En opeens hangt half Hollywood aan de telefoon

Zijn filmpje wordt wellicht een Amerikaanse blockbuster.

Mischa Rozema

‘Wat de fuck gebeurt hier in godsnaam?” Mischa Rozema kon niets anders denken. Een straatgevecht was het. Als wilde honden trokken ze aan hem. „Wat. De. Fuck.”

Het is nu twee weken geleden. Hij aan zijn eettafel in Haarlem, midden in de nacht, met voor zich zijn telefoon. Aan de andere kant van de lijn: LA, Hollywood, studiobonzen, zijn agent. „Eén en al geschreeuw.” Fox, Sony, Warner Bros – ze wilden hem allemaal strikken. De aanbiedingen vlogen hem om de oren.

En toen was het rond. Mischa Rozema mag zijn blockbuster maken, bij studio Warner Bros in Hollywood. Het sciencefictionepos Sundays wordt de verwezenlijking van een jongensdroom waar hij meer dan zeven jaar aan gewerkt heeft. Zijn verhaal, zijn regie, zijn film – zijn eerste overigens. „Ik heb maar een fles champagne opengetrokken”, zegt hij droogjes. „En een hele tijd wezenloos voor me uitgestaard.”

Hoe krijg je zoiets voor elkaar? Mischa Rozema (43) is een Nederlander met alleen een Engelstalige Wikipediapagina. Hot stuff in Hollywood, hier hebben maar weinigen van hem gehoord. Hij staat op het punt om naar Los Angeles te vertrekken, maar heeft nog wel tijd voor een rondleiding door PostPanic, zijn productiehuis met twintig werknemers in Amsterdam. De inrichting zou kunnen dienen als het decor van zijn sciencefictionfilm.

Eind maart zette hij een korte film online, Sundays genaamd. Gemaakt met 50.000 dollar die hij ophaalde op crowdfundingsite Kickstarter. De film is een special-effectsorgie, veertien minuten lang, met een volstrek onduidelijk verhaal: iets met het einde van de wereld, een stervende zon, slaafse werkers die ronddolen in een postapocalyptisch landschap terwijl een voice-over duistere frasen hijgt over het menselijk bestaan. Denk The Matrix meets 1984 meets Inception.

Proof of concept

Hij noemt het een ‘proof of concept’, een trailer van een film die nog gemaakt moet worden. Die hij wil maken. Een film om zijn filmidee te verkopen. Rozema schoot raak: het filmpje ging viral. „Een dag later belde mijn agent uit LA: het was aan het koken in Hollywood, zei hij. Get some sleep, this is gonna be an all-nighter.” En inderdaad, die nacht begon de telefoon te rinkelen.

Het is een trend in het van oorsprong conservatieve Hollywood: onbekende regisseurs die onafhankelijk een conceptfilm maken om zo de interesse van de grote studio’s te wekken. Zie het als een proeve van bekwaamheid, een visitekaartje. Als eerste brak op die manier Neill Blomkamp door, de Zuid-Afrikaanse regisseur van District 9 (2009) en Chappie.

„Dat was een game changer”, zegt Rozema. „Het initiatief komt nu steeds minder van de producenten en meer van de regisseurs. Vroeger ging het zo: we hebben een actiefilm nodig. Nou, dan bellen we Schwarzenegger, het script schrijft die en die, en welke regisseur was daar ook alweer zo goed in? Nu komt het idee vaker eerst, en dán de formule.”

Rozema heeft nooit gestudeerd voor film. Hij groeide op in Krommenie en studeerde aan de kunstacademie van Utrecht. „Daar slingerden wat camera’s rond, dus ik dacht: laat ik eens een script schrijven.” Met compagnon Jules Tervoort maakte hij in 1997 A Time for Panic. „Ik heb hem nooit teruggekeken”, zegt Rozema. „Een draak van een film.” Maar wel een die de selectie van het Nederlands Film Festival haalde. Toen Rozema in New York stage liep bij MTV, mocht hij hem in een lokaal filmhuis vertonen. Er ontstond een buzz, hij werd benaderd door managementbureaus. Rozema zag dat de Amerikaanse filmindustrie niet zo onbereikbaar is als je denkt.

Terug in Nederland begonnen ze productiehuis PostPanic. Ze specialiseerden zich in commercials voor merken als Nike en Google. Intussen schreef Rozema aan een script. En toen kwam er een telefoontje uit LA. „Volledig uit het niets.” Zijn reclames waren opgevallen, of hij niet eens een paar filmscripts wilde bekijken? „Ze stuurden een enorme stapel. Blockbusters, ik vond ze stuk voor stuk niets. Maar, zei ik, ik heb wel dit liggen.” Hij stuurde een vroege versie van Sundays mee. „Die nacht belden ze terug: ‘that’s gonna be your feature’.”

Maar Hollywood werkt, in Rozema’s woorden, „traag als dikke stront”. Ja, hij werd naar LA gehaald. En ja, hij ontmoette er studiobonzen, agenten, scriptschrijvers, producenten. „Maar mijn agent had gezegd: wat je ook doet, zeg nóóit ja. Want dat de studio’s een debutant de controle laten houden over zo’n megalomaan project? No way. „Ja zeggen zou betekenen: Sundays uit handen geven. Dan kopen ze je idee, zetten ze er een scriptschrijver op, een regisseur – en jij ligt eruit.”

Rozema besloot het anders te doen. Hij negeerde jarenlang de uitgestoken handen, en begon bij Kickstarter in 2012 een campagne voor een korte film. Na anderhalve maand hadden ze genoeg geld opgehaald: 51.237 dollar. De opnames vonden plaats in Mexico-Stad, „vanwege de megalomane, futuristische architectuur” – in het filmpje bedolven onder special effects. Want dit is sciencefiction: camerawerk is pas het begin. De effecten werden in de twee jaar daarna toegevoegd. Rozema: „In één scène loopt een brandende man door het beeld. De man is in Mexico opgenomen, de vlammen komen uit Amsterdam.”

De Hollywoodpers

Toen Sundays online stond, werd Hollywood wakker. Na zeven jaar wachten moest alles in één nacht worden geregeld. Nu, nu, nu. „Het was zenuwslopend. Ongelofelijk hoe dat gaat: de Hollywoodpers draaide op volle toeren. Dan kwam er weer een blog binnen dat we bij die en die hadden getekend. En wij wisten van niets.”

Uiteindelijk koos hij Warner Bros, omdat die hem de meeste creatieve vrijheid beloofde. Dat een van zijn voorbeelden, Chistopher Nolan van Inception en Interstellar, bij Warner Bros zit, kon geen kwaad. Rozema: „Ik ben realistisch, hoor: ik kan niet alles op mijn manier doen. Maar ik ben klaar om ervoor te vechten.”

Binnen achttien maanden moet het project van start gaan. Hoeveel geld ze erin stoppen? Rozema is even stil. „We praten hier echt wel over meerdere... de hogere bedragen. Warner Bros maakt geen kleine films.” Een greep uit het aanbod van 2014: Interstellar (kosten: 165 miljoen dollar), Godzilla (160 miljoen), Edge of Tomorrow (178 miljoen), The Hobbit (250 miljoen).

Wat zijn nu de valkuilen? „Hollywood is één grote valkuil. Tot alles af is, kan het schip stranden. Maar een schip dat vlammend ondergaat is mooi om te zien.”