Regering eist reserves op, Griekse gemeenten woest

„Extreem urgent” nodig dat kabinet over geld kan beschikken

De Griekse regering heeft lokale overheden opgedragen hun financiële reserves op een rekening bij de centrale bank te zetten zodat zij daar gebruik van kan maken. „Extreem urgente en onvoorziene behoeften” zouden dat noodzakelijk maken. Lokale bestuurders zijn laaiend. Veel gemeenten en regio’s zeggen dat zij vertikken om aan het gisteren uitgevaardigde decreet van de Griekse regering gehoor te geven.

Het is de eerste grote botsing binnen de overheid in Griekenland sinds de verkiezingen eind januari, gewonnen door de linkse partij Syriza van premier Alexis Tsipras. Tot nu toe slaagden bestuurders er in de schijn van nationale eendracht op te houden. De regering-Tsipras is populair. Grieken waarderen het dat de ministersploeg de confrontatie met de eurolanden en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) niet schuwt en probeert hard te onderhandelen.

Het decreet van de regering van gistermiddag lijkt echter een rode lijn. Er staat in dat alle overheidsinstellingen het geld dat ze de komende twee weken niet direct nodig hebben, op hun rekening bij de centrale bank moeten zetten en dus weghalen bij de commerciële banken.

Op deze manier kan de regering in Athene zonder procedures kortlopend bij lokale overheden lenen en zo onder meer eind april 1,6 miljard euro aan ambtenarensalarissen en pensioenen betalen. Ook moet Griekenland aan de betalingsverplichtingen aan IMF en eurolanden blijven voldoen.

Gemeenten en regio’s zijn bang dat ze het geld kwijt zijn als Griekenland failliet gaat. De kans dat dit voor de zomer gebeurt is aanzienlijk. Uit alle hoeken en gaten haalde de regering de voorbije maanden al geld. Zo werden nutsbedrijven gedwongen om de regering geld te lenen.

De nieuwe verordening, uitgevaardigd zonder debat in het parlement en met terugwerkende kracht tot 17 maart, is een onverwacht dwangmiddel. Lokale bestuurders reageerden kwaad en verbijsterd. „Dat gaan we uiteraard niet doen”, zegt Kostas Bakoyannis, gouverneur van de regio Midden-Griekenland, aan de telefoon. Hij spreekt van „autoritaire” maatregelen.

Bakoyannis is een prominent lid van Nieuwe Democratie, de partij die de vorige regering leidde. Maar het verzet beperkt zich niet tot de oppositie. „Een politiek en institutioneel onacceptabel besluit. Dit zet ons jaren terug in de tijd,” zegt de voorzitter van de Unie van Gemeenten en Gemeenschappen, Giorgos Patoulis, in een schriftelijke reactie. „Tot nu toe heeft geen regering het gewaagd aan het geld van gemeenten te zitten. Hoe moeten we het vuilnis ophalen en de kinderopvang laten draaien?”

Lokale overheden zijn de afgelopen crisisjaren uiterst loyaal geweest en hebben tijdens de crisis de hardste klappen opgevangen, schrijft Patoulis. Het decreet laat zien dat de regering er niet in slaagt met een haalbare oplossing voor de problemen te komen.

Gisteravond veroordeelde de gemeenteraad van Athene de regeringsverordening in een resolutie en beloofde het geld van de inwoners van Athene te zullen beschermen. Burgemeester Giorgos Kaminis zei dat „zulke onverwachte acties de indruk geven van institutionele ontbinding”.