‘Kamer had Van Mierlo moeten wegsturen om Bouterse’

Minister Sorgdrager van Justitie en minister Hans van Mierlo tijdens een plenair debat over zaak Bouterse.
Minister Sorgdrager van Justitie en minister Hans van Mierlo tijdens een plenair debat over zaak Bouterse. Foto ANP / Toussaint Kluiters

De Tweede Kamer had in 1997 minister Hans van Mierlo (Buitenlandse zaken) tot aftreden moeten dwingen omdat hij destijds op oneigenlijke gronden verhinderde dat de huidige Surinaamse president Desi Bouterse in Brazilië kon worden gearresteerd wegens grootschalige handel in cocaïne.

Dat zegt Arthur Docters van Leeuwen, toentertijd de hoogste baas van het Openbaar Ministerie, morgenavond in het tv-programma Andere Tijden. Het is voor het eerst dat de voormalige voorzitter van het college van procureurs-generaal zich op dergelijke manier uitspreekt over de mislukte justitiële pogingen van Nederland om Bouterse achter de cel te krijgen wegens drugshandel.

Geen toestemming

Andere Tijden reconstrueert de zomer van 1997 toen de door justitie in gang gezette arrestatie van Bouterse in Brazilië op het allerlaatste moment werd verhinderd door Van Mierlo. De ingreep leidde bijna tot de val van het kabinet-Kok I. Van Mierlo liet in 1997 zijn collega Winnie Sorgdrager (Justitie) vanaf zijn vakantieadres telefonisch weten dat hij de Nederlandse ambassade geen toestemming zou geven om via een klaarliggend arrestatieverzoek de Brazilianen om aanhouding van Bouterse te vragen. Toen de interventie van Van Mierlo destijds via deze krant uitlekte zei hij dat hij had ingegrepen omdat hij bang was geweest dat de Brazilianen Bouterse niet zouden hebben willen arresteren.

Docters van Leeuwen, die zegt dat hij destijds extra moest worden beveiligd wegens bedreigingen uit het drugsmilieu, verklaart dat de Braziliaanse ambassade in 1997 het OM had laten weten dat het buurland van Suriname wel degelijk bereid was geweest Bouterse te arresteren. Brazilië was Bouterse “ook zat”.

Bij verstek veroordeeld

Ook de toenmalige minister Joris Voorhoeve (Defensie) levert in het programma kritiek op Van Mierlo. “Niet geschoten is altijd mis”, is volgens Voorhoeve de handelwijze die van Van Mierlo had moeten kiezen. Alleen voormalig minister Jan Pronk (Ontwikkelingssamenwerking) zegt begrip te hebben voor de overwegingen van Van Mierlo die in 2010 is overleden.

Desi Bouterse werd uiteindelijk bij verstek in Nederland in 2000 door het Haagse gerechtshof veroordeeld tot elf jaar cel wegens cocaïnehandel. Hij maakt een goede kans om na de Surinaamse parlementsverkiezingen van 25 mei aanstaande voor de tweede achtereenvolgende keer tot president van Suriname te worden gekozen.

Marcel Haenen publiceert, samen met Hans Buddingh’, al 25 jaar in NRC Handelsblad over de betrokkenheid van Desi Bouterse bij drugshandel. Lees hier hun e-book (€4,49): Bouterse en de cokemaffia