Twee bemanningsleden rampschip gearresteerd - dodental op 800

Overlevenden worden door de Italiaanse kustwacht vervoerd Foto EPA / Alessandro Di Meo

De kapitein en een bemanningslid van het schip dat zondag in de Middellandse Zee zonk zijn opgepakt op verdenking van mensensmokkel. Dat hebben aanklagers laten weten, meldt persbureau AP. Volgens VN-Vluchtelingenorganisatie UNHCR zijn bij de ramp circa 800 mensen om het leven gekomen.

De Tunesische kapitein en het Syrische bemanningslid werden gearresteerd op een reddingsboot die 27 overlevenden van het scheepswrak vervoerde naar het Italiaanse eiland Sicilië. Naast mensensmokkel werd de kapitein ook aangeklaagd voor meervoudige moord. Het schip vertrok uit het door oorlog verscheurde Libië, maar maakte slagzij op de Middellandse Zee.

800 doden

Schattingen over het dodental liepen tot nu toe uiteen van zo’n 700 tot 950 mensen. Geen van deze schattingen werd tot nu toe echter bevestigd. De Italiaanse kustwacht heeft 24 lichamen geborgen. Een UNHCR-woordvoerder:

“We hebben de verklaringen van overlevenden met elkaar vergeleken. Er waren iets meer dan 800 mensen aan boord, onder wie kinderen tien tot twaalf jaar oud. Er reisden Syriërs, Somaliërs en zo’n 150 Eritreeërs mee. Zij vertrokken zaterdagochtend om 8.00 uur uit Libië.”

Alle overlevenden zijn overbracht naar vluchtelingencentra. De afgelopen week verdronken bij twee scheepsrampen naar schatting zo’n 1200 mensen. Vorige week stierven ongeveer 400 personen toen een boot voor de kust van Libië zonk.

Tienpuntenplan Europese Unie

De ministers van Buitenlandse Zaken en Justitie van de EU stemden gisteren tijdens een spoedberaad in met een tienpuntenplan, waarbij twee keer zo veel geld wordt vrijgemaakt voor de opvang van bootmigranten en de aanpak van mensensmokkelaars. Donderdag komen de regeringsleiders bijeen om verder te praten. Volgens de Duitse minister van Binnenlandse Zaken Thomas de Maizière is naast de verdubbeling van het budget afgesproken dat er twee keer zoveel schepen worden ingezet. Ook hebben de lidstaten volgens hem toegezegd om vijfduizend vluchtelingen die nu in Italië worden opgevangen vrijwillig elders op te nemen (video in het Duits):

‘Nu echt aanpakken’

De afgelopen jaren vergingen veel schepen op de Middellandse Zee, veelal afkomstig uit Libië. De ramp van afgelopen weekend leidde echter tot felle reacties van EU-hoogwaardigheidsbekleders dat dit humanitaire drama nu echt moet worden aangepakt. De Italiaanse premier Matteo Renzi riep de EU op te voorkomen dat meer “dodenvaarten” vanuit Libië richting Europa vertrekken. Hij vergeleek mensensmokkelaars met de vroegere slavenhandelaren:

“We hebben hier te maken met georganiseerde criminaliteit die veel geld oplevert, maar die boven alles veel mensenlevens kost.”

Ook EU-president Donald Tusk vindt dat nu echt werk moet worden gemaakt van het voorkomen van nog meer scheepsrampen:

“De situatie in de Middellandse Zee is dramatisch en dat mag niet langer voortduren. Wij kunnen niet toestaan dat honderden mensen sterven bij de oversteek naar Europa… Ik verwacht geen snelle oplossingen voor dit diepgewortelde probleem. Die zijn er namelijk niet, anders hadden we die al ingevoerd.”

De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders (PvdA) noemde gisteren de ramp “een verschrikkelijk humanitair en ook politiek drama”:

“Er mag ook niet weggekeken worden. We moeten de ogen wijd open hebben…. Dit mag niet nog een keer voorkomen. Er moet een geïntegreerd pakket van maatregelen komen.”

Overzicht

De Middellandse Zee is al jarenlang een belangrijke, maar gevaarlijke route voor vluchtelingen. Een overzicht van bekende incidenten sinds de ramp bij Lampedusa in 2013:

Lees vandaag het coververhaal in nrc.next (€): De EU is klaar met de mooie woorden. Nu komt er eindelijk actie. Althans, dat zeggen de EU-landen