‘Brussel staat op het punt om elektronicakartel te beboeten’

De Europese Commissie doet al drie jaar onderzoek naar prijsafspraken tussen dertien grote elektronicaconcerns.

Cd-romspelers worden steeds minder gebruikt en belanden bij het afval.
Cd-romspelers worden steeds minder gebruikt en belanden bij het afval. Foto Bloomberg

Haast niemand gebruikt ze nog, maar voor een paar van ’s werelds grootste elektronicabedrijven kunnen ze nog een hoop schade opleveren: cd-, dvd- en cd-romspelers voor in computers. De Europese Commissie doet al drie jaar onderzoek naar een groot kartel rond dit soort inbouwapparaten, en volgens Bloomberg nadert dat zijn ontknoping. Tussen nu en de zomer komt Brussel met boetes, aldus drie ingewijden tegen het financiële persbureau vrijdag.

Waar draait de zaak om?

Dertien elektronicaconcerns zouden tenminste vijf jaar hebben samengespannen toen er grote contracten te vergeven waren van onder andere pc-bouwers Dell en Hewlett-Packard en softwaremaker Microsoft. De leveranciers zouden onderling afgesproken hebben wie welk contract zou ‘winnen’ en tegen welke prijs. Afnemers, en daarmee uiteindelijk de consument, zouden daardoor te veel betaald hebben voor hun pc, laptop of computerserver.

Bedrijven die een rol zouden hebben gespeeld in de zaak, zijn onder andere Sony, Hitachi en Toshiba uit Japan, Samsung en LG uit Zuid-Korea en Philips uit Nederland.

Philips hoeft niet bang te zijn voor een boete, want in 2012 meldde het bedrijf al dat het „immuniteit” heeft verkregen van de Europese Commissie, in ruil voor medewerking aan het onderzoek. Of dat ook betekent dat het Philips was dat als eerste naar Brussel is gestapt om te ‘klikken’ over het kartel is niet bekend, maar dat ligt wel voor de hand: dat is doorgaans de reden voor de Commissie om een bedrijf geen boete op te leggen.

Ook een gezamenlijke dochter van Toshiba en Samsung zou deelgenomen hebben aan het kartel. Samsung heeft zijn belang intussen verkocht en loopt daardoor geen risico meer op een boete. Toshiba wilde niet reageren. Hitachi en Sony hebben in het verleden bevestigd onderwerp van kartelonderzoek te zijn.

Hetzelfde kartel is ook in de Verenigde Staten onderzocht. Een gezamenlijke dochter van Hitachi en LG heeft in de VS al schuld bekend en een schikking getroffen van 2,1 miljard dollar. Dat geeft een indicatie van de omvang van de zaak – want de hoogte van de boete is doorgaans gerelateerd aan de omzet die ermee gemoeid is. Medewerkers van de Europese Commissie zouden volgens Bloomberg kort geleden nog omzetcijfers bij de betrokken bedrijven hebben opgevraagd, zodat ze tot besluit van hun kartelonderzoek de hoogte van de boetes kunnen vaststellen.

De markt voor cd-, dvd- en cd-romspelers is inmiddels ingezakt, omdat schijfjes nauwelijks nog gebruikt worden voor data-opslag. Software staat niet meer op cd-roms maar wordt gedownload van internet. Data staat in de cloud en films en muziek wordt minder van schijfjes en meer van streaming-diensten als Spotify en Netflix gehaald.