Yves (37, Turnhout) was heel even groter dan de Eiffeltoren

Arjen van Veelen bekijkt elke week waarover wij ons opwinden op sociale media. Vandaag: een toeristencliché maakte deze Belg kortstondig wereldberoemd.

Een onbeholpen zelfportret van een Belg voor de Eiffeltoren werd onlangs een internationale hit. Yves Van De Ven (37) uit Turnhout deed een bewust mislukte poging om het puntje van de Eiffeltoren aan te raken, iets wat toeristen bij tienduizenden trachten, in de waan oorspronkelijk te zijn. Hij plaatste de foto op z’n Instagram met als ironisch bijschrift: ‘nailed it’. Vervolgens begonnen vindingrijke photoshoppers van internetforum 4chan – op eveneens expres knullige wijze – zijn foto te bewerken. Steeds op zo’n manier dat Yves’ arm alsnog tot de Eiffeltoren reikte. Ze hielpen hem naar de top.

Ik las het verhaal in de Vlaamse krant De Morgen, maar het kopieerapparaat genaamd ‘de media’ had Yves al wereldwijd beroemd gemaakt.

Heel komisch, maar waarom werd deze mislukte vakantiefoto zo’n universeel succes?

Vermoedelijk omdat de doorsnee kosmopoliet zich herkent in de pijn van de toerist die origineel wil zijn. De twee decreten van de tijdsgeest zijn immers: a) om bijzondere dingen mee te maken en b) om daar op originele wijze verslag van te doen. Kortom: om beroemd te zijn, al was het maar op Facebook en Instagram. Wie zijn leven op sociale media niet opdirkt heeft geen drijfvermogen, die zinkt weg in de stroom updates. We moeten watertrappelen en creatief wezen. Zelfs (of juist) op vakantie zijn we er druk mee.

Maar wie aan de voet van de Eiffeltoren staat, het meest gefotografeerde stuk staal op aarde, beseft de kansloosheid van die missie om bijzonder te zijn (en dat geldt zeker voor Belgen, die de toren bijna kunnen aanraken vanuit huis, niks bijzonders). Ieder mens is inwisselbaar, zegt de Eiffeltoren. Daar valt niet tegenop te fotograferen; en probeer vooral geen quasi-creatieve foto van me te maken, door me bijvoorbeeld ‘aan te raken’, want daarmee bevestig je het cliché dat je leven is.

Al die toeristen die de Eiffeltoren (of de Taj Mahal, of de Toren van Pisa, of de piramides) ‘aanraken’ proberen even groot te zijn als die toren en op gelijke hoogte te komen met diens roem. Ze hengelen naar de hemel. Vergeefs.

Tegen dat besef van je eigen marginaliteit heeft de mensheid tot op heden maar één remedie gevonden: zelfspot. De Eiffeltoren expres niet aanraken, zoals Yves deed, is een komische erkenning van je eigen kleinheid. En ook een ironisch protest tegen de gemene (want onmogelijke) opdracht om geen cliché te zijn.

De creatievelingen van 4chan snapten dat. Weliswaar begonnen ze een wedstrijdje wie de meest originele bewerking kon maken. Maar hun variaties op het thema waren in uitvoering even knullig en slordig – ironisch dus – als het origineel.

De grootste ironie is dat de internetgemeenschap de foto alsnog beroemd maakte. Men tilde Yves op, en hij presteerde het onmogelijke: qua roem heel even de Eiffeltoren verslaan.

De foto geeft hoop aan iedereen. De mens is zo origineel als een koelkastmagneet, maar toch kan ook een gewone sterveling door wat meewind opgetild worden en zo de beroemdste toren ter wereld toppen. Inderdaad, Yves ‘nailed it’.