‘Coalitie bijna eens over illegalenbeleid’ - Samsom tevreden

Premier Mark Rutte verlaat het Binnenhof nadat beraad tussen VVD en PvdA over de opvang van illegalen voorlopig is stilgelegd. Foto ANP / Martijn Beekman

De regeringscoalitie is het bijna eens over het nieuwe illegalenbeleid, waar al ruim een week over wordt gediscussieerd. In een compromis is voorgesteld dat alleen vijf grote steden nog een vorm van opvang van illegalen krijgen. Of er ook daadwerkelijk een akkoord komt, hangt ervan af of zowel VVD als PvdA met dit plan instemmen.

Update 19.54 uur:De VVD-fractie is akkoord met de afspraken die door de partijtop zijn gemaakt met de PvdA-top over de opvang van illegalen. VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra zei dat woensdagavond na fractieberaad. Details over de inhoud wilde hij nog niet geven. Daarvoor wordt nog gewacht op de uitkomst van overleg in de PvdA-fractie, dat nog bezig is.

Dat melden bronnen aan RTL. De desbetreffende gemeenten zijn Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Den Haag en Eindhoven. Volgens bronnen van ANP zijn de burgemeesters van de steden positief over het plan. Overige gemeenten die nu al opvang verlenen, mogen dat blijven doen tot de hoogste bestuursrechter uitspraak heeft gedaan over de vraag of opvang nodig is. Illegalen kunnen ook in een vrijheidsbeperkende locatie in Ter Apel terecht, waar wordt gewerkt aan hun terugkeer.

“Voorportaal”

De uitgeprocedeerde asielzoekers mogen in die steden een aantal weken in de door het Rijk gefinancierde opvang verblijven. Hun verblijfstijd is niet aan een maximum gebonden. De sobere bed-bad-en-brood-opvang wordt een soort “voorportaal” waar illegalen een tijdje kunnen uitrusten. Daarna kunnen ze kiezen of ze meewerken aan hun vertrek of niet. Als ze dat niet doen, worden ze alsnog op straat gezet.

Op dit moment geven tientallen gemeenten in Nederland opvang aan illegalen. Het is de bedoeling dat de regeringspartijen zich vanavond definitief achter het akkoord scharen. Voordat het zover is, bespreken de fracties van de VVD en PvdA het voorstel nog intern.

Reacties uit de politiek

PvdA-leider Diederik Samsom is tevreden over het bereikte compromis. Tegenover ANP verklaarde hij:

“Ik denk dat er iets moois ligt. Het is een goed compromis voor beide partijen.”

Dat zagen veel andere politici anders. Tweede Kamerlid Sharon Gesthuizen (SP) denkt dat dit compromis de huidige problemen niet zal oplossen:

“Dat wat we vernemen in het nieuws geeft weinig hoop dat er een akkoord is dat de problemen in de praktijk ook echt oplost. Want als opvang maar heel kort mag plaatsvinden dan zijn we met een paar weken weer terug bij af - en de coalitie zelf ook, als het niet al eerder is. Ik moet namelijk nog zien dat de PvdA een dergelijk akkoord waarover nu wordt bericht zal accepteren.”

Ook D66-fractievoorzitter Alexander Pechtold is kritisch. Hij spreekt van een “Haagse werkelijkheid”, die haaks staat op de alledaagse realiteit:

“Als wat we nu lezen in de media inderdaad de uitkomst is, dan is dit echt een krankzinnig Haags compromis. Je kan moeilijk zeggen dat het ondoordacht is want ze hebben er elf dagen over nagedacht, maar dit verschuift de problematiek naar een aantal gemeenten. Het is ook het vooruitschuiven van de problematiek want na een paar weken moet ineens duidelijk zijn wat al jaren niet lukt. In Rotterdam krijgt wethouder Joost Eerdmans een probleem want hij moet alle illegalen die nu nog in Brabant en Zeeland zitten opvangen.”

Pechtold wees erop dat veel gemeenten ook zo hun vraagtekens zetten:

“In een gemeente als Nijmegen wil een meerderheid van de raad de opvang doorzetten. Ik denk dat het kabinet bij de Vereniging Nederlandse Gemeenten bot gaat vangen. Die gaan zeggen: jongens dit is onwerkbaar. En dat vind ik ook, het is een Haagse werkelijkheid.”

Ook gemeentepolitici kritisch

Politici uit de gemeentepolitiek hebben zich eveneens kritisch uitgelaten over het compromis:

Twitter avatar KlaasVerschuure Klaas Verschuure Veel uitgeprocedeerden kunnen niet terug! Een leven op straat is inhumaan en levert openbare orde en gezondheidsproblemen op! #BedBadBrood
Twitter avatar Cathelijne_GL Cathelijne Bouwkamp Dus #Arnhem moet stoppen met bed, bad, brood?! Wat een schande!
Twitter avatar RutgerGW Rutger Groot Wassink Eindeloos vergaderen. En dan met zo’n niet-werkende broddeloplossing komen. Weg ermee! #bedbadbrood
Twitter avatar GroenLinks030 GroenLinks Utrecht ‘Contouren #bedbadbrood onacceptabel,’ zegt @GroenLinks030-fractievoorzitter @HeleBoer
Twitter avatar RemineAlberts Remine Alberts Wat een stelletje oetlullen daar in Den Haag! Dit kun je onmogelijk een oplossing noemen #bedbadbrood
Twitter avatar RobJetten Rob Jetten Op twitter zie ik een ruime meerderheid om #bedbadbrood gewoon voort te zetten in Nijmegen. PvdA & VVD in TK kunnen de boom in #raad024

‘Symboolpolitiek’

Wij zijn hier, de actiegroep die uitgeprocedeerde asielzoekers in het Vluchtgebouw en de Vluchttoren in Amsterdam bijstaat, is niet blij met het geruzie van de politiek over het illegalenbeleid. Tegenover ANP liet woordvoerder Marjan Sax weten:

“De hele heisa over bed, bad en brood is symboolpolitiek. Het is maar een klein deel van het asielbeleid. Het gaat niet om veel mensen en niet veel geld. Het is onverstandig de kleinere gemeenten te dwingen te stoppen met noodopvang. In het verleden werkte dit ook niet. Mensen gaan dan zwerven.”

Sax wijst erop dat uitgeprocedeerde asielzoekers in veel gevallen niets kunnen doen aan hun uitzichtloze situatie:

“Het is onmogelijk een sluitend asielbeleid te maken en het is treurig mensen te criminaliseren die niet terug kúnnen. Door technische redenen kunnen deze mensen niet terug, omdat ambassades bijvoorbeeld niet meewerken. Dit is een akkoord van politici die spierballentaal willen gebruiken, maar die de realiteit niet kennen of onder ogen willen zien.”

Lees ook op NRC:

  • In 5 minuten bijgepraat: ‘bed, bad, brood’ en de spanningen in de coalitie
  • Bed-bad-brood: geen stormloop (€)