Als je me fotografeert, krijg je een klap voor je bek

Arthur Graaff strijdt al jaren tegen de verkoop van nazi-artikelen op beurzen. De regels over wat wel en niet mag, zijn niet altijd duidelijk. Maar dankzij Graaff worden beurzen steeds strenger.

Duitse sierdolken uit de Tweede Wereldoorlog. Het werd de fotograaf verboden foto’s te nemen op de beurs. Standhouders zeggen bang te zijn te worden afgeschilderd als nazi-sympathisanten. Foto David van Dam
Duitse sierdolken uit de Tweede Wereldoorlog. Het werd de fotograaf verboden foto’s te nemen op de beurs. Standhouders zeggen bang te zijn te worden afgeschilderd als nazi-sympathisanten. Foto David van Dam

Een wandeling over de militariabeurs met Arthur Graaff van anti-fascistenbond AFVN, gisteren in Huizen, is een stressvolle onderneming. Keer op keer raakt hij verzeild in felle discussies en scheldpartijen met de standhouders die militaire voorwerpen te koop aanbieden. „Je moet zelf een hakenkruis op je rug dragen”, roept standhouder Roberto van der Kreeft hem toe. Graaff heeft Van der Kreeft net aangesproken op het feit dat de geweren die hij verkoopt niet onklaar zijn gemaakt. Van der Kreeft stelt dat hij daar een vrijstelling voor heeft en beticht Graaff er met zijn kritische opmerkingen van zich als een nazi te gedragen. „Hij wil ons koste wat kost in een kwaad daglicht stellen”, zegt Van der Kreeft.

Arthur Graaff voert al jarenlang strijd tegen de verkoop van nazi-artikelen op beurzen zoals gisteren in Huizen. Hij begint daar succes mee te krijgen. Voor het eerst stelde de gemeente Huizen deze keer strenge voorwaarden aan de beurs die meerdere malen per jaar in sporthal De Meent wordt gehouden. Naast het boek Mein Kampf is ook het aanbieden van nazistische artikelen die niet uit de tijd van de Tweede Wereldoorlog stammen verboden. Dit verbod zal worden gehandhaafd, zo kondigde de gemeente aan.

Het begon met Mein Kampf

Deze aanpak is er gekomen nadat tijdens de beurs in maart een exemplaar van Mein Kampf te koop werd aangeboden, wat in Nederland sowieso is verboden. „Die had ik over het hoofd gezien”, zegt beursorganisator Joop de Blij daarover.

Voor overige nazi-artikelen geldt volgens handhavingsambtenaar Mark Dieckmann dat ze mogen worden aangeboden als ze authentiek zijn, omdat ze dan historische waarde bezitten. „Dat mag weer niet op een manier die het nazi-verleden propageert. Het aanbieden van een NSDAP-vlag met een hakenkruis mag bijvoorbeeld niet als die helemaal is uitgevouwen”, stelt Dieckmann.

De regels zijn niet helemaal duidelijk, want in de vergunning van de gemeente staat dat ook het aanbieden van „echte items uit de Tweede Wereldoorlog, zoals nazi-dolken” verboden is. En hoe controleer je welke echt zijn en welke niet?

Echtheidscertificaten zijn lastig

„De standhouders moeten echtheidscertificaten kunnen tonen”, zegt Dieckmann. Bij de stand van Edwin van Veelen liggen volop nazi-dolken. Hij is er helemaal wild van. „Het is heel simpel. De Duitsers maakten gewoon de mooiste spullen, met de mooiste decoraties. Dus die zijn het populairst”, zegt Van Veelen. Zijn nazi-vlag heeft hij ondertussen opgevouwen. In de dolken met hakenkruizen ziet handhavingsambtenaar Dieckmann voorlopig geen probleem.

Even verderop heeft Graaff het weer met een standhouder aan de stok. „Als je me fotografeert, krijg je een klap voor je bek”, zegt hij tegen Graaff. De fotograaf van deze krant wordt ook verboden foto’s te nemen en krijgt op agressieve toon te horen dat hij zijn camera kwijtraakt als hij daarmee doorgaat. De standhouders zeggen bang te zijn dat ze op de website nieuws-wo2.tk van Graaff en andere sites worden afgeschilderd als nazi-sympathisanten.

Het is niet zo dat uiterst rechts gedachtegoed afwezig is op de beurs. Graaff zegt tegen weer een andere bezoeker dat die een PVV’er is. „Ik ben zeker een PVV’er”, zo reageert de man in groen bomberjack. „Heel Europa stroomt vol met die buitenlanders, moeten we daar soms blij mee zijn?”, roept hij tegen Graaff.

Als handhavingsambtenaar Dieckmann de sporthal wil verlaten, vraagt de verslaggever hem of hij nog op de echtheidscertificaten van de nazi-dolken heeft gecontroleerd. Dat heeft hij niet, dus gaat hij terug naar de stand van Van Veelen. Dat is deze keer een van de weinige stands waar nazi-artikelen worden aangeboden. Van Veelen kan de certificaten niet tonen. „Niemand in Nederland kan dat soort certificaten opstellen, want er zijn geen deskundigen die er genoeg verstand van hebben”, zegt Van Veelen. „De prijs is het bewijs”, zegt hij over zijn dolken die soms wel 800 euro kosten. Ze mogen van Dieckmann blijven liggen.

Bent u een neonazi?

Aan dezelfde stand vecht Graaff zijn volgende robbertje uit met een bezoeker. „Bent u een neonazi?”, vraagt hij aan Roland de Vries, omdat die helemaal in het zwart is gekleed. De Vries ontkent en vraagt waar Graaff zich mee bemoeit.

Die erkent later dat het wel „een provocerende vraag” was. „Maar hij volgde mij al een tijdje over de beurs en neonazi’s gaan ook helemaal in het zwart gekleed”, zegt Graaff. In de kantine zegt hij weer even later dat hij dezelfde man ook nog een Hitlergroet heeft zien uitbrengen.