Het milieu? Een deelauto is in ieder geval goedkoper

Steeds meer Nederlanders doen aan autodelen. Waarom?

Autodelers gaan minder rijden
Autodelers gaan minder rijden

Stel dat we meer auto’s delen. Dat auto’s een soort openbaar vervoer worden. Stel dat er over drie jaar niet tienduizend, maar honderdduizend deelauto’s in Nederland rijden? Zou dat helpen? Zouden de steden mooier en schoner worden door minder blik? Zou je minder lang naar een parkeerplaats hoeven zoeken?

Tot gisteren was over de omvang, de toename en het effect van autodelen niet veel bekend. Nu is er een rapport van het Planbureau voor de Leefomgeving, dat concludeert dat door autodelen eigenlijk best een hoop milieuwinst te behalen valt. Zeker als het aantal deelauto’s over drie jaar echt tot honderdduizend is gestegen – een gezamenlijke ambitie waarvoor gisteren overheden, bedrijfsleven, belangenclubs en milieugroepen een zogenoemde Green Deal hebben getekend.

Autodelers, zegt het Planbureau, bezitten 30 procent minder auto’s dan voordat ze auto’s gingen delen. Dat komt vooral doordat ze een deelauto verkiezen boven een tweede of zelfs derde auto. Ze maken 15 tot 20 procent minder kilometers dan voorheen. En als er inderdaad honderdduizend deelauto’s komen, daalt door verminderd autobezit de uitstoot van CO2 ook, met zo’n 10 procent van de reductie die Nederland voor de transportsector nastreeft in 2020.

Onderzoeker Hans Nijland: „Een schoner milieu komt meestal niet vrijwillig tot stand. Er wordt bijvoorbeeld belasting geheven op vuile auto’s. Maar autodelen is iets wat mensen wél vrijwillig doen. Als je daarmee ongeveer 10 procent van je doelstelling kunt halen, dan is dat best veel.”

Waarom zou je delen?

Het aantal autodelers in Nederland is in twintig jaar verdrievoudigd tot zo’n negentigduizend, ongeveer 1 procent van de mensen met een rijbewijs. De verwachting is dat de groei de komende jaren versnelt.

Waarom? Hoe kom je op het idee je in te schrijven voor een auto die gemiddeld door vijftien mensen wordt gebruikt? Waarom zou je zo’n auto rijden van bedrijven als Greenwheels of Car2go, of van een particulier, via bedrijven als Snappcar of Mywheels?

Autodelers doen dit vooral vanwege de kosten, stelt onderzoeker Nijland, anders dan bijvoorbeeld in de VS. „In Amerika zijn het vooral echt arme mensen die via autodelen toch nog kunnen rijden, of mensen die heel bewust voor het milieu kiezen. In Nederland speelt het milieu een ondergeschikte rol. Het gaat hier meer om de kosten en de rompslomp die je bespaart. Je hoeft geen wegenbelasting te betalen. Je hebt geen gedoe met onderhoudsbeurten en APK.”

Autodelen is vooral voordelig als je niet veel kilometers maakt, en dat kan als je in de stad woont, zoals de meeste autodelers. Daar zijn voldoende mogelijkheden je anders te verplaatsen: met fiets of tram, bus of metro. „Maar het is ook handig er af en toe een autorit te kunnen maken.”

Telkens afrekenen

De helft van alle autodelers heeft zelf geen auto. De anderen hebben er wel een, en hebben een tweede auto gehad of waren van plan die aan te schaffen. Zonder die extra auto denken ze wel twee keer na voordat ze gaan rijden. „Want dan moet je toch telkens even afrekenen. Mensen worden zich meer bewust van hun mobiliteit.”

Autodelers reden voorheen gemiddeld ongeveer 9.100 kilometer per jaar, meldt het rapport. „Nu rijden ze aanmerkelijk minder, namelijk gemiddeld circa 7.500 kilometer.”

Of het mogelijk is de komende drie jaar het aantal deelauto’s te vertienvoudigen, hangt volgens Nijland af van „aanvullend beleid” van vooral gemeenten. Tip van de onderzoeker: „Als je wilt opschalen, moet je inspelen op de trend dat vooral de tweede auto wordt ingewisseld voor een deelauto. Wat je dus kunt doen, is het bezit van die tweede auto onaantrekkelijk maken. Bijvoorbeeld door daarvoor geen, of een duurdere, parkeervergunning af te geven. Die keus is aan de gemeente.”