Het nieuwe werken

Scrummen, binnenkort doe jij het ook op kantoor

ANP

Voor je het weet heb je geen collega’s meer, maar een tribe. Geen vergaderingen en planningen, maar stand-ups en een scrum-bord. Het kan zomaar gebeuren, want agile of ‘lenig’ werken, is in opkomst.

Pardon?

Agile komt uit de IT-wereld. Het idee: werken in kleine teams, snel beslissen, belangrijke dingen eerst doen, veel contact met de klant. En accepteren dat er na een korte periode - een sprint - een tussenproduct wordt geleverd dat onaf is. Het scheelt een ‘hele stapel papier’ van functionele, technische en grafische ontwerpen, zegt Andres van Vugt, die er bijna tien jaar ervaring mee heeft in verschillende organisaties.

De bekendste methode is scrum, eigenlijk de term voor de klassieker op het rugbyveld: twee teams die in gebogen houding tegen elkaar duwen. Wees niet verbaasd als je nog meer van dit soort termen op kantoor hoort:

Welke bedrijven doen het?

Apple, Google en ook veel kleinere softwarebedrijven hebben het scrummen al een jaar of tien geleden ontdekt. Niet zo gek: websites en apps lenen zich er goed voor, omdat je een tussenproduct kunt publiceren en nog aanpassen. Het wordt nu in rap tempo bekender. Nederlandse bedrijven scrumden al een zorgverzekering, digitale schoolboeken en zelfs een brug:

Niet voor elk bedrijf is het geschikt. Bij erg hiërarchische bedrijven of familiebedrijven kan het een probleem zijn, denkt Caroline Giltay, die werkt bij schadespecialist CED.

Ook voor producten die moeten voldoen aan medische kwalificaties of wettelijke voorschriften wordt het lastig. Niet alles kun je in delen afleveren. Giltay:

“Bij applicaties kun je een eerste versie gebruiken. Maar een prototype van een stoel afleveren met drie poten en de vierde poot daarna nog maken, dat kan natuurlijk niet.”

Kan iedereen het?

Waarschijnlijk is het even wennen. Van Vugt:

“Het is verleidelijk om terug te vallen in oude manieren. Een idee van agile is dat je tijdens het proces dingen kunt veranderen als er nieuwe informatie is. Productmanagers doen dat niet snel, omdat ze zo gewend zijn vast te houden aan een plan.”

En soms confronterend of ronduit frustrerend. Bas den Uijl, werkzaam bij IT-consultancybedrijf Bitbrains:

“Het kan gebeuren dat de taak die jij hebt aangedragen in eerste instantie wordt genegeerd, doordat andere werkzaamheden voorgaan.”

Iedereen moet zijn eigen plannen en strubbelingen elke dag duidelijk maken tijdens de stand-up van een kwartier. Juist ict’ers vinden het soms lastig dingen hardop te zeggen, signaleert Daniëlle Hoek platformmanager van Rabobank.com: “Voordat je het weet, ben je kwijt waar iedereen mee bezig is.”

Wanneer werkt het niet?

Je hebt een team zo tot squad omgedoopt, maar dan ben je er niet. “Organisaties nemen het jargon snel over, maar veranderen weinig aan de werkstructuur”, constateert Arie van Bennekum. Hij is een van de auteurs van het Agile Manifest en de voorzitter van het Internationale Agile Consortium.

Frank van Rooij van uitgeverij Malmberg, waar ze scrum voor het digitaliseren van lesmethodes gebruiken:

“Er zijn altijd scrumprojecten die minder goed lopen, dat heeft er dan mee te maken dat je het scrummen niet goed doet. Je moet niet proberen de traditionele manier van werken te verpakken in een scrum-sausje.”

    • Jolanda van de Beld
    • Anna Vossers