‘Geen geluid, ze moet dood zijn’

In het Nepalese dorp Sankhu staat na de beving weinig meer overeind.

Hulpverleners redden vanochtend   Pema Lama (15), die sinds de aardbeving van zaterdag onder het puin lag van het Hilton in Kathmandu. Buiten de hoofdstad verlopen de reddingswerkzaamheden moeizaam.
Foto Adnan Abidi/Reuters

Op het eerste gezicht valt het mee, maar voorbij de eerste huizen van het dorp staat vrijwel niets meer overeind. Van een groep van tien huizen staan er nog maar drie. Allemaal vertonen ze lange, diepe scheuren in de gevel.

De mensen in het dorp hangen doelloos rond. Hun huizen zijn verdwenen of onbewoonbaar. „We hebben hier alleen onze militairen gezien, maar die hadden niets voor ons bij zich”, zegt Pradeep Baidya bij een geïmproviseerde tent.

De families uit de getroffen huizen bivakkeren in een laag, veilig, schoolgebouw, met een groot open grasveld. Hij kookt rijst. „We hebben nog één zak rijst. We kregen er vier van een handelaar uit de stad.” Een particulier waterbedrijf kwam water brengen. „Voorlopig hebben we daarvan genoeg.”

Gisteren kwam het leger langs in Sankhu, dat zo’n tien kilometer van Kathmandu ligt en goed bereikbaar is. Bij het ingestorte groepje van tien huizen haalden de militairen twee mensen levend uit het puin. Ze borgen tien doden. Hoeveel doden er in het hele dorp zijn gevallen, weet Baidya niet. „Maar er ligt nog een meisje onder het puin hier. De militairen hebben op drie plekken gezocht, maar ze konden haar niet vinden. We horen geen geluiden. Ze moet dood zijn.”

Zo gaat het op veel plaatsen. Het officiële dodental steeg vandaag tot boven de 5.500 maar blijft oplopen.

Mensen in Sankhu zijn bezig spullen uit de puinhopen te halen. Een man rolt een gasfles uit zijn gehavende huis. Een jonge vrouw gaat een half verwoest pand binnen – de gevel staat nog overeind, daarachter is het grotendeels ingestort – en komt terug met twee jassen, eentje met capuchon. Die komen goed van pas. De lucht kleurt weer donker, er komt een onweersbui aan.

Suraj Prajapati staat bij zijn ouderlijk huis, waar het meisje, een van zijn nichtjes, ze is acht jaar, wordt vermist. Hij heeft de aardbeving overleefd omdat hij zaterdagochtend, toen het gebeurde, op straat was. Het huis is veranderd in een enorme berg van stenen, verwrongen metaal en zwartgeblakerde balken. Zijn moeder staat naast hem. Ze draagt gouden oorringen, het enige waardevolle dat ze nog heeft. Er hangt een lijkengeur.

„Door de aardbeving zijn mijn zus, vader, schoonzus en twee nichtjes dood”, zegt Suraj. „Mijn derde nichtje wordt nog vermist. Ze ligt hieronder.” Op de groene trui van Suraj en de omslagdoek van zijn moeder zitten vuile vegen. Ze lopen allebei op slippers. „Dit zijn de enige kleren die we nog hebben”, zegt Suraj. „We hebben niets meer. We hopen dat er snel hulp komt.”

Juist op dat moment arriveren drie legertrucks. Er komen militairen uit en een Chinees reddingsteam in blauwe overalls. Ze spreken met de dorpsbewoners die bij de school bivakkeren. Daarna trekken de Chinezen, gevolgd door de Nepalese militairen van wie enkelen met touwen en scheppen, het dorp in. Ze gaan rechtstreeks af op de plek waar het meisje onder het puin ligt. Steentje voor steentje wordt het puin afgegraven. Voorzichtigheid is geboden, want een aanpalend huis vertoont scheuren die van onder tot boven door de gevel lopen. Uren later hebben ze nog niets gevonden.

Terwijl ze bezig zijn, adviseert een Singaporees medisch team in militaire uniformen, gevolgd door een Frans team in rode jacks. Terwijl we ons door de brokstukken worstelen om het dorp te verlaten, trekt een Turks search and rescue-team , bestaande uit tien mannen met zonnebrillen, binnen.

Het is opvallend dat een reddingsteam, uitgerust met moderne apparatuur, niet zoekt naar overlevenden, maar een dode probeert te bergen. Het strookt met wat Arjan Stam, de teamleider van het Nederlandse reddingsteam (62 mensen en 8 honden) tegen de NOS zei. Nederland is door de VN gevraagd de reddingsacties te coördineren. Stam zei dat de 54 internationale search and rescue-teams die in Nepal actief zijn nog maar 13 overlevenden hebben gevonden. Hij zei ook dat de teams van de overheid geen informatie hebben gekregen over informatie over het aantal vermisten. „We hebben voorsignalen gekregen dat de lokale autoriteit de reddingsoperatie zou willen gaan afronden”, zei hij. Vanmorgen was daarover nog geen uitspraak gedaan door de Nepalese autoriteiten.

Het zou waarschijnlijk leiden tot meer onrust onder de Nepalese bevolking. Terwijl wij Sankhu bezoeken, protesteren 200 Nepalezen in Kathmandu tegen het uitblijven van hulp van hun eigen overheid. Ook in Sankhu blijft de spanning onder de mensen voelbaar. Er werd gevochten om de vier zakken rijst, vertelt Pradeep Baidya bij de school. „Andere mensen wilden ze van ons afpakken.”

Maar aan die vier reddingsteams heeft Sankhu weinig. De teams brengen geen tenten, water en voedsel, zegt Pradeep Baidya. „Dat is wat we nu nodig hebben, van onze eigen regering. Hoe lang moeten we daar nog op wachten?”