orkaan Sandy, die in 2012 de oostkust van de VS trof en dat de topman niet eerlijk is over wat er met geld van donoren gebeurt.

Rode Kruis: onderzoek niet nauwkeurig

Het Amerikaanse Rode Kruis zegt in een reactie “alweer” teleurgesteld te zijn over het “gebrek aan balans, context en nauwkeurigheid” van ProPublica en NPR. “Het volgt het patroon van al hun eerdere Rode Kruisverhalen”.

De organisatie probeert dertien foutieve claims in het stuk onderuit te halen. Dat ze maar zes permanente huizen heeft gebouwd, wordt niet expliciet ontkend. Er wordt wel gezegd dat de organisatie huisvesting voor 132.000 mensen heeft verzorgd:

“Het Rode Kruis heeft zijn belofte om ervoor te zorgen dat tienduizenden Haïtianen weer een woning hebben waargemaakt.”

Ook het Nederlandse Rode Kruis heeft op het stuk gereageerd. Juriaan Lahr, hoofd internationale hulpverlening:

“Wij kennen de details van de hulpverlening door het Amerikaanse Rode Kruis in Haïti niet, maar verwachten dat het Amerikaanse Rode Kruis goed kan uitleggen hoe zij het geld van Amerikaanse donateurs zo verantwoord mogelijk heeft besteed.”

Aardbeving

Op 12 januari 2010 werd Haïti getroffen door een zware aardbeving met een kracht van 7.0. Het epicentrum lag zo’n 25 kilometer van de hoofdstad Port-au-Prince. Ruim 200.000 mensen kwamen om het leven en nog een honderdduizenden anderen raakten gewond. Anderhalf miljoen mensen kwamen zonder huis te zitten.