Waarschuwing voor pgb-chaos genegeerd

Expert uitte kritiek op hervorming persoonsgebonden budget.

Bij de voorbereiding van de zorghervormingen door staatssecretaris Van Rijn (Zorg, PvdA) is te weinig aandacht gegaan naar het persoonsgebonden budget (pgb). Bijna een jaar geleden werd al gewaarschuwd dat uitkeringsinstantie de Sociale Verzekeringsbank (SVB) met een „onlegbare puzzel” zou worden geconfronteerd omdat er een volstrekt gebrek aan samenwerking was tussen allerlei betrokken instanties. Dat blijkt uit een interne brief waarover deze krant beschikt.

Sinds begin dit jaar is het systeem voor uitbetaling van persoonsgebonden budgetten circa 110.000 thuiswonende hulpbehoevende mensen veranderd. Zij krijgen niet meer vooraf geld om zorg in te kopen, maar hun hulpverleners worden achteraf betaald. Dit heeft tot grote problemen geleid, waardoor veel zorgverleners dit jaar maanden te laat of nog helemaal niet betaald zijn.

In een brief van juli 2014 waarschuwt een expert Zorginstituut Nederland, dat gefinancierd wordt door het ministerie van Volksgezondheid, dat de hulpbehoevende „de rekening krijgt gepresenteerd” omdat gemeentes, ministerie en andere betrokkenen niets met elkaar afstemmen.

Dit is precies het belangrijkste probleem dat nu speelt met de pgb’s. Het systeem is ontaard in een chaos waardoor patiënten of hun familie verdwalen tussen de instanties. De deskundige waarschuwt op 30 juli dat de situatie risico’s met zich meebrengt „met onvoorziene gevolgen”. Hij schrijft letterlijk: „In de nieuwe keten (gemeenten, budgethouders, zorgverleners en SVB,) die ontstaat (...) heeft niemand de verantwoordelijkheid genomen om vooraf tot afspraken te komen over integrale standaardisatie voor gegevensuitwisseling.”

Morgen debatteert de Kamer met staatssecretaris Van Rijn over de ontstane problemen. Van Rijn werd vaker vooraf gewaarschuwd. Eerder bracht het AD een brief uit oktober 2014 naar buiten van de SVB, waarin de instantie waarschuwt dat „de haalbaarheid risicovol is geworden”.

Van Rijn stelde onlangs een ‘ketenregisseur’ aan om de problemen op te lossen. In de brief van 30 juli 2014 blijkt dat advies al te zijn gegeven. De deskundige schrijft: „Een onafhankelijk ketenregisseur ontbreekt. Gelet op de actuele situatie is het op dit moment niet vijf vóór, maar vijf over twaalf!”

Het Zorginstituut en het ministerie konden vanmorgen niet reageren.