‘Nederland moet gevangenen uit Guantánamo opnemen’

Guantánamo Bay is de omstreden Amerikaanse militaire gevangenis op Cuba waar terreurverdachten voor onbepaalde tijd vastzitten.
Guantánamo Bay is de omstreden Amerikaanse militaire gevangenis op Cuba waar terreurverdachten voor onbepaalde tijd vastzitten. Foto EPA / Brennan Linsley

Twee Eerste Kamerleden van het CDA en de PvdA vinden dat Nederland gevangenen uit de omstreden terrorismegevangenis op Guantánamo Bay moet opnemen. Zij keren zich hiermee tegen hun collega’s uit de Tweede Kamer die vinden dat Nederland niet op het verzoek van de Verenigde Staten moet ingaan om Guantánamo-gedetineerden over te nemen.

Volgens de senatoren, tevens rechtsgeleerden Hans Franken (CDA) en Nico Schrijver (PvdA) moet minister Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) een besluit nemen en ingaan op het verzoek van de Amerikanen. “We moeten nu met zijn allen de Amerikanen toch een beetje helpen”, aldus Schrijver vandaag in een interview met NRC. Zijn collega Franken vindt dat Koenders een brief aan de Tweede Kamer moet schrijven dat hij van plan is een aantal mensen op te nemen.

Kamer: laat VS het ook zelf oplossen

Koenders heeft het verzoek van de Amerikanen om twee Guantanánamo-gevangenen tegen wie geen bewijs van terroristische activiteiten is gevonden in Nederland onder te brengen al maanden in beraad. Een grote meerderheid in de Tweede Kamer heeft meerdere keren te kennen te geven dat Nederland niet moet ingaan op het Amerikaanse verzoek. Zij stellen dat het een Amerikaans probleem is dat de Amerikanen zelf moeten oplossen. Op de achtergrond speelt de angst voor het beeld dat Nederland zijn grenzen openzet voor terroristen.

Guantánamo is de marinebasis op Cuba waar de VS honderden terreurverdachten hebben vastgezet die ze op het slagveld van hun wereldwijde ‘war on terror’ oppakten. De overgrote meerderheid werd echter nooit officieel aangeklaagd noch berecht door een speciale, buiten het Amerikaanse systeem opgezette, militaire rechtbank.

Bekijk hier welke landen al wel gevangenen hebben opgenomen (en hoeveel):

‘De zaak wordt veel te groot gemaakt’

In het interview uiten de twee senatoren felle kritiek op de gang van zaken bij de oplossing van de kwestie Guantánamo. Schrijver:

“Ik vind het te gek voor woorden dat deze zaak zo lang in de westerse wereld sleept. Je kan niet jaar in jaar uit zeggen dat we op de kwestie studeren. We zijn verdorie zeven jaar verder na Obama’s aankondiging dat hij Guantanamo wilde sluiten. De zaak wordt veel te groot gemaakt.”

Zijn collega-Eerste Kamerlid Franken is het hiermee eens. “Het gaat voor Nederland om twee of drie mensen. Ik vind het echt vreselijk. Ze zitten er al meer dan twaalf jaar.”

Officieel geen toestemming Kamer nodig

Formeel hoeft Koenders geen toestemming van de Tweede Kamer te hebben voor zijn besluit. Maar omdat de zaak zo gepolitiseerd is kan Koenders de Tweede Kamer niet voor voldongen feiten plaatsen, menen de senatoren.

Koning Willem Alexander en koningin Maxima brengen vandaag in Washington een bezoek aan president Obama. Daar zal de zaak niet aan de orde komen. Maar de afgelopen weken is in het diplomatieke overleg tussen Nederland en de Verenigde Staten wel intensief over de kwestie gesproken.

Lees vanmiddag in NRC het hele interview (€) met Franken en Schrijver. Lees ook de nieuwsanalyse ‘Koenders koopt tijd in Guantánamo-dossier’ (€).