Armeense genocide: Duitsland noemt het nu ook volkerenmoord

De voorzitter van de Duitse Bondsdag, Norbert Lammert (CDU) Foto EPA / Britta Pedersen

Wat honderd jaar geleden in Turkije gebeurde was een volkerenmoord op anderhalf miljoen Armeniërs. De voorzitter van de Duitse Bondsdag, Norbert Lammert (CDU), zei dat vanochtend aan het begin van een debat hierover in het parlement. De parlementsvoorzitter was nog duidelijker dan de Duitse Bondspresident Joachim Gauck die gisteren tijdens een oecumenische herdenkingsplechtigheid in de Berlijnse Dom over de volkerenmoord sprak. De president wees overigens ook op de “medeschuld” van Duitsland, aangezien Berlijn destijds Turkije steunde en ook op de hoogte was van de genocide.

De Duitse regering heeft wegens de te verwachten diplomatieke problemen met Ankara het woord genocide steeds vermeden. Ook vanochtend bleef het ministerie van Buitenlandse Zaken op Twitter spreken over de “verdrijving en massamoord” op de Armeniërs. Duitsland wil Turkije als NAVO-partner en economische handelspartner graag te vriend houden. Maar Merkel ziet niet veel in opname van het land in de Europese Unie. Hierdoor is de relatie met Ankara al langere tijd gespannen.

Tijd om beestje bij de naam te noemen

Duitse volksvertegenwoordigers van alle fracties onderschreven vanochtend het belang van goede relaties met Turkije maar vonden allen dat het tijd wordt volkerenmoord als zodanig te benoemen. Op voorhand heeft de regering een resolutie van de coalitiepartijen CDU/CSU en SPD, waarin dit zo duidelijk werd gesteld, laten afzwakken. Naar verwachting zal die resolutie later vandaag worden aangenomen. Gezien de uitspraken van verschillende sprekers van de regeringspartijen wordt er rekening mee gehouden dat alsnog de oorspronkelijke resolutie wordt aangenomen en niet de afgezwakte versie. Daarin is wel sprake van “volkerenmoord” maar indirect, in een bijzin.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan staat op het standpunt dat honderd jaar geleden een burgeroorlog heeft plaatsgehad in Turkije waarbij aan beide zijden doden te betreuren waren. Gisteren riep Ankara zijn ambassadeur terug uit Wenen nadat Oostenrijk ook gesproken had van volkerenmoord.

Lees ook de explainer op nrc.nl: Hoe zat het ook alweer? De Armeense genocide nog eens uitgelegd